نیروهای موشکی ایران مدت‌هاست که بازدارندگی برای این کشور ایجاد کرده‌اند. ایران می‌تواند از موشک‌های خود هم به لحاظ سیاسی و هم به لحاظ راهبردی بدون آنکه هدفی را نابود کند استفاده کند.

گروه جنگ نرم مشرق- کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا اخیرا میزبان جلسه استماعی درباره توان موشکی ایران بود. چندی پیش نیز اندیشکده هادسون جلسه ای با محوریت برنامه موشکی ایران برگزار کرد که طی آن شرکت کنندگان در این نشست خواستار اضافه شدن بحث موشکی ایران به مذاکرات هسته‌ای شدند.

هدف از برگزاری این نشست‌ها گره زدن برنامه موشکی ایران با پرونده هسته‌ای، گرفتن امتیازات بیشتر از ایران و محدود کردن هرچه بیشتر برنامه دفاعی ایران است.

آنتونی کوردزمن عضو ارشد اندیشکده مطالعات استراتژیک و بین الملل که به صورت تخصصی در عرصه مسائل دفاعی ایران تحقیق می‌کند در جلسه استماع کنگره آمریکا اظهاراتی درمورد برنامه موشکی ایران داشت. آنچه در ذیل می‌خوانید گزیده‌ای از سخنان وی است با این ملاحظه که هدف از انتشار این اظهارات به معنای تایید ان نیست و برای اگاهی مخاطبان از ایران هراسی و محورهای آن صورت می‌گیرد. وی در اظهارات خود تلاش کرد برنامه موشکی ایران را تهدیدی برای همسایگان عرب تهران معرفی کند.

وی گفت: ایران انواع مختلفی از راکت و موشک‌ها را در اختیار دارد که شامل سامانه‌های تاکتیکی کوتاه‌برد مثل لانچرهای چندراکتی، راکتهای توپخانه کوتاه برد و برد متوسط و موشکهای کروز و بالستیک برد کوتاه و بلند می‌شود. ایران همچنین از توانایی لازم برای تولید موشکهای بالستیک قاره‌پیما برخوردار است. هر نوع موشکی با کلاهک‌های متعارف نوعی تهدید محسوب می‌شود و می‌توان از آن برای تهدید دیگر کشورها استفاده کرد.

ایران توانایی تولید موشک‌های قاره‌پیما را دارد/ قدرت موشکی ایران برایش بازدارندگی ایجاد کرده‌ است//آماده
آنتونی کوردزمن، عضو ارشد اندیشکده مطالعات استراتژیک و بین‌الملل

ارزش راهبردی موشک‌ها و راکت‌های کوتاه‌برد ایران: خانواده موشک‌ها و راکت‌های کوتاه‌برد ایران به این کشور توانمندی‌های تاکتیکی مختلفی می‌دهند و این توانمندی تهدیدی جدی برای کشورهای همسایه محسوب می‌شود.

سامانه‌های کوتاه‌برد ایران شامل خانواده‌ای از راکت‌های توپخانه می‌شود که توان را به لحاظ برد و حجم آتش افزایش داده است و می‌توانند جبرانی برای توان پشتیبانی محدود هوایی ایران محسوب شوند. راکتهای کوتاه‌برد ایران می‌توانند حجم بالایی از آتش را در اطراف اهداف تاکتیکی ایجاد نمایند و راکتهای بردبلند این کشور نیز می‌توانند برای ایجاد آتش ایذایی و تهدید کردن اهداف در اطراف مرزهای کشور بکار برده شوند. راکتهای بردبلند می‌توانند اهدافی را در کشورهای جنوب خلیج فارس را مورد اصابت قرار دهند.

درحالیکه بسیاری از ارزیابی‌ها درباره توان موشکی ایران بر سامانه‌های بردبلند متمرکز شده‌اند، دیگر موشکهای ایران نیز می‌توانند تهدیدی برای متحدان عرب آمریکا در منطقه به حساب آیند. می‌توان گفت که هر موشک دارای برد بیش از 200 کیلومتر می‌تواند کشورهای حاشیه خلیج‌فارس را تهدید نماید.

سامانه‌های موشکی برد متوسط و بلند ایران: ایران مجهز به تعداد زیادی موشک‌های بالستیک برد متوسط است که می‌تواند از آنها علیه اهداف در منطقه استفاده نماید. در ایران تفاوتی بین این دست از موشکها و موشکهای بالستیک قاره‌پیما وجود ندارد. نتیجه این مساله این است که ایران می‌تواند با استفاده از این موشکها اهدافی در سرزمین‌های اشغالی، شام، کشورهای حاشیه خلیج فارس و شبه‌جزیره عربستان، ترکیه، پاکستان و بخشهای از آسیای مرکزی، جنوب روسیه و اروپا را مورد حمله قرار دهد. این توانمندی به ایران قدرتی را می‌دهد که نیروی هوایی این کشور نمی‌تواند بدهد. در این بین نقاط ابهامی نیز وجود دارد. ایران در چند سال اخیر آزمایشات موشکی اندکی انجام داده است. برخی از این نقاط ابهام عباتند از:

- آزمایش موشکها و راکتها، دقت و قابلیت اعتماد آنها، واقع‌گرایی عملیاتی این آزمایشات و برداشت ایران از پیشرفتهایش. آزمایشات محدود می‌تواند تصویری اغراق آمیزی از این توانمندی ایجاد نماید.

- طراحی کلاهک و ماسوره راکت‌ها و موشک‌های ایران و توان نابودی واقعی کلاهک‌ها تحت شرایط عملیاتی.

- دقت نسبی این سامانه‌ها و توان ایجاد حجم بالای آتش به منظور جبران دقت محدود این موشکها.

- قدرت و کیفیت پدافند موشکی آمریکا، کشورهای عربی، رژیم صهیونیستی.

- برداشت ایران از ریسک مقابله به مثل کردن نیروهای هوایی کشورهای عربی و رژیم صهیونیستی و موشکهای آمریکایی و صهیونیستی.

- رفتار واقعی سیاسی، روانی و تلافی‌جویانه کشورهای مورد هدف قرار گرفته.

موشک‌های بالستیک قاره‌پیما به عنوان یک اهرم فشار راهبردی: موشکهای بردبلندتر و پیشرفتهای فضایی ایران ارزش سیاسی و راهبردی دارند. عدم‌توانایی در پیش‌بینی اینکه چطور و چه موقع ایران از آنها استفاده می‌کنند و چه زمانی آنها به سیستم‌های کشنده‌تر و دقیق‌تری تبدیل می‌شوند باعث شده است که آنها توان بازدارندگی و تهدید‌آور ایران را افزایش دهند.

ایران از برنامه‌های توسعه موشکی خود به عنوان یک اهرم فشار استفاده می‌کند، موشکهایی که ممکن است روزی به آمریکا، اروپا و روسیه نیز برسند. هنوز مشخص نیست که آیا ایران واقعاً قصد دارد که موشکهای بالستیک قاره‌پیما و برد‌بلند خود را برای پوشش اروپا و روسیه مستقر نماید.

هر نوع موشک بردبلند و قاره‌پیما ایران به سامانه هدایت‌شونده کارآمد و سطح اعتماد بالایی نیاز دارد.

ایران ممکن است برای حل مشکلات موشکی خود به سراغ قدرتهای خارجی از قبیل چین و کره‌شمالی برود. ایران از زمان شروع مذاکرات هسته‌ای تلاش کرده است تا بسیار درباره آزمایشات موشکی و داده‌های طراحی خاموش باشد.

پیشرفت‌های ادامه‌دار در زمینه موشک‌های کروز: ایران همچنین خانواده‌ای از موشک‌های کروز، سامانه‌های پرتابی بردبلند. پهپادهای رزمی را در اختیار دارد که می‌توانند توان موشکی ایران را تکمیل نمایند. این کشور همچنین در پی توسعه توانمندی‌های هدایت، هدف‌گیری و تخریب ماهواره‌ای، لانچرهای بهتر متحرک موشکی و ایجاد واحدهای کنترل و فرماندهی با آسیب‌پذیری کمتر می‌باشد.

به گزارش منابع اطلاعاتی آمریکا، ایران در حال توسعه موشک‌های کروز بردبلندتر برای جنگ‌های زمینی است. به ادعای این گزارشات، ایران به سه نوع موشک کروز پیشرفته دست پیدا کرده است که می‌توانند تهدیدی برای نیروهای آمریکایی در منطقه محسوب شوند. این سه سامانه از کشورهای دیگر و یا از طریق مهندسی معکوس به دست آمده‌اند. برد آنها به سرزمین‌های اشغالی، کل منطقه خلیج فارس و جنوب شرق اروپا می‌رسد.

ایران توانایی تولید موشک‌های قاره‌پیما را دارد/ قدرت موشکی ایران برایش بازدارندگی ایجاد کرده‌ است//آماده
به ادعای آمریکایی‌ها، ایران به سه نوع موشک کروز پیشرفته دست پیدا کرده است که می‌توانند تهدیدی برای نیروهای آمریکایی در منطقه محسوب شوند.

ایران انواع دیگری از موشک‌های کروز با برد 50، 80 و 120 کیلومتر، با سرعت پایین‌تر و کلاهک‌های کوچک‌تر در اختیار دارد. این موشکها هدایت خودکار و یا راداری دارند. 

ایران ادعا می‌کنند که قایقهای تندرویی را طراحی کرده است که می‌توانند موشکهای کروز پیشرفته را حمل نمایند و از آنها در رزمایشها استفاده کرده است. ناظران این مساله را هنوز تایید نکرده‌اند. اما، تسلیحات سری سی-800 و سی-700 مورد استفاده قرار گرفته‌اند.

تاثیر کوتاه‌‌مدت تهدید موشکی ایران: نیروهای موشکی موجود ایران به ایران این امکان را می‌دهند که به اهدافی در خلیج فارس و در نزدیکی مرزهایش با استفاده از موشکها و راکتهای کتعارف و بلندبردش مورد اصابت قرار دهد. ایران می‌تواند اهدافی را در سرزمین‌های اشغالی، در سراسر منطقه و ورای آن را با استفاده از موشکهای بالستیک بلندبرد خود مورد هدف قرار دهد.

اکثر توان موشکی ایران به سامانه‌های نسبتاً کوتاه‌برد برمی‌گردد که دقت و کشندگی محدودی دارند. از آنها می‌توان به عنوان توپخانه و جایگزینی برای قدرت هوایی محدود و یا برای ایجاد هراس استفاده کرد. درحالیکه ایران شروع به استفاده از برخی سامانه‌های دارای جی‌پی‌اس کرده است، اکثر موشکها و راکتهای این کشور دقت و مرگباری لازم را برای استفاده در جنگهای متعارف را ندارند. این مساله باعث محدودیت تهدید این توانمندی شده است. حتی در صورت داشتن شانس، یک حمله با استفاده از این موشکها تنها می‌تواند تلفاتی به اندازه یک بمب 1000 پوندی غیرهدایت‌شونده داشته باشد.

در کوتاه‌مدت مجموعه محدودیتهای موجود در مرگباری موشکهای ایران و افزایش استفاده از پدافندهای موشکی به شدت کارآمدی موشکها و راکتهای این کشور را تا زمانیکه آنها به صورت متعارف مسلح شده باشند را محدود می‌سازد:

- ایران نیاز خواهد داشت تا از تعداد زیادی از راکتهای بردکوتاه به عنوان توپخانه برای رسیدن به تاثیر بالا در منطقه نظامی مورد هدف استفاده نماید. جدی بودن این تهدیدات تا حدی به توانایی ایران در پرتاب موشکها و موشکها به صورت ترکیبی و رگباری و توانایی در استفاده از انواعی از تسلیحات بستگی دارد که می‌توانند استفاده از پدافند موشکی را پیچیده نماید.

- در حالیکه ایران دارد سامانه‌های موشکی خود را به تجهیزات هدایت‌شونده مجهز می‌نماید، این کشور همچنین به آتش ترکیبی یا رگباری موشکهای کوتاه‌برد و بلندبرد برای مورد هدف قرار دادن یک مرکز یا تاسیسات مهم نیاز دارد. این از جمله تاکتیکی است که ایران استفاده می‌کند، اما هنوز کارآمدی لازم را ندارد.

با این حال ایران در تلاش است تا از موشکهای با دقت بالا استفاده نماید و نشانه‌های نیز از موفقیت این کشور در این مساله وجود دارد.

توجه منطقی به برنامه هسته‌ای و موشکی ایران: تمرکز اصلی دنیا بر این امکان است که ایران در آینده به موشک‌های اتمی دست خواهد یافت. درحالیکه هیچ منبع خارجی تا کنون به این مساله اشاره نکرده است که ایران چیزی به غیر از کلاهک‌ها و موشک‌های متعارف را انبار کرده است،

با این حال، ایران با آمریکا و کشورهای عرب همسایه‌اش برای افزایش تاثیرگذاری در رقابت بوده است. ایران برای کنترل عراق، مبارزه با داعش و افزایش نگرانی از آینده بشار اسد با آمریکا و کشورهای عربی درقابت می‌باشد.

ایران به دنبال توسعه توان و نیروهای نظامی نامتقارن است که به تواند با کمک آنها نفوذ آمریکا در منطقه را به چالش بکشد. ایران در گذشته تهدید کرده است که با استفاده از این توانمندی‌ها خلیج فارس را مسدود نماید و رزمایش‌هایی نیز در این زمینه انجام داده است.

تهدید موشکی ایران احتمالاً به تهدید جدی‌تری در آینده تبدیل خواهد شد، حتی اگر این کشور موشکهای خود را به تسلیحات کشتار جمعی مسلح نکند.

موشک‌ها، جنگ سیاسی و روانی و جنگ‌های ارعاب: هر گونه بحث درباره مرگباری باید به این حقیقت توجه نماید که تاثیر سیاسی موشکها می‌تواند به لحاظ سیاسی و روانی به اندازه مسائل نظامی مهم باشد. نیروهای موشکی می‌توانند به ایران در راه‌انداختن جنگ‌های ارعاب حتی در زمان صلح کمک نمایند.

نیروهای موشکی روبه‌افزایش ایران مدتهاست که بازدارندگی برای این کشور ایجاد کرده‌اند: ایران می‌تواند از موشک‌های خود هم به لحاظ سیاسی و هم به لحاظ راهبردی بدون آنکه هدفی را نابود کند استفاده نماید.

همانگونه که در زمان جنگ شهرها در زمان جنگ ایران و عراق نشان داده شد، حملات موشکی می‌تواند تاثیر تبلیغاتی قوی داشته باشند که حتی فراتر از تاثیرات جنگی هستند. حتی چند حمله محدود از جانب ایران به سرزمین‌های اشغالی و عربستان سعودی می‌تواند توسط کشورهای عربی اینطور تعبیر شود که ایران توانایی و آمادگی افزایش حملات را دارد. ایران می‌تواند یک یا چند کشور عربی را انتخاب نماید و کشورهای عربی را از هم جدا نماید.

گذشته از محدودیتهای موجود درباره مرگباری نیروهای موشکی ایران، نباید تاثیر روانی توانایی ایران در انجام یک حمله آنی و شدید علیه یک بخش از منطقه را دست کم گرفت. حملات موشکی و راکتی بلندبرد ایران می‌تواند روحیه ایرانی‌ها را افزایش دهد. در زمان جنگ احتمالی بین ایران با آمریکا و کشورهای عربی، ایران می‌تواند از حملات موشکی برای نشان دادن این مساله به مردم خود استفاده کند که این حملات می‌تواند تلفات زیادی برای طرف مقابل ایجاد نماید.

تقابل ایران با پدافندهای موشکی: مشخص است که فناوری پدافند موشکی به یک جنبه کلیدی جنگ‌های راکتی، موشک بالستیک و موشک کروز مبدل شده است و می‌تواند تاثیر زیادی بر توانمندی‌های ایران داشته باشد. همانگونه که افزایش دقت موشکهای ایران می‌تواند نوعی تغییر‌دهنده بازی محسوب شود، پدافند موشکی نیز می‌تواند به شدت تاثیر راکت‌ها و موشکها را بر محدوسازی، بازدازندگی و جنگیدن در هر سطحی از عملیات را تغییر دهد.

در عین حال، تمامی سامانه‌های پدافند موشکی با این نقطه ضعف مواجه هستند که همیشه سامانه‌هایی وجود دارند که می‌توانند با آنها مقابله نمایند. هیچ سامانه‌ای وجود ندارد که نقطه ضعفی نداشته باشد و با افزایش قابلیتهای سامانه‌های پدافندی، توانمندی موشکی ایران نیز کاهش می‌یابد. اما، حجم بالای آتش و پرتاب انواع موشکها می‌تواند همچنان چالشی برای سامانه‌های پدافندی محسوب شود. اگر برآوردها درست باشد که ایران تقریباً 1000 موشک و راکت در اختیار دارد که می‌تواند به سراسر خلیج‌فارس پرتاب کند، کشورهای مدافع به سرمایه‌گذاری وسیعی در زمینه سامانه‌های پدافند موشکی نیاز دارند.


ایران توانایی تولید موشک‌های قاره‌پیما را دارد/ قدرت موشکی ایران برایش بازدارندگی ایجاد کرده‌ است//آماده
برای دانلود سند روی تصویر کلیک کنید

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 22
  • در انتظار بررسی: 6
  • غیر قابل انتشار: 7
  • ۰۲:۰۳ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    3 4
    امریکا در لحظه خاکستر خواهد شد
  • جواد ۰۳:۰۷ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    3 1
    درود.به.شرفت.تهرانی.مقدم.فون.براون.ایران.چه میراث.گرانبهایی گذاشتی
  • ۰۷:۴۶ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    0 0
    اگر به تمام این گزارش را کنار هم بگذارید چند نکته در آنها مشترک است . ۱- بعد از اعتراف به قدرت ایران نویسندگان گزارش در توهم خود ضعف های را از قدرت ایران برای امیدوار کردن و ترغیب کشور های عربی برای خرید و توسعه سامانه های دفاع موشکی بیان میکنند . ۲- نویسندگان گزارش این طور القاء میکنند که اساسا موشک بدون کلاهک هسته ای معنا و کارایی ندارد و این طور برداشت میکنند چون ایران روی صنایع موشکی زیاد هزینه میکند پس حتما دنبال کلاهک هسته ای برای موشک های خود است . ۳- اساسا این سلسه گزارش ها اطلاعات سطحی حقیقی را با توهمات و تخیلات در هم میامیزد و یک گزارش عمقی و مثلا بی نقص کارشناسی شده ارائه میدهد.
  • ۰۸:۳۴ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    2 9
    دیگه اقراق نکن
  • ممد ۰۹:۴۳ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    2 0
    ورنر ماگنوس ماکسیمیلیان فرایهر فون براون ‏دانشمند آلمانی عضو اس اس و از پیشگامان موشک‌سازی در جهان بود. او پدر صنایع موشک سازی در جهان به حساب می آید.
  • محمد ۰۹:۴۴ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    1 0
    این گزارش که موشک ها دقت کافی ندارن چرت هست .فن آوری موشکی یمن به 50 سال قبل برمیگرده ودیدیم که با شلیک موشک های اسکاد 50 سال پیش فرودگاه مهم عربستان را هدف قرار داد و فناوری ضد موشکی امروز آمریکا فقط از 15 تا اسکاد 3 عدد را زد .وفرمانده نیروی هوای عربستان به درک رفت .این درحالیه که فن آوری موشکی ایران روز به روز آپدیت میشه
  • ۰۹:۵۳ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    0 2
    ولی توان ساخت چوب بستنی را نداره!!!
  • ۱۰:۰۶ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    0 0
    لایک
  • ۱۰:۱۲ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    1 0
    اگر موشک های کروز ایرانی تهدیدی برای ناوگان آمریکا در خلیج فارس است، راه عاقلانه این است که مرکز فرماندهی ناوگان پنجم و تمام ناوگان آمریکا از خلیج همیشه فارس خارج شوند.
  • ۱۱:۰۵ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    1 0
    هدف از این گزارشات، فقط راه انداختن رقابت تسلیحاتی، برای فروش هرچه بیشتر سامانه های تقریبا ناکارآمد پدافند موشکی پاتریوت هست که ناکارآمدی اون رو در جنگهای حزب الله و حماس و اکنون در یمن قابل مشاهده هست. اصولا تجهیزات نظامی امریکا، بسیار گران قیمت و دارای عمر بالایی هستند، ولی پس از چند سال، تجهیزات جدیدتری رونمایی میکنند و با القای چنین گزارشاتی، کشورهای مورد نظر را ترغیب به خریدن سامانه ها و تجهیزات جدید میکنند! کشورهای عربی هم که ..... هستند و تمام سرمایه خود رو برای خرید این تجهیزات گران قیمت و برای مقابله با موشکهای بسیار ارزان قیمت ایران هزینه میکنند، صرفا برای مقابله با تهدیدات موشکی ایران!!!!!! نور به قبرت بباره شهید تهرانی مقدم که کابوسی شدی برای عربهای کور و احمق حوزه دریای پارس و امریکایی های ملعون!
  • ۱۱:۱۹ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    0 0
    انقدرام ساده نیست به قدری سیستم دفاع موشکی کار گذاشتن در نقاط مختلف دنیا و دریا و فضا که هر موشکی که بخواد برسه به امریکا نباید بذاریم منفجر بشه باید بذاریمش تو موزه به عنوان قهرمان ملی :))
  • محمد رضا ۱۳:۰۰ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    1 0
    عربها چرا باید ایران رو دشمن خودشون بدونن که حالا انقدر هزینه بدن به امریکا. کاش کمی عقل بخرج میدادند
  • ۱۴:۲۰ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    1 0
    بابا چرا منفی میدین داره کنایه میزنه :)
  • ۱۶:۱۶ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    0 0
    طی بررسی هایی که صورت گرفته افرادی که توان انجام هیچ کاری رو ندارن بیشتر از بقیه موج منفی ساطع کرده و سیاه نمایی میکنن،حالا جنابعالی میتونی یه چوب کبریت بسازی عایا؟
  • yaser ۱۶:۱۷ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۴
    0 0
    با اضهارات آقای یونسی بایدم ایران رو دشمن خودشون فرض کنن !
  • محمد ۰۹:۱۶ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۵
    0 0
    این تبلیغات برای فضاسازی است تادرمذاکرات هسته ای بحث موشکهاراهم مطرح کنند .
  • ۲۱:۲۵ - ۱۳۹۴/۰۳/۲۵
    0 0
    لول.معلومه ماهنامه صنایع هوافضا رو دنبال میکنی!
  • ۰۱:۴۷ - ۱۳۹۴/۰۵/۱۴
    2 0
    1000 تا موشک! حداقل 10 میلیون تا موشک نیازه داریم تا امنیت رو تامین کنیم
  • ۰۵:۴۹ - ۱۳۹۴/۰۵/۱۵
    0 0
    همش ایران هراسی ......
  • ۰۱:۲۱ - ۱۳۹۴/۰۸/۱۲
    0 0
    جنگ بین ایران و آمریکا و متحدین عربی!!!!این آشغالا میخوان ما با اعراب بجنگیم و خودشون بشینن و نابودی امت اسلام رو تماشا کنن کور خوندید
  • ناشناس ۱۲:۴۸ - ۱۳۹۵/۰۸/۰۹
    0 1
    اسلام همیشه پیروزاست
  • علی IR ۰۹:۰۰ - ۱۴۰۳/۰۳/۱۱
    0 0
    چرا تو دام حرفای غرب گرفتار میشید هی نگین جنگ ایران در مقابل امریکا و اعراب بهتره بگین جنک ایران و اعراب در مقابل اسراییل و امریکا و انگلیس این مناسبتره ، هرگز در دام تعیین موضوعی که طرف مقابل میخاد ارائه بده گرفتار نشین که اگه بشین همون نقطه آغاز شکست شما خواهد بود این یک قانون کلیه که شما باید تعیین کننده موضوع و نوع راهبرد حمله باشین نه دشمن .

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس