باراک اوباما چندی پیش با اعتراف به شکست خوردن سیاست 50 ساله تحریم و انزوای کوبا، از تغییر رویکرد واشنگتن در رابطه با هاوانا خبر داد و رائول کاسترو نیز همزمان خبر از سرگیری رابطه با‌ آمریکا داد. در این میان کدامیک از طرفین از موضع خود کوتاه آمده‌اند؟ آمریکا از موضع سلطه‌گری یا کوبا از موضع انقلابی؟ گزارش مشرق به این سوالات پاسخ می‌دهد.

گروه گزارش ویژه مشرق- چندی پیش خبر حیرت‌برانگیزی توجه ناظران سیاسی جهان را به خود جلب کرد: "آمریکا و کوبا اعلام کردند پس از 18 ماه مذاکرات محرمانه تصمیم گرفته‌اند روابط دیپلماتیک خود را از سر بگیرند". خبر به همین سادگی بود اما اصلاً ساده نبود! انقلاب کوبا الهام‌بخش بسیاری از الهام‌های مارکسیستی و غیرمارکسیستی در جهان بود. شکل‌گرفتن یک کشور هر چند کمونیستی کوچک، اما سرسخت دقیقاً بیخ گوش آمریکا فضای جنگ سرد را بسیار تحت تأثیر قرار داد. چه شده که اکنون کوبا راضی شده تمام آبروی ضدامپریالیستی خود را در معرض خطر دهد؟ از طرف دیگر، آمریکا نیز همواره ادعا می‌کرد با تحریم‌های سرسختانه، کوبا را از پا در خواهد آورد و درس خوبی به کشورهای کمونیستی خواهد داد. چرا حالا سخن از برقراری روابط به میان می‌آورد؟ گزارش حاضر می‌خواهد پاسخ‌هایی منطقی به این پرسش‌ها بدهد.


چرا کوبا از شعارهای انقلابی خود و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟

داستان از کجا شروع شد؟

کوبا جزیره‌ای در 145 کیلومتری جنوب ایالت فلوریدا در جنوب شرقی ایالات متحده است. روابط دیپلماتیک آمریکا و کوبا در 3 ژوئیه 1961 قطع شد. این اقدام که نتیجه دستور آیزنهاور رئیس‌جمهور آمریکا در آخرین روزهای ریاستش بود (همان رئیس‌جمهوری که در آغاز ریاستش در 1953 با کودتا علیه حکومت مصدق در ایران موافقت کرد)،‌ در اوج جنگ سرد صورت گرفت. چند روز پیش از آن، فیدل کاسترو اعلام کرده بود از آنجا که سفارت آمریکا در این کشور به جاسوسی در خاک کوبا اقدام می‌کند،‌ باید تعداد کادر خود را کاهش دهد.

از اوایل 1959 که کاسترو قدرت را در دست گرفت،‌ آمریکا بلافاصله وی رژیم جدید را به رسمیت شناخت و اصلاً با اعمال تحریم علیه ژنرال باتیستا حاکم قبلی کوبا به فیدل کمک کرده بود. سه ماه بعد نیز کاسترو به واشنگتن رفت و با معاون اول وقتیعنی نیکسون دیدار کرد. اما یک سال بعد یعنی در 1960 میلادی،‌ تقریباً بر همه عیان شده بود که کوبا دوست دارد بر قدرت رقیب آمریکا یعنی شوروی بیافزاید و این خشم آمریکاییان را درآورده بود. کوبا یک پیمان تجاری با شوروی منعقد کرد و تعرفه سنگینی بر کالاهای آمریکایی بست، آمریکا هم شروع به حمایت همه‌جانبه از کسانی کرد که کاسترو از کشور خود تبعید کرده بود. رهبر کوبا هم بیکار ننشست و تلاش خود را برای ملی‌کردن صنایع خود بکار بست تا صنایع آمریکایی بساط خود را از این کشور جمع کنند. آمریکا هم مجبور شد تجارت خود را با کوبا کاهش دهد گر چه این کار را با ظاهری عوام‌فریبانه به اسم تنبیه کوبا انجام داد.


چرا کوبا از شعارهای انقلابی خود و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟
اتحادی که پشت سر کاسترو شکل گرفت، آمریکا را در براندازی وی ناکام ساخت

دو ماه بعد،‌ جان اف. کندی رئیس‌جمهور جدید وقتی پروژه آیزنهاور در تربیت نیروهای مخالف کاسترو به پایان رسیده بود، آنها را علیه حکومت کاسترو به راه انداخت. با فاش‌شدن عملیات، کاسترو هم به قتل و بازداشت آنها اقدام کرد. احتمالاً اسم بحران خلیج خوک‌ها را در اکتبر 1962 شنیده‌اید. خلیج خوک‌ها محل پیاده‌کردن نیروهای مخالف کاسترو در جنوب کوبا بود و آن بحران به همین مسأله مربوط می‌شود، یعنی شوروی پس از ادعای آمریکا مبنی بر تأسیس پایگاه موشکی شوروی در کوبا، برای حمایت از کوبا به ارسال نیروهای نظامی خود به سمت آمریکا اقدام کرد و اقدام مشابهی هم از سوی آمریکا صورت گرفت. جنگ نیابتی میان این دو بلوک قدرتمند در کشورهای دیگر مثل کره و ویتنام چیز عجیبی نبود اما هیچ وقت جنگ مستقیمی میان آن دو در طول جنگ سرد صورت نگرفت. از این رو بحران خلیج خوک‌ها یک اتفاق بی‌سابقه بود، گر چه با پذیرش پیشنهاد محرمانه کندی توسط خروشچف و بازگشت نیروهای شوروی از وقوع فاجعه جلوگیری شد. ظاهراً‌ پیشنهاد کندی این بود که شوروی پایگاهش را در کوبا تعطیل کند تا در عوض آمریکا هم پایگاهش را در ترکیه برچیند.

خلاصه، این اتفاقات پایان تقابل‌های رسمی نظامی میان آمریکا و کوبا بود. از آن پس تحریم‌های مختلف، تلاش برای ترور رهبران کوبا و مانند آن در دستور کار آمریکا قرار گرفت. در طول این سال‌های مخاصمه که ارتباط‌های دو کشور عمدتاً‌ از طریق سفارت سوئیس انجام می‌شد،‌ دو کشور در مسائل مختلفی همکاری کردند. به ویژه مسائلی مثل مهاجرت، ممنوعیت مواد مخدر و جلوگیری از نشت نفت، محور برخی همکاری‌ها میان دو کشور بوده است.

چند اتفاق مهم نیز در این دوره افتاد که یکی از آنها تلاش برخی شهروندان مخالف کاسترو برای خروج از کوبا به ویژه در سال 1980 میلادی و حتی اخذ پناهندگی سیاسی از کشورهای دیگر به ویژه آمریکا بود. دلیل این اقدام، کاهش رشد اقتصاد کوبا در سال‌های منتهی به 1980 بود. کاسترو هم آنها را آزاد گذاشت که به هر جا می‌خواهند بروند. رخداد دیگر به افزایش تحریم علیه کوبا در 1992 و 1996 برمی‌گردد که نتیجه سرنگونی دو هواپیمای غیرنظامی آمریکا توسط کوبا بود. با این حال آمریکا در زمینه مواد غذایی، نخستین صادرکننده به کوبا تلقی می‌شود که بر طبق قرارداد 2001 میان دو کشور پس از طوفان میشل انجام می‌شود. صادرات مواد غذایی آمریکا به کوبا به 710 میلیون دلار در سال 2008 میلادی رسید.

چرا کوبا از شعارهای انقلابی و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟
دست‌دادن اوباما و کاسترو در مراسم خاکسپاری ماندلا

اوباما در مراسم خاکسپاری ماندلا در آفریقای جنوبی با رائول کاسترو دست داد. این حرکت که از سوی فیدل نیز تحسین شد، نشانه‌ای از تمایل هر دو طرف به تغییر در روابط سیاسی بود. حالا پس از حدود 50 سال، آلان گراس زندانی آمریکایی در کوبا،‌ نقطه شروع مذاکرات این دو کشور را شکل داد. البته رائول کاسترو و اوباما که به صورت همزمان در سخنرانی خود در 17 دسامبر 2014 میلادی خبر برقراری روابط را دادند،‌ اعلام کردند این مذاکرات محرمانه به درخواست پاپ فرانسیس صورت گرفته و از وی برای این میانجیگری تشکر کردند. ظاهراً‌ مذاکرات در طول 18 ماه اخیر در کانادا انجام شده و آخرین هماهنگی روز سه‌شنبه با یک تماس 45 دقیقه‌ای میان اوباما و کاسترو صورت گرفته است. دو کشور توافق کردند تا سفارت خود را کشور طرف مقابل،‌ بازگشایی کنند.


چرا کوبا از شعارهای انقلابی خود و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟
آلان گراس 5 سال از عمرش را در زندان کوبا سپری کرد و حالا در آمریکا مورد استقبال همسرش قرار گرفت


سیاست مذاکرات محرمانه از کجا شروع شد؟

کوبا اولین کشور کمونیستی نیست که روابط خود را با آمریکا از سر می‌گیرد. پیش از این کشورهای مختلف کمونیستی چنین کاری کرده‌اند که مهمترین آنها چین است. مذاکرات چین با آمریکا که به مذاکرات پینگ‌پونگی معروف شد در اوایل دهه هفتاد توانست بستر بین‌المللی خوبی برای رشد کنونی اقتصاد چین فراهم کند.

آنچه چین را به تعدیل تنش‌ها میان خود و آمریکا ترغیب کرد، افزایش تنش‌ها میان چین با شوروی بود و آنچه آمریکا را در آن برهه زمانی به چین نیازمند ساخت،‌ گرفتارشدن در جنگ ویتنام بود. مائو ابتدا از علاقه خود به پذیرایی از نیکسون در خاک چین خبر داد و چندی بعد با دعوت غیرمنتظره از تیم ملی پینگ‌پونگ آمریکا که برای شرکت در سی و یکمین دوره مسابقات بین‌المللی تنیس روی میز به ژاپن سفر کرده بود،‌ مذاکرات رفت و برگشتی میان دو کشور را کلید زد. این دعوت رسماً از سوی تیم ملی تنیس چین در 6 آوریل 1971 صورت گرفت و همراه با آنها 10 روزنامه‌نگار که 5 نفر از آنها آمریکایی بودند از طریق هنگ‌کنگ به خاک چین وارد شدند. این اتفاق به این دلیل برای آمریکایی‌ها مهم بود که پیش از این اساساً‌ اخباری از درون چین برای آنها مخابره نمی‌شد و تصور آنها از چین کمونیست، کشوری قحطی‌زده با مردمی بود که زیر دست و پای دولتی جبار، به خاک و خون کشیده می‌شوند.

یکی از تنیسورهای آمریکایی در بازگشت از چین به گونه‌ای با مردم آمریکا سخن گفت که انگار از سرزمین عجایب آمده است: «مردم چین مثل ما هستند. آنها واقعی هستند،‌ باهوشند، احساس دارند. من دوستان فوق‌العاده‌ای پیدا کردم که شما می‌بینید. کشورشان شبیه آمریکا است گر چه هنوز تفاوت‌های زیادی دارد. چین زیبا است. آنها دیوار بزرگ چین را دارند، دشتی بزرگ،‌ قصری باستانی،‌ پارک‌ها، رودخانه‌ها، ارواحی که آمد و شد دارند، حیوانات از انواع مختلف،‌همه و همه آنجا وجود دارد. کشورشان از جنوب تا شمال خیلی متفاوت می‌شود. مردم‌شان اتحاد دارند و واقعاً به مائوئیسم‌شان معتقدند.»

چرا کوبا از شعارهای انقلابی و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟

آیا پیامدهای مثبت و منفی برقراری روابط آمریکا با چین، در کوبا هم تکرار خواهد شد؟

انعکاس هنرمندانه تور 7 روزه آنها در چین،‌ افکار عمومی دو کشور را نسبت به هم منعطف و آماده مذاکرات سیاسی کرد با این حال نیکسون و کیسینجر تصمیم گرفتند تا ژوئیه در مورد مذاکرات سیاسی میان دو کشور به مردم آمریکا چیزی نگویند. انعطاف دو کشور برای تداوم مذاکرات موجب شد در کمتر از دو سال، تحریم‌های حدود 20 ساله علیه چین برداشته شود،‌ نیکسون به پکن سفر کند و آمریکا تایوان را به عنوان جزئی از خاک چین به رسمیت بشناسد. نیکسون در سفر خود به چین ناظر مسابقات پینگ‌پونگی بود که به افتخار وی برگزار می‌شد. چین نیز تیم ملی  تنیس خود را چندی پس از سفر نیکسون، به آمریکا فرستاد.

آیا کوبا از شعارهای انقلابی خود کوتاه آمد؟

رائول کاسترو در سال 2008 میلادی جانشین برادرش فیدل شد که دیگر از لحاظ جسمی توان ادامه کار را نداشت. وی در سخنانش از کنگره آمریکا خواست تحریم‌ها علیه کوبا را بردارد. وی اضافه کرد که می‌داند عملاً اِعمال تحریم‌ها دست اوباما است و او به تعدیل آنها اقدام می‌کند. وی اعلام کرد «این تصمیم رئیس‌جمهور اوباما،‌ لازمه احترام‌گذاشتن و به رسمیت‌شناختن جایگاه ملت ما بوده است.»

رائل کاسترو که از طریق شبکه دولتی کوبا با مردم سخن می‌گفت، گفت «پیشرفتی که در مبادله زندانیان حاصل شد،‌ نشان می‌دهد که می‌توان راه‌حل‌هایی برای مشکلات گوناگون پیدا کرد. همان‌گونه که بارها اعلام کرده‌ام، ما باید هنر همزیستی بر مبنای رفتاری متمدنانه را در عین وجود اختلاف‌هایمان، بدست آوریم.»

بهانه برقراری روابط،‌ آزادکردن سه نیروی اطلاعاتی کوبا از زندان‌های آمریکا بوده است اما قطعاً عادی‌سازی روابط دستاوردهای دیگری نیز خواهد داشت. این سه نفر با دو نفر دیگر در فلوریدا دستگیر شده بودند و به قول مقامات آمریکایی،‌ مأموریتشان جاسوسی از نیروهای ضد کاسترو در آمریکا بوده است. مشخصات این سه نفر که در 1998 دستگیر شده بودند، عبارت است از: جراردو هرناندز 49 ساله،‌ آنتونیو گوارِرو 56 ساله و رومان لابانینو 51 ساله. رفقای آنها با پایان مدت محکومیت، پیش‌تر آزاد شده بودند.


چرا کوبا از شعارهای انقلابی خود و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟
اقدام دو کشور در برقراری روابط در هر دو کشور با مخالفت‌هایی نیز مواجه شده است

رائول کاسترو اعلام کرده است برقراری روابط با آمریکا صرفاً یک تاکتیک جدید در راستای اهداف گذشته است و هیچ چیز در مورد وفاداری دولتش و مردم کوبا به انقلاب و آرمان‌ عدالت اجتماعی عوض نشده است، بلکه او در حال تلاش برای فائق‌آمدن بر چالش‌های پیش‌ِرو برای دستیابی به آن آرمان‌ها است. وی با تأکید بر اینکه منازعه‌ای طولانی و دشوار برای برداشتن همه تحریم‌های اقتصادی پیش‌ِ روی دولت کوباست، اعلام کرد هاوانا نظام سیاسی خود را تغییر نخواهد داد. وی افزود: «ما نمی‌توانیم این‌گونه تظاهر کنیم که تقویت پیوندها با ایالات متحده به دست‌کشیدن کوبا از ایده‌هایی خواهد انجامید که بیش از یک قرن برای آن جنگیده است». رائول وعده داد در کنفرانس بعدی کشورهای قاره آمریکا در پاناما شرکت خواهد کرد تا با باراک اوباما دیدار کند.

یک و نیم ملیون کوبایی در آمریکا حضور دارند. واکنش‌ آنها به اقدام دو کشور،‌ بسیار متنوع بوده است. به نظر می‌رسد کوبایی‌های پیرتر که بلافاصله پس از انقلاب کوبا به ترک این کشور اقدام کرده‌اند، وقتی هنوز برادر کاسترو را در قدرت می‌بینند،‌ دوست ندارند سخت‌گیری‌های آمریکا بر کوبا کاهش یابد. اما کوبایی‌های جوانتر که اخیراً به آمریکا آمده‌اند یا اصلاً‌ در آمریکا به دنیا آمده‌اند، علاقه بیشتری به روابط گرم میان دو کشور دارند. هوگو کانسیو که 1980 به آمریکا آمده است،‌ می‌گوید: «این یک آغاز دوباره است، رؤیایی که برای 11.2 میلیون کوبایی که در کشورشان هستند، به وقوع پیوسته و من فکر می‌کنم این اقدام منجر به تغییراتی در ذهنیت جامعه کوباییان مقیم آمریکا خواهد شد.»

آمریکا چرا روابط خود را با کوبا از سر گرفت؟

اوباما می‌داند اولین پرسشی که در ذهن مخاطبان وی ایجاد می‌شود،‌ این است که چرا سیاست‌ دولت‌های گذشته را در مورد طرد کوبا ادامه نداده است؟‌ از این رو بلافاصله پس از اعلام برقراری روابط، صراحتاً اعلام کرد: «امروز مهمترین اتفاق در روابط 50 ساله ما رخ می‌دهد زیرا ما به رویکردِ تاریخ‌مصرف‌گذشته‌ای که برای دهه‌ها از پیشبرد منافع ما ناکام بوده است،‌ پایان می‌دهیم و به جای آن، عادی‌سازی روابط میان دو کشور را آغاز می‌کنیم.»

سخنرانی اوباما و اعلام از سرگیری روابط با کوبا
اوباما: 50 سال گذشته نشان می‌دهد سیاست انزوا جواب نمی‌دهد و باید رویکردی تازه اتخاذ کرد.

دقیقاً همین گونه است. آمریکا قصد داشت با قطع روابط و اقدامات تنبیهی مشابه،‌ از شکل‌گرفتن یک مرکز کمونیستی در دنیای غرب جلوگیری کند،‌ اما نتوانست. حتی خود آمریکا در مواردی به تجارت با کوبا پرداخت.


چرا کوبا از شعارهای انقلابی خود و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟
پیرمردهای انقلابی کوبا نمی‌دانند پیش‌تر در اشتباه بوده‌اند یا حالا. راضی‌کردن آنها بزرگترین مشکل رائول کاسترو است

دلیل دیگر این است که دولت آمریکا مذاکرات را شروع کرد تا زندانیانش از هاوانا خلاص شوند. یک افسر اطلاعاتی آمریکا که به دام دولت کوبا افتاده بود و به قول اوباما در نوع خود بهترین بوده است، پس از تحمل حدود 20 سال زندان، اکنون توسط رائول کاسترو آزاد شده است. اما آلان گراس فرد دیگری است که آزاد شده و آمریکا برخلاف فرد اول، نپذیرفته که وی جاسوس بوده است. گراس در سال 2009 میلادی توسط دولت کوبا به اتهام وارد کردن فناوری‌های ممنوعه و ابزارهای مخفی و مرتبط با اینترنت برای یهودیان کوبا،‌ دستگیر شد. گراس در سخنانش در واشنگتن از اوباما به خاطر تغییراتی که در سیاست خارجی آمریکا داده است،‌ تشکر کرد و مردم کوبا را مهربان،‌ بزرگوار و باهوش توصیف کرد. گراس برای آژانس آمریکایی توسعه بین‌المللی (USAID) کار می‌کند و کوبا آن را پوششی برای تداوم سیاست‌های خصمانه آمریکا علیه کوبا و کشورهای متخاصم می‌داند.

رائول کاسترو ازسرگیری روابط با آمریکا را اعلام می‌کند
رائول کاسترو از تلاش پاپ فرانسیس برای برقراری گفتگوها میان کوبا و آمریکا تشکر می‌کند
رائول کاسترو: ما توافق کردیم تا روابط دیپلماتیک را از سر بگیریم، اما این به معنای حل شدن اختلافات اساسی نیست

آمریکا با این کار به مسافرت آسانتر شهروندانش به مناطق زیبای کوبا هم کمک کرد. همچنین این آمریکاییان می‌توانند از کارت اعتباری خود در خاک کوبا استفاده کنند. آمریکا با برقراری روابط دیپلماتیک می‌تواند رشد روابط اقتصادی میان شرکت‌های آمریکایی را با دولت کوبا تضمین کند و قرار است این کار با صادرات وسایل ارتباطی آغاز شود، گر چه این کار نیازمند کمک کنگره در تصویب قوانین جدید و معاهدات احتمالی میان دو کشور است.

بسیاری بر این باورند که کنگره روی خوش نشان نخواهد داد و اوباما را به دلیل نگرفتن تضمین‌های مطمئن از دولت کوبا برای اصلاحات سیاسی در آن کشور در قبال برقراری روابط با آمریکا سرزنش خواهد کرد. مارکو روبیو سناتور فلوریدایی در انتقاد از اقدام اوباما گفته است «ما هیچ تعهدی از دولت کوبا بر تضمین آزادی بیان،‌ انتخابات آزاد،‌ اینترنت آزاد و حتی گذار ظاهری به دموکراسی نگرفته‌ایم.» حتی باب منندز سناتور دموکرات اعلام کرده است «اقدامات رئیس‌جمهور اوباما به معنای تبرئه رفتار ظالمانه دولت کوبا است.» کوبا کشوری با حاکمیت تک‌حزبی است و این مسأله منشأ سیاست‌های مختلفی شده که با دموکراسی ادعایی آمریکاییان مخالفت دارد.


چرا کوبا از شعارهای انقلابی خود و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟
نمادهای چون چگوارا که پیشتر مظهر دشمنی با آمریکا بودند،‌ آیا باز هم بر در و دیوار هاوانا خواهند ماند؟

اوباما و مشاورانش معتقدند با تداوم سیاست گذشته امکان بازکردن فضای سیاسی کوبا وجود نداشت زیرا تنها با ازسرگیری روابط با دولت کوبا و پایان خصومت با این کشور است که می‌‌توان تا حدودی به پیشبرد حقوق بشر و دموکراسی در این کشور کمک کرد. ظاهراً مردم آمریکا نیز با اوباما موافقند. در یک نظرسنجی که رویترز اخیراً انجام داده است،‌ 43% موافق ازسرگیری روابط میان دو کشور بوده‌اند، در حالی که تنها حدود 20% با آن مخالفت کرده‌اند.

دولت کوبا 53 نفر از مخالفان سیاسی خود را آزاد کرد تا نشان دهد انگیزه بالایی برای تغییر سیاست‌های خود در صورت برقراری روابط دوستانه‌تر با آمریکا دارد. البته گروه‌های مخالف کاسترو در کوبا اعلام کرده‌اند که تعداد زندانیان سیاسی خیلی بیشتر از اینها است از این رو به آمریکا در خصوص عدم مشورت با این گروه‌ها برای آزادی زندانیان اعتراض کرده‌اند. تعدادی که آنها اعلام کرده‌اند از 80 تا 114 نفر را شامل می‌شود. البته این فقط در خصوص زندانیان سیاسی است یعنی کسانی که بدون سلاح و تنها با فعالیت اجتماعی و سیاسی قصد تغییر رژیم را داشته‌ا‌ند.


جمع‌بندی

همانطور که اوباما گفته است،‌ سیاست‌ خارجی یک کشور باید بتواند منافع این کشور را به دست آورد. وقتی قطع روابط و تحریم‌های 50 ساله نتوانست آمریکا و کوبا را به منافع ملی‌شان برساند، چه اصراری بر ادامه سیاست گذشته است؟ آدم عاقل باید شجاعت داشته باشد و از سیاست‌های اشتباه گذشته دست بکشد. اوباما تلاش دارد همین کار را بکند. البته وی این کار را در دور دوم ریاست‌جمهوری‌اش انجام داد که خطری برای انتخاب مجدد نداشته باشد. وی همچنین از نظرسنجی‌ها خبر داشته و می‌دانسته تمایل عمومی مردم آمریکا به چه سمت است.

اما ظاهراً‌ در طرف کوبایی، رائول کاسترو و برادر بزرگترش چندان اعتقادی به اینکه در گذشته سیاست اشتباهی را دنبال کرده‌اند ندارند.
آنها می‌گویند فشار به سفارت آمریکا که منجر به قطع روابط با آمریکا شد یک تاکتیک بود. حالا هم برقراری روابط صرفاً یک تاکتیک جدید متناسب با شرایط روز برای رسیدن به همان هدف 50 سال پیش است،‌ هدفی که فیدل و چگوارا برای آن علیه باتیستا قیام کردند.


چرا کوبا از شعارهای انقلابی و آمریکا از تحریم‌ها کوتاه آمد؟
وقت آن است که ملت‌ها به استکبار و استضعاف که عمدتاً ناشی از خودخواهی دولت‌ها و منفعت طلبی شرکت‌های چندملیتی است پایان دهند و عصر جدیدی از همزیستی جهانی را با بکارگیری رسانه‌های مردمی و فناوری‌های ارتباطی آغاز کنند

البته برقراری روابط به معنای حل همه مشکلات نیست اما اولین قدم در حل آنها است. به قول رائول، هنوز مجادله‌ای طولانی پیشِ روی دو کشور قرار دارد. او می‌داند که کوبا مانند چین یک کشور بزرگ و راهبردی نیست که آمریکا طی زمان کوتاهی تحریم‌ها را برداشته و سفرهای دوجانبه را صرورت دهد. او همچنین می‌داند که نباید با روی خوشِ مردم آمریکا در دام امتیازات سیاسی و اقتصادی دولت آمریکا بیافتد. مردمان کشورها شاید متمایل به رشد ملل دیگر باشند اما عمده دولت‌ها صرفاً به منافع خود می‌اندیشند.

از این رو برقراری روابط توسط دولت کوبا باید با دقت کامل انجام شود زیرا ممکن است اقتصاد این کشور را زیر سلطه شرکت‌های چندملیتی آمریکا قرار دهد. برقراری روابط سیاسی باید به نفع اقتصاد ملی و فرهنگ مردم کوبا باشد. تجربه چین در این مورد پیشِ روی کوبایی‌ها است تا بتوانند از خلال این روابط به رشد هر چه بیشتر برسند به گونه‌ای که مهاجران از کوبا دوباره به سرزمین خود برگردند. کوبا برای آنها هم هست.

سخن آخر اینکه سیاست بُرد-بُرد در قالب همکاری مسالمت‌آمیز باید به عنوان اصل راهبردی همه کشورها در روابط سیاسی‌شان لحاظ شود. مردمان جهان باید از شر مخاصماتی که سود آن صرفاً به دولت‌ها می‌رسد رها شوند و بتوانند آزادانه با یکدیگر زندگی کنند. این به ویژه در مورد مردم کشورهای سلطه‌گر مانند آمریکا صادق است (که در عمده موارد از حضور نظامی و دشمنی دولت خود با کشورهای دیگر پشتیبانی می‌کنند) اما تنها شامل آنها نمی‌شود. همه باید به سمت جهانی حرکت کنیم که همکاری دوستانه ملت‌ها اهرم مطمئنی برای جلوگیری از سلطه نظامی دولت‌ها و سلطه اقتصادی شرکت‌های چندملیتی بر ملل دیگر فراهم کند.

روی دیگر این از سرگیری روابط، تداوم آن و پایبندی آمریکا به تعهداتی است که در فصل جدید روابط با هاوانا داده است؛ از برداشتن تحریم‌ها تا همکاری با کوبا در مسائل مشترکی از جمله مهاجرت، سلامت، مقابله با بلایای طبیعی و ... . باید منتظر ماند و دید آیا سرنوشت این گفتگوها و توافق محرمانه هم مانند مذاکرات گذشته آمریکا با کشورهای دیگر - مانند لیبی، مصر، عراق و حتی عهدشکنی‌ها در مذاکرات با ایران - به براندازی نظام کوبا منجر خواهد شد و یا آمریکا آنگونه که باراک اوباما از "نیاز به تغییر رویکرد در برخورد با کوبا" سخن گفته است، کوبای انقلابی را خواهد پذیرفت.


منابع و مآخذ:

http://www.history.com/this-day-in-history/united-states-severs-diplomatic-relations-with-cuba
http://www.irdiplomacy.ir/fa/page/1926353
http://www.theguardian.com/world/2014/dec/17/us-cuba-diplomatic-relations-obama-raul-castro
http://www.reuters.com/article/2014/12/17/us-cuba-usa-gross-idUSKBN0JV1H520141217
http://content.time.com/time/nation/article/0,8599,1891359,00.html
http://www.reuters.com/article/2014/12/22/us-cuba-usa-poll-idUSKBN0K01UW20141222
http://www.reuters.com/article/2014/12/28/us-cuba-usa-dissidents-idUSKBN0K603520141228
http://www.bbc.com/news/world-latin-america-30561598
http://vista.ir/news/17768049
http://www.pbs.org/wgbh/amex/china/peopleevents/pande07.html
http://www.bbc.com/news/world-latin-america-30561598
http://www.theguardian.com/world/2014/dec/17/us-cuba-diplomatic-relations-obama-raul-castro
http://www.reuters.com/video/2014/12/17/castro-us-and-cuba-to-re-establish-diplo?videoId=347955931


نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 27
  • در انتظار بررسی: 6
  • غیر قابل انتشار: 2
  • علیرضا ۰۰:۰۴ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    1 0
    به نظرم بد نباشه برای عبرت گرفتن مستند دکترین شوک رو ببینید. مخصوصا قسمتی که گورباچف شروع به تجدیدنظر در مورد روابط با بلوک غرب کرد و بعدش چه بلایی سرش اومد
  • هوادار ۰۰:۲۱ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    دوستانی که مدام تز کوتاه آمدنو مطرح میکنن ، با دقت مطالعه کنن. . .
  • ۰۰:۴۲ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    مر30
  • ۰۰:۴۴ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    به نظر می رسد این قبح زدایی از این شکست آشکار کوبا صرفا برای است که آقایان برنامه مشابهی برای ایران دارند. اما والله بالله تالله مذاکره و رابطه ای که فشار چماق تحریم و تهدید باشد رابطه بردگی و ذلت است و برای یک مسلمان حرام قطعی است. کوبا بدون این تحریمهایش لغو شود و یا حتی ادبیات توهین آمیز آمریکا تغییر کند ، امتیاز بزرکی را به آمریکا داد و لانه جاسوسی و پایگاه براندازی و انقلاب رنگی را در کشور خود مستقر کرد. رهبران پیر و وارفته و خسته کوبا به خیال خود خواستند از چین تقلید کنند اما یقین کنید به سرنوشت دوستشان قذافی مبتلا خواهند شد. در خود آمریکای لاتین شوخی تلخی رواج دارد مبنی بر اینکه تنها در یک کشور کودتا نمی شود و آن کشور آمریکا چرا که در آمریکا چیزی به نام سفارت آمریکا وجود ندارد!! رحمت خدا بر روح ملکوتی حضرت روح الله، که فهمید تسخیر لانه جاسوسی انقلاب دوم است. هر چند عده ای از جوانان جو پیر آن روز الان پشیمانند و آن روز از سر ماجراجویی به سفارت رفتند اما نفهمیدند که پازل مدیریت الهی امام زمان بازی کردند و کشور را از هزاران توطئه مخوف نجات دادند. اگر سفارت آمریکا شش ماه دیگر فعال مانده بود الان کشوری به نام ایران روی نقشه های سیاسی دنیا نبود.
  • سجاد ۰۲:۰۱ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    مشکل آمریکا با کوبا شاید فقط وجود یک کشور کمونیستی در دل غرب باشه ولی مشکل آمریکا با ایران فقط انرژی هسته ای نیست قطعاً بعد از برداشتن این مانع از سر راهشون به دنبال برداشتن موانع دیگه ی خودشون در ایران هستن و مشکل اصلی آنها به نظرم نوع نگاه ایران به جهان و تاثیر گذاری و تاثیر پذیری کشور های منطقه از این موضوع بر میگرده که باعث به خطر افتادن منافع ابرفدرتها در منطقه شده و اونا به راحتی نخواهند گذاشت که هوای تازه ای به ایران برسه!!
  • پسر شیک پوش ۰۲:۲۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 1
    کوبــا قطعا چوب این تسامح رو خواهد خورد ...
  • ۰۶:۳۷ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    مشرق...!؟
  • سهرابی همدان ۰۷:۰۶ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 1
    دوستان توجه کنند حکومت هایی مثل کره شمالی کوباو...توهین به شعور انسانی است/موضوع ایران360درجه با اونا متفاوت است ما به خاطر دین وپرچمداری ظهور مقابل غرب ایستاده ایم 4تا تئوری پوسیده کمونیستی نیست دستور خالق است و ما پیروزیم
  • ۰۸:۰۱ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    ﺍﯾﻦ ﻓﺮﺍﻧﺴﯾﺲ ﭘﺎﭖ ﺍﮔﻪ ﻣﯿﺘﻮﻧﻪ ﺑﯿﺎﺩ ﯾﻪ ﻣﯿﺎﻧﺠﯿﮕﺮﯼ ﺑﮑﻨﻪ ﺷﺎﯾﺪ ﭘﺮﻭﻧﺪﻩ ﯼ ﻫﺴﺘﻪ ﺍﯼ ﻫﻢ ﺣﻞ ﺷﺪ
  • ۰۸:۱۵ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    یه کشور لیبرالی با یه کشور کمونیستی ارتباطشونو از سر گرفتن چون برا هیچ کدوم خدا مطرح نیست سر دنیا جنگ داشتن حالا به توافق رسیدن اما دعوای ما و آمریکا دعوای جبهه ی حق و باطله ؟آرمان های ما برآمده از دین ماست ما نمی تونیم اعتقادات دینیمون رو معامله کنیم ما در پی زمینه سازی حکومت مهدوی و بسط و گسترش حکومت الهی هستیم و آمریکا و امثال آمریکا تفکرات ضد دین دارن و دشمن ما محسوب میشن کنار اومدن ما با آمریکا مثل اینه که امام حسین با یزید کنار بیاد که این غیر ممکنه
  • ۰۸:۲۱ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    کوبا کشوری است با مساحت 111 هزار کیلومتر مربع و 105 دنیا . ایران کشوری است با مساحت 1648195 کیلومتر مربع و 18 دنیا . کوبا کشوری است با جمعیت 11 میلیون نفری و 73 دنیا . ایران کشوری است با جمعیت 78 میلیونی و 17 دنیا . کوبا جزیره ایست که میان دریای کاراییب و و اقیانوس اتلانتیک که موقعیت استراتژیک بسیار بسیار پایین تری نسبت به ایران دارد . کوبا معادن کبالت نیکل آهن مس کروم و سیلیکون دارد نفت را هم از ونزوئلا وارد می کند ، ایران آهن منگنز کرومیت مس روی سرب نیکل کبالت طلا نقره اورانیوم ، معادن شیمیایی گوگرد و نمک ، سنگ های تزیینی مانند فیروزه ، شن و ماسه و زغال سنگ و ... دارد ، سومین ذخایر نفتی جهان (11 درصد نفت جهان) و دومین ذخایر گازی جهان (18 درصد گاز دنیا) را دارد . هنوز مناطقی مثل دریای کاسپین کامل کاوش نشده . کوبا شکر تنباکو مرکبات و قهوه کشاورزی می کند در کشور ما باید بنویسم که چه چیز کشت نمی شود . کوبا چسبیده به خاک آمریکاست و به طبع کنترل راحت تری دارد نسبت به ایران . کوبا صنایع پزشکی دارد ، ایران در هوافضا و هسته ای تخته گاز و بومی جلو می رود ، صنایع دفاعی پیشرفته بومی دارد ، پزشکی و ژنتیک نانو لیزر و .... دارد . گردشگری ، تنوع آب و هوایی ، تاریخ و ... ایران اصلا قابل مقایسه با کوبا نیست . آمریکا رسما دکمه غلط کردم را مقابل همچنین کشوری فشرد ، کشور ما گاهی تند و گاهی کند اما حرکت رو به جلو دارد از آن طرف طبق آمارهای جهانی آمریکا رو به افول است ، اندکی صبر کنید تا ببینید چگونه آمریکا جلوی ایران زانو می زند . به نظرم چین و روسیه با توافق با آمریکا ضرر هم داده اند . آمریکا تایوان را از چین جدا و مقابل چین قرار داد و دائما در هنگ کنگ شیطنت می کند . همچنین آمریکا بعد از توافق با روسیه ، شورش هایی را در روسیه ترتیب می دهد تک تک شرکای روسیه خصوصا در اروپا را بلعید ، ول کن هم نیست و تصمیم دارد خود را در اکراین و مرز روسیه تثبیت کند . همانجایی که آلمان ها از آنجا به روسیه حمله کردند و بسیار به مسکو نزدیک است . در شرایط فعلی هم که روسیه را تحریم کرده . کوبا که در مقابل چین و روسیه ، نهایتا شهرستان حساب می شود ، کوبا چوب کوتاه آمدن جلو آمریکا را خواهد خورد . ما باید همچنان جلو آمریکا بیاستیم تا رسیدن به قله و افتادن در سرازیری فقط چند قدم باقی مونده .
  • ۰۸:۴۷ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    آیا نظر مردم کوبا مهم بود ؟ آیا نظر و خواست مردم مهم است ؟
  • ۰۸:۵۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    در مورد چیزی که اطلاع نداری ،مجبور نیستی که نظر بدهی. عین بی سوادا! تئوری پوسیده کمونیستی اصلا چیه بگو دیگه!بی سواد!
  • امید ۰۸:۵۱ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    مقاومت کرد ولی شد کشوری که برای تامین هزینه هایش فاحشه خانه کشورهای اطراف از طریق توریست یک کشور بدبخت عقب افتاده در دنیا
  • ۰۸:۵۷ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    1 0
    فعلا که خود کوباییها اعتراف کردن اما علت ترس شما معلوم نیست؟
  • ۰۸:۵۸ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    عزيزم بهترين نظام درماني و تأمين اجتماعي جهان براي كشوري است كه از نظر شما توهين به شعور انساني است. بله بهترين نظام خدمات درماني جهان مختص جمهوري كوبايي است كه ظاهرا به خدا ايمان ندارند ولي وقتي كسي مريض شود تمام امكانات يك بيمارستان خصوصي را در اختيار دارد.
  • ۰۹:۳۶ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    کمونیستا مالکیت شخصی رو قبول ندارن هر کسی هر چقدر زحمت بکشه همون قدر بهره مند میشه که یه فرد بیکار به جود خدا معتقد نیستن نظام خانواده و ازدواج رو قبول ندارن دین براشون معنایی نداره
  • ناشناس ۰۹:۴۳ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    ایران اسلامی و قدرتمند تا امروز موفق شده هژمونی و قدرت پوشالی آمریکا را در منطقه و جهان به چالش بکشد و تهدید نماید و ما روز به روز قوی تر میشویم و هرگز به سرنوشت کوبا دچار نخواهیم شد .
  • محمود ۱۰:۳۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    اسلام برای خودش مکتب دارد این جمله امام خمینی بود مکاتب کومونیست همون طور مسموم که مکاتب غرب مسموم تر از آن تنها راه نجات ما پیاده کردن مکاتب خالص و کامل قرآنی مون همون طور که دکتر شریعتی میخواست علوم اجتماعی را تمام از قلب قرآن تبیین کند
  • ۱۰:۳۴ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    مهندس 360 درجه که میشه حالت اول ! باید بگی 180 درجه !
  • ۱۰:۴۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 1
    اميد خان چيزي را كه نمي داني در موردش نظر نده. كوبا بالاترين امكانات تإمين اجتماعي در جهان را دارد. پيشنهاد مي كنم فيلم مايكل مور را در مورد جمهوري كوبا و امكانات درماني و تإمين اجتماعي آن را ببين
  • ۱۲:۱۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    0 0
    فکر نمیکنین به خاطر عدم ایجاد جنگ سرد جدید و پازل شدن کوبا در دست روسیه آمریکا دست به کار شد جلوی جنگ سرد جدید را بگیرد شرایط کوبا با ایران فرق میکنه اینقدر هاونگش نکن تو سر مردم
  • ۱۴:۲۲ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    1 0
    مشکل کوبا را فقط با این جمله ی راسل میتوان توضیح داد:چگونه به تاولهای پایم بگویم که این همه راه را اشتباه امده ام.
  • پژمان ۱۴:۴۰ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    2 0
    عجب کشور الگو ونمونه ای پیدا کردی مشرق عزیز... فقر... گرسنگی .... بیماری ..خانه عفاف فقط یک دلار....واسه رسیدن به چی؟ اگر بعد50 سال کوبا یک ابر کشور خوشبخت بود که غرب جدا" باید یک تغییر ماهیت در خودش ایجاد میکرد. اونهم از کره شمالی..پدر خوانده همه اینها هم روسیه است که مثلا" ابر قدرته.. باید التماس کنه ازش نفت بخرن تا زندگی کنه.البته که سرمایه داری غرب نیز آش دهن سوزی نیست ولی این مقاله قبل از هر چیز ثابت مکنه که انزوا وتکروی از هر دو بد تره...
  • پژمان ۱۴:۴۷ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    1 0
    امید خان نظرت درسته.من از مسافرین ایرانی که کوبا را دیده ا ند. پرسیدم.اگه هوس کردی بدونی تو جهنم چه خبره یه سر به کوبا بزن.
  • ۱۵:۰۵ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۰
    1 0
    بازی برد-برد بازی احمقهاست .هر بازی در نهایت فقط یک برنده خواهد داشت
  • ۱۵:۰۵ - ۱۳۹۳/۱۰/۲۱
    1 0
    اصلا نظریه بازی ها میدونی چیه؟

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس