ایاصوفیه

اقدام رئیس جمهوری ترکیه در تبدیل ایاصوفیه به مسجد نه تنها پرده از اهداف «رجب طیب اردوغان» برداشت، بلکه با واکنش های داخلی و خارجی بسیاری نیز مواجه شد.

سرویس جهان مشرق - اقدام دیوان عالی ترکیه برای لغو حکم موزه بودن بنای ایاصوفیه و تغییر کاربری این بنا به «مسجد» با واکنش‌ های گسترده داخلی و خارجی مواجه شد.

این گزارش تلاش دارد، ابعاد مختلف این اقدام را بررسی کند.

** تاریخچه ایاصوفیه

پس از آنکه مسیحیت در سال ۳۱۳ میلادی در امپراطوری روم به رسمیت شناخته شد، «کنستانتین» امپراطور وقت روم در سال ۳۲۴ میلادی پایتخت امپراطوری را از «رم» به شهر «بیزانس» یا همان «استانبول» کنونی تغییر داد، اقدامی که نه تنها باعث از بین رفتن اهمیت شهر رم شد، بلکه اواخر قرن چهارم میلادی موجب شکل گیری دو امپراتوری مسیحی یکی روم غربی با مرکزیت شهر رم و دیگری روم شرقی با مرکزیت قسطنطنیه شد.

این وضعیت تا قرن پنجم میلادی ادامه داشت تا اینکه امپراطوری روم غربی به دست بربرهای ژرمن سقوط کرد و این راه را بر قدرت گیری روم شرقی و گسترش قلمرو آن هموار کرد.

کلیسای ایاصوفیه در سه مقطع تاریخی ساخته شد که مراحل اول و دوم آن خارح از بحث ماست. مرحله سوم ساخت این کلیسا به قرن ششم میلادی باز می گردد و بنای کنونی مربوط به همین مقطع است و به این جهت در میان مسیحیان اهمیت پیدا کرد، چون پس از سقوط روم غربی، قسطنطنیه به مرکز مسیحیت تبدیل شده بود و ایاصوفیه کلیسای مسیحیان دنیا محسوب می شد.

پس از فتح استانبول در سال ۱۴۵۳ اولین نماز جمعه در ایاصوفیه اقامه می ‌شود و سلطان محمد رسما اعلام می ‌کند، ایاصوفیه بعنوان مسجد مورد استفاده قرار خواهد گرفت. به این ترتیب، ایاصوفیه در دوره عثمانی تا سال ۱۶۱۶ مهمترین قلمرو دینی عثمانی محسوب می شد. ‌

در سال ۱۹۳۱ و پس از تأسیس ترکیه نوین درب های ایاصوفیه به روی نمازگزاران بسته و با تصمیم «مصطفی کمال آتاتورک»، ‌بنیانگذار ترکیه در سال ۱۹۳۴ به موزه تبدیل می شود.

اما حالا پس از ۸۶ سال بنا به دستور «رجب طیب اردوغان»، رئیس جمهور ترکیه این بنا دوباره به‌ عنوان مسجد درب های خود را ‌به روی مسلمانان باز می کند، اقدامی که واکنش ها و بازتاب های بسیاری به همراه داشت.


** جرقه بازگشایی دوباره مسجد ایاصوفیه

جرقه بازگشایی دوباره مسجد ایاصوفیه از حمله تروریستی نیوزلند ‌در ۱۵ مارس سال ۲۰۱۹ و جان ‌باختن ۵۰ نمازگزار زده شد، آنجا که «برنتون تارانت»، ‌ عامل جنایت، اینگونه مردم ترکیه را مورد خطاب قرار داده بود: «شاید بتوانید در کشورتان راحت زندگی کنید و به ساکنان شرق استانبول آسیبی نرسد، اما توصیه می کنم، به فکر زندگی در غرب استانبول و اروپا نباشید، چون شما را ‌خواهیم کشت ...‌ ما به استانبول می آییم، مساجد و مناره‌ هایتان را ویران می ‌کنیم ... ایاصوفیه را از مناره‌ ها پاک و استانبول را دوباره مسیحی ‌خواهیم کرد».

درپی این اظهارات، در فضای مجازی پویش هشتگ ایاصوفیه به راه افتاد که خواستار تبدیل آن به مسجد شده بود. خواسته ای که اردوغان با آن مخالفت و تاکید کرده بود، نباید وارد چنین بازی‌ هایی ‌شد، زیرا بازگشایی دوباره ایاصوفیه به‌ عنوان مسجد بعد سیاسی نیز دارد. ‌

اما اکنون می بینیم که اردوغان برخلاف دیدگاه گذشته اش اقدام به تغییر کاربری ایاصوفیه به مسجد کرده است. مهمترین اهداف اردوغان از این اقدام را می توان در موارد ذیل بررسی کرد:

یک: قدرت نمایی داخلی

اولین دلیل این اقدام اردوغان را باید در شکست حزب حاکم «عدالت و توسعه» در انتخابات شهرداری ها ملاحظه کرد. درخواست تبدیل موزه ایاصوفیه به مسجد و رد آن توسط اردوغان دقیقاً زمانی اتفاق افتاد که ترکیه خود را آماده انتخابات شهرداری های ۲۰۱۹ می کرد.

شکست در انتخابات استانبول این ذهنیت را در اردوغان و حزبش ایجاد کرد که دلیل بدست آمدن این نتیجه قهر سیاسی هواداران در استانبول و یکی از دلایل این قهر ایاصوفیه است، لذا اردوغان احساس کرد، برای جذب مجدد جریان های محافظه کار و اسلامگرای استانبول باید دست به اقدامی جدی بزند.

موفقیت نسبی در کنترل کرونا و بهبود نسبی شرایط فضای مثبتی را برای اردوغان ایجاد کرد تا از فرصت پیش آمده برای بازگرداندن طرفدارانش استفاده کند.

علاوه بر این، اردوغان با این کار نه تنها به استانبول که به تمام ترکیه نشان می داد، قدرت همچنان در دستان اوست. حال می توان درک کرد، چرا اردوغان رویارویی با اروپا، آمریکا و روسیه را به جان خرید تا بتواند پایه های خود در داخل را که در حال سست شدن بود، تحکیم کند.

این تنها اقدام اردوغان برای نمایش قدرت از دست رفته اش نبود، ‌اصرار بر خرید اس - ۴۰۰ از روسیه و عملیات نظامی «چشمه صلح» در سوریه از دیگر اقدامات اردوغان شمرده می شد.

دو: قدرت نمایی خارجی

ترکیه در چند سال اخیر همواره تلاش کرده خود را رهبر جهان اسلام نشان دهد و همیشه بر سر ‌این موضوع با عربستان در رقابت بوده، از دید اردوغان ایاصوفیه می ‌توانست، یکی از پله های نردبان تحقق ‌اهدافش باشد.

سه: واکنش به بد عهدی اتحادیه اروپا

از جهتی این اقدام اردوغان را می توان واکنش به بد عهدی اتحادیه اروپا ارزیابی کرد که سال هاست، به اردوغان وعده عضویت در اتحادیه را داده بود، تا اینکه «فرانسوا اولاند» ، رئیس جمهور پیشین فرانسه آب پاکی را روی دست اردوغان ریخت و در پارلمان اروپا اعلام کرد، اتحادیه اروپا جای مسیحیان است و تمام امیدهای اردوغان را به باد داد.

چهار: تلاش برای ارائه رویکرد جدید

اردوغان پس از ناکامی در پیوستن به اتحادیه اروپا نگاه به شرق را در پیش گرفت. اما وابستگی‌ به اخوان المسلمین باعث شد، در دنیای عرب موفقیت زیادی کسب نکند، در واقع ترکیه با کشورهای مهم جهان عرب مانند مصر، عربستان، امارات مشکل دارد و روابط گرمش به قطر محدود می شود.

به نظر می رسد، اردوغان با این اقدام درصدد ارائه رویکرد جدیدی از اسلامگرایی است تا شاید روابطش را با اعراب ترمیم کند. اما به نظر نمی رسد، در این امر موفق باشد، چراکه بزرگ ترین مانع در مسیر وی همچنان اخوان المسلمین است.

پنج: احیای امپراتوری عثمانی

بُعد دیگر این اقدام اردوغان در تلاش برای احیای خلافت اسلامی و امپراطوری عثمانی قابل ارزیابی است. چون همه افتخارات ترکیه در امپراطوری عثمانی خلاصه می شود که هم در اروپا و هم در کشورهای عرب مسلمان نفوذ داشت، به همین دلیل است که ساعاتی پس از اعلام تبدیل ایاصوفیه به مسجد، اردوغان در اظهاراتی جنجالی، تبدیل دوباره ایاصوفیه به مسجد را شروعی بر آزادی مسجد الاقصی در بیت المقدس و گام بلند مسلمانان برای رسیدن به این هدف عنوان می کند.

به دلیل این اظهارات، صاحبنظران تاکید کنند، اردوغان نیز مانند آتاتورک درصدد احیای عظمت ترک هاست و از همان ابزارهای آتاتورک یعنی نهادهای دولتی و مهندسی اجتماعیِ بالا به پایین استفاده می کند تا جایگزین آتاتورک شود، لذا هدف اردوغان چیزی جز احیای امپراتوری عثمانی نیست.

شش: نشستن به جای آتاتورک

به نظر می‌ رسد، اردوغان در رقابتی موهوم با آتاتورک دست به هر کاری می ‌زند تا نامش را در تاریخ ترکیه ماندگار کند. این یکی از نظریاتی است که طرفداران بسیاری میان روشنفکران ترکیه دارد.

آنها براین باورند، حرکت آرام و خزنده اردوغان در مسیر پاک کردن نام آتاتورک و جایگزینی نام خود به عنوان رهبر و افتخار مسلمانان ترکیه و جهان است، به همین دلیل روزی نیست که مردم ترکیه خبر ساخت یا افتتاح پلی‌ روی تنگه بسفر یا زیرگذر دریایی یا مترو زیر آبی و یا طرح مونوریل هوایی یا تله ‌کابین از منطقه اروپایی به آسیایی به گوششان نرسد، از جمله  طرح ساخت فرودگاه جدید استانبول که به گفته اردوغان بزرگ ‌ترین فرودگاه دنیاست.

لذا تبدیل کاربری ایاصوفیه به مسجد تازه ترین اقدام در راستای هدف فوق قابل ارزیابی و به معنای نقض فرمان آتاتورک و قدرت ‌نمایی در برابر کمالیست‌ ها و دهن ‌کجی به آنهاست.

هفت: فرار رو به جلو

سال های اخیر نشان داده، اردوغان برای سرپوش گذاشتن بر مشکلات داخلی از جمله مشکلات اقتصادی و منحرف کردن نگاه ها همواره سیاست فرار رو به جلو را پیش گرفته است، سرکوب روشنفکران، روزنامه‌ نگاران، ناراضیان سیاسی و اقلیت ‌های قومی در داخل و دخالت در بحران سوریه، عملیات نظامی در خاک سوریه، دخالت نظامی در لیبی در خارج گواهی بر این مدعاست و تازه ترین اقدام در راستای این سیاست تبدیل ایاصوفیه به مساجد است.

هشت: ارسال پیام به یونان و قبرس

از جهت دیگر اردوغان با این اقدام درصدد قدرت نمایی در برابر یونان و بخش مسیحی نشین قبرس نیز بود و با توجه به آنکه چندین مسجد در قبرس جنوبی و یونان به آتش کشیده شده و اختلافات آنکارا و آتن در این اواخر بر سر منابع گاز و نفت دریای مدیترانه و امضای قراردادهایی با اسرائیل در حوزه بالا گرفته، به نظر می رسد، اردوغان با تغییر کاربری ایاصوفیه پاسخ یونان و قبرس جنوبی را داده و بر ترکی و اسلامی بودن هویت استانبول پافشاری ‌کند.

** واکنش های داخلی و خارجی

این اقدام اردوغان واکنش‌ های بسیاری را در داخل ترکیه و در جامعه جهانی به دنبال داشت که مهمترین آنها را می توان در موارد ذیل بررسی کرد:

یک: ایاصوفیه ‌چاره مشکلات اقتصادی نیست

یکی از اولین واکنش ها به اقدام اردوغان توسط کاربران توییتری در ترکیه رقم زده شد که از این اقدام دولت انتقاد کرده و نوشتند که ایاصوفیه نمی ‌تواند حلال ‌مشکلات اقتصادی کشور باشد، به عنوان مثال «الیف شافاک» نویسنده مطرح ترکیه در حساب رسمی خود نوشته بود که تغییر کاربری ایاصوفیه تصمیمی اشتباه است که براساس منافع سیاسی دولت اتخاذ شده است.

دو: قطبی ‌سازی جامعه‌ ترکیه

به عقیده‌ ناظران، این امر بخشی از سیاست دولت اردوغان به منظور قطبی ‌سازی جامعه‌ و تبدیل ترکیه از کشوری لائیک به کشوری اسلامی است و این به معنای باز گذاشتن دست دولت در سرکوب معارضان و لائیک ها به بهانه ضدیت با اسلام است.

این درحالی است که منتقدان به اردوغان خرده گرفته اند که وی درحالی دم از اسلام و مسلمانی می زند که نشانی از آن ندارد، اگر غیر از این بود، چرا حرام بودن و ممنوعیت روابط آزاد جنسی از قانون اساسی ترکیه برداشته شده، همچنین پرورش خوک و فروش و مصرف گوشت خوک که اسلام آن را تحریم کرده است.

سه: ایجاد شکاف در جامعه

تبدیل کاربری ایاصوفیه به مسجد تنها با مخالفت های خارجی همراه نبود، بلکه در داخل نیز با مخالفت هایی از جمله از سوی کمالیست ها مواجه شد، قرار گرفتن لائیک ها و حتی علوی ها در کنار کمالیست ها نه تنها تقابل دولت و معارضان را تشدید خواهد کرد، به اختلافات داخلی جامعه ترکیه دامن زده و شکاف های موجود را تعمیق خواهد کرد.

چهار: اقدام به مثل کشورهای اروپایی

میزان واکنشی که تاکنون در قبال این جریان صورت گرفته، نشان‌ دهنده عمق واقعی واکنش ‌های درونی جوامع غیر مسلمان و مسیحی و نیز حجم واقعی تحریک تعصبات دینی نیست، لذا انتظار می رود، نه تنها واکنش به این اقدام استمرار داشته باشد، بلکه بر شدت و گستره آن نیز افزوده شود.

تحلیلگران تاکید می کنند، این اتفاق به اندازه ‌ای تأثیرگذار است که رابطه آینده اسلام و ادیان دیگر را به کلی دگرگون و کیفیت این رابطه را به دو دوره ما قبل و ما بعد این رویداد تقسیم خواهد کرد، چون ایاصوفیه یک مکان عادی نیست و یکی از رموز و بلکه از مهمترین رموز جهان مسیحیت است و حساسیت خیلی زیادی نسبت بدان وجود دارد.

این موضوعی است که «شیرین پایزان» روزنامه ‌نگار مشهور ترکیه نیز در پیام توییتری خود به آن اشاره کرده و نوشته که مسأله ایاصوفیه بهانه خوبی به دست اروپایی ها داد ... از این‌ پس نمی توان به مساجدی که در کشورهای اروپایی به کلیسا تبدیل و یا ‌میراث عثمانی که در این کشورها نابود می شود، اعتراض کرد.

پنج: استمرار و تداوم واکنش ها

اولین کشوری که به مسأله ایاصوفیه واکنش نشان داد، کشور یونان بود. «میچوتاکیس» ‌نخست ‌وزیر یونان اعلام کرد که تصمیم ترکیه برای تغییر کاربری ایاصوفیه اقدامی در جهت تضعیف روابط آتن ‌و آنکارا است. ‌

روسیه نیز با ادبیات نرم‌ تری خواستار توجه دولت ترکیه در اتخاد این تصمیم به دیگر کشورها ‌شده بود.

 پاپ فرانسیس رهبر کاتولیک ‌های جهان نیز به این اقدام واکنش نشان داد و در موعظه هفتگی خود در واتیکان ضمن ابراز ‌ناراحتی از اقدام ترکیه، آن را اقدامی «ناامید کننده» توصیف کرد.

جو بایدن رقیب انتخاباتی دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا نیز ‌از این اقدام اردوغان ابراز نگرانی کرده و خواستار منصرف شدن دولت ترکیه از این تصمیم شد. ‌

این درحالی است که این اقدام ممکن است، ترکیه را تا مرز تحریم های اروپایی – آمریکایی پیش ببرد.

شش: تشدید مسلمان ستیزی در جهان

جغرافیای دینی دنیا در حال حاضر متحول و عمیقاً راستگرا و متعصب شده است، مسأله ‌ای که علاوه بر بازتاب‌ های دینی، دارای بازتاب‌ های بزرگ سیاسی و اجتماعی و حتی رسانه‌ ای نیز هست.

نئو راستگرایان دینی بالذات و کاملا در ضدیت با اسلام و مسلمانان قرار دارند و این موضوع تنها شامل مسیحیان نئو راستگرا نمی شود، بلکه در میان هندوها، بودایی ها، سیک ها و پیروان دیگر ادیان نیز داستان به همین کیفیت است.

لذا کارشناسان متفق القول اند که این اقدام اردوغان همه مسلمانان را در سرتاسر جهان تحت الشعاع قرار خواهد داد و نه تنها نگاه بدبینانه پیروان ادیان دیگر به اسلام و مسلمانان را تشدید خواهد کرد، بلکه بهانه ای برای تشدید سرکوب ها و خشونت ها علیه مسلمانان خواهد شد.

مضاف بر اینکه این مسأله به شکل‌ گیری هسته‌ های راستگرای قومی و ملی در اروپا که تمایلات تروریستی ضداسلامی خواهند داشت، کمک خواهد کرد و مهمتر آنکه هسته‌ های نهفته موجود را که بر اساس گزارش‌ ها هم ‌اکنون در روسیه دوره نظامی می ‌بینند، تقویت خواهد کرد.

** خلاصه سخن

از آنچه گذشت می توان نتیجه گرفت که طمع قدرت چنان در اردوغان شدت گرفته که درحال حاضر او را به اتخاذ هر تصمیمی و دست زدن به هر اقدامی وادار می دارد، حتی اگر این تصمیم و این اقدام بها و تاوان بسیار سنگینی چون به خطر افتادن موجودیت مسلمانان در جهان باشد.

این اولین بار نیست که شاهد چنین تصمیمات و اقدامات نابخردانه اردوغان هستیم، ۹ سال قبل در مدلی کوچک تر دیدیم که چگونه بلند پروازی ها و قدرت طلبی های اردوغان در قالب حمایت از گروه های تروریستی تکفیری چه بر سر سوریه و مردم سوریه آورد و همچنان می آورد.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 118
  • در انتظار بررسی: 4
  • غیر قابل انتشار: 21
  • US ۱۸:۵۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    21 85
    ۹ سال قبل در مدلی کوچک تر دیدیم که چگونه بلند پروازی ها و قدرت طلبی های اردوغان در قالب حمایت از گروه های تروریستی تکفیری چه بر سر سوریه و مردم سوریه آورد و همچنان می آورد. شما چی؟ کی از بشار اسد دیکتاتور حمایت کرد؟ چرا مصر مثل سوریه نشد؟
    • محمد IR ۰۵:۰۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      37 11
      بزرگوار سوریه در حال سقوط بود ایران کمک کرد تا این اتفاق نیفته، اما اردوغان آتش بیار معرکه بود. در ثانی ایران جلوی تشکیل یک حکومت وحشی ایستاد نمی دونم چطوری این دو حرکت رو یکسان می بینی؟
    • FR ۰۶:۰۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      27 2
      مصر کودتا کردن رییس جمهور قانونی کشور رو سرنگون کردن یه ژنرال وابسته به آمریکا رو دوباره سرکار آوردن و همه تلاش های مردم هدر رفت. در ضمن سوریه جز محور مقاومته و سخترین تلاش رو در همین سوریه برای سرنگونی دولت قانونی انجام دادند
    • IR ۰۶:۵۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      27 7
      ما در زمان اول انقلاب از همه جنبشهای اسلامی از مورو در فیلیپین تا پولیساریو در صحرای غربی حمایت می کردیم و همه مسلمانان جهان از فرانسه تا آفریقای جنویی عکس و تصویر امام خمینی را در دست داشتند. اتفاقا ایران هم به اتکا نفوذ شدید خود در مسلمان کشورهای مختلف می توانست نظر خود را به دیگران تحمیل کند و مثلا وقتی شوروی ایران را تهدید نظامی می کند سفیر ایران به وزیر خارجه شوروی پاسخ می دهد که اگر دست از پا خطا کنید ما هم بمب 50 میلیون تنی خود در شوروی را منفجر خواهیم کرد! وزیر شوروی وحشت زده می پرسد منظورتان مسلمانان شوروی هستند؟ که سفیر ایران پاسخ مثبت می دهد. در نتیجه شوروی هرگز جرات حمله به ایران را پیدا نمی کند. اما بعد از امام خمینی متاسفانه حمایتهای ایران صرفا به چند گروه محدود فلسطینی و لبنانی محدود شد. ما چچن و ترکستان و کشمیر و میانمار و مورو و کوزوو... را رها کردیم. نتیجه اش چه شد؟ از دست دادن حمایت جهانی مسلمانان. اینکه این مردم به تدریج از ایران رویگردان شدند و جذب دلارهای سعودی شده و وهابی شدند. رهبران اولیه چچن و مرحوم شهید جوهر دودایف و یا اصلان مسخادوف به هیچ وجه وهابی نبودند و صرفا مسلمانانی استقلال طلب بودند. اما ما به آنها خیانت کردیم. نتیجه این شد که کار به دست امثال شامیل باسایف وهابی افتاد و الان هم همان بچه هایی که در جنگ چچن متولد شدند هستند که داعش را بنا کرده اند و امثال ابوعمر الشیشانی (= چچنی) شده اند. هرگز یادم نمی رود که همین آقای روحانی که در آن زمان دبیر شورای عالی به اصطلاح امنیت ملی بود در گفتگوی ویژه خبری اخبار سراسری حاضر شد و گفت ما از چچن حمیت نمی کنیم چون مسلمانان روسیه که فقط چچنیها نیستند و رابطه با روسیه برای ما بیشتر از جان این مسلمانان ارزش دارد! ما بودیم که اندیشه اسلام انقلابی و حاکمیت اسلام را در دنیا زنده کردیم. امثال داعش و بوکوحرام فرزندان انقلاب اسلامی هستند. البته فرزندانی که ما بزرگشان نکردیم و مثل بچه سر راهی بردیم آنها را گذاشتیم پشت در خانه سعودی! سعودی هم آنها را بزرگ کرد و با دلار نفتی شیر داد و از آن جانیانی سفاک پرورید و آنها را امروز به جان خود ما انداخته است. این بلا حق ما است.
    • IR ۰۹:۱۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      0 11
      اردوغان در حال دلربایی از طبقه ای که تا به حال تحت فشار بوده اند . برای محکم کردن پایه های پادشاهی خودش و پس از آن بلعیدن کل ترکیه و سرکوب همه (حتی مسلمانان) برای بقای خودش
    • IR ۱۰:۲۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      13 7
      قابل توجه اون بزرگواری که گفت حکومت قانونی سوریه عزیز جان پدر اسد هم کودتا کرد و حکومتو بدست گرفت پس نمیتونید بگید حکومت قانونی چون حکومتو مثل سیسی غصب کرد و بصورت موروثی هم به پسرش رسید
  • CA ۱۸:۵۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    19 4
    شمایی که این مقاله رو نوشتی یک سوال دارم ازت. بنظر شما کار پاپ خوب هست که با رفتارهاش کل مسیحیت رو ‌زیر سوال برده؟ یا اون سیاستمدار هلندی که کارتون پیامبر رو مسابقه نقاشی میگذارند و یا کار بعضی مسجد های آلمان که پیش نماز زن میگذارند؟ تو ترکیه بنظر شما با این جنگی که در ادلیب برای مردها هست آیا بنظر شما با این مشکلات داخلی بخش های کرد نشین و یا این همه عناصر آناتومی که از ارتش انداختند بیرون تا کودتا انجام نشه حالا چه کسی بایستی پشت سر اردوغان باشه؟ به جز مسلمانان ترکیه آیا گروه دیگری هست؟! برای همین اقدام اردوغان یک مار منطقی ولی هر چند بحث برانگیز هست. آیا صوفیه بخاطر از بین برده نشدن از کلیسا به مسجد در زمان سلطان فاتح تبدیل شد امروز هم همان شرایط هست منتهی بسیار بزرگتر. اگر اردوغان رای مسلمانان رو نداشته باشه کردستان ترکیه مشکل دار میشه و این به ضرر تمامی کشورهای منطقه هست. پس این مقاله خیلی مغرضانه نوشته شده و تصمیم سیاسی اردوغان صد در صد درست هست. داعش ها تماما از کشورهای آسیای میانه و بعضی کشورهای اروپایی هست پس کسی نمیتونه انگ افراطی به ترکیه بزنه. حالا کسی با امپراتوری عثمانی موافق نیست ولی اگر نگاه به تاریخ بیندازید می‌بینید که امپراتوری عثمانی زمانی مشکل دار شد که امپراتوری پروسین ها در آن نفوذ کردند و علت همکاری روسیه و فرانسه و بریتانیا برای از بین بردن عثمانی نیز دقیقا به همین دلیل بود.ابن ایران شیع بود که از تمامیت ایران دفاع کرد که در تاریخ ایران بی‌نظیر هست و امروز هم ولایت فقیه چنین کاری را انجام میدهد.منتهی با قدرتی بیشتر.
  • IR ۱۹:۰۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    26 22
    هدفش ادای آدمای بزرگ را درآوردن است ، اما تاریخ قضاوت خواهد کرد اردوغان انسان بزرگی بود یا تنها یک شبه دیکتاتور ذلیل قدرت طلب که حتی حاضر شد برای قدرت طلبی خودش از جنایتکاران خونخوار داعشی هم حمایت کند
  • IR ۱۹:۰۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    33 11
    مشرق واقعا به مراحل آخر خود درگیری نزدیک شدی!آخه وقتی مقامات ایران هم این موضوع را تائید و از آن حمایت کرده اند،شما چرا کاسه داغتر از آش شدی؟بهتره درباره تبدیل مساجد در کشور ارمنستان با اسطبل هم گزارشی تهیه میکردی!
  • ناشناس. IR ۱۹:۲۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    21 12
    خیلی تحلیل ابدوغ خیاری بود و هیچ ربطی به موضوع نداشت
  • IR ۱۹:۳۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    38 15
    مشرق به اصطلاح انقلابی ایاصوفیه مسجد بوده و طبق قوانین اسلام تا قیامت هم مسجد خواهد ماند یعنی بدیهیات اسلام رو هم نمیدونی
    • عبدالله مومن IR ۰۶:۵۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      13 18
      اردوغان فراماسون و شرابخوار و خیانتکار و ........... که نمی تواند مدعی دفاع از مسجد و اسلام شود.
    • IR ۱۰:۲۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      16 5
      جناب عبدالله خان مومن !!!! هنوز یاد نگرفتید که بهتون زدن خودش چوبخوری اوخروی داره اگر مومن هستید ؟!!!! اردوغان شراب خوار !!!! لااقل یچیزی بگو که تو شخصیتش بگنجه یعنی دیگه تا این حد شخصیت خودتونو زیر سوال میبرید !!
  • IR ۱۹:۵۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    5 3
    به لطف خدا و عنایت امام عصر،اردوغان سپر بلای تشیع میشه.خاورنیانه داره عرصه ی کارزار اعتقادات میشه اما اون چیزی که مهمه اینه که کدوم حکومت در بین مردمش محبوبتر.متاسفانه دولت ما توپی این هفت سال زهر خودش را ریخت و کشور را دچار ضعف کرد.مردم ما نظامون را دوست دارند اما در عرصه ی رقابت ها مخصوصا از نوع بین المللی اونی برندست که تعصب مردمش را داشته باشه.اردوغان از این نقطه خوب بهره جسته و تونسته مردمش را تعصبی کنه و اماده برای فتحه.ما باید از همین الان متمرکز بشیم رو مسائل داخلی وجبران ضعفها از جمله متحد کردن مردم حول ولی فقیه.ی نکته ی مهم در مورد شخصیت سلیمانیه که در عرصه ی بین المللی تونستیم بعنوان یک شخصیت نمایان معرفی کنیم کلی بهره برداری کنیم و بعد از شهادتش رهبر نکته جالبی گفت که مکتب سلیمانی.در واقع ما الان در داخل نیاز به مکتب داریم همونطور که در خارج سردار داشتیم و پیروز شدیم.ی نکته من میخوام اضافه کنم و اون اینکه در شرایط فعلی ما نیاز به یک بازوی داخلی. کشور برای رهبر داریم که محبوب بشه.مثل اوایل دوره احمدی نژاد مفلوک.ی تیم شخصیتیه کارامد که شمشیر برنده رهبر باشند و هم محبوب باشند و هم کارامد.شاید در حال حاضر این ظرفیت در سپاه باشه که برگزیده هایی را بفرسته جلو البته با اخلاص طهرانی مقدم و سلیمانی و کاظمی ؤ شوشتری...وبا عزمی مثل باکری و افشون و همت و تو دل برو مثل خرازی و زین الدین و بروجردی و شجاع مثل توسلیان و ...
  • IR ۱۹:۵۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    35 22
    لعنت بر این ریاکارمنافق
    • IR ۰۳:۰۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      11 10
      لعنت به امثال تو نئو شعوبیه چی که آبروی اسلامو بردید
  • IR ۲۰:۰۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    24 23
    کار انقلابی ها و اصولگرایان و کلا ایرانی ها به کجا کشیده که با صلیبیون در یک جبهه قرار گرفتن این تذهبون!
    • IR ۰۹:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      4 15
      ببخشید مانند شما پانتورچ و چان ایز و.توتم پرست نیستیم
    • IR ۱۳:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      10 1
      تجربه نشون داده اونایی که زبونشون لکنت داره و نمیتونن کلمرو درست ادا کنن اکراد پژاکی هستن درنتیجه بزرگوار شما کمونیست هستی بهتره بگی هیچ چیز نمیپرستی اینجا هم قورباغه رنگ نکن خودمون رنگ رزیم
    • IR ۲۱:۴۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      2 8
      تجربه یه پانتووورچ به درد محافل بوزگوردی گری در باچی وانکارا کیخوره نه سایت وزین مشرق!!!
    • IR ۲۳:۳۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      3 0
      آقای بیسواد همه مثل شما سرسپرده و تجزیه طلب نیستن درضمن یکم برو رو مکالمه روزمره کار کن بلکه از اکابر درای و کلماتو بتونی درست ادا کنی
  • محمد IR ۲۰:۰۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    12 7
    وقتی ما با امثال روحانی و ظریف و شعار مذاکره با کدخدا دست از انقلابی گری برداریم خدا بیکار نمی ماند و پرچمش را دست دیگری خواهد داد الان ترکیه در مبارزه با سعودی های یهودی (حمایت از قطر و لیبی و ...) از ما جلوتر است ایکاش مسئولین از این فرصت استفاده کنند.
    • IR ۲۱:۵۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      1 4
      خخخخخخخخ پانتوورچ تورچیه پرست حیله گر .. اینارو.میت بهت یاد داده مارزمولنگ بوزگورد؟!؟؟!؟
  • IR ۲۰:۱۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    13 11
    کسی که برای عزت و جلال خانه خدا تلاش می کند خدا هم پشتیبانش است. احسنت.
  • IR ۲۰:۲۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    17 23
    اردوغان محبوب مردم ترکیه
    • IR ۰۹:۴۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      3 8
      در انتخابات 2018 اردوغان با نتیجه میلیمتری و با 51 درصد آرا پیروز شد. در انتخابات شهرداری های ترکیه در سال 2019 هم حزب اردوغان حدود 40 درصد رای آورد. چیزی که از انتخاباتشون معلومه اینه که اردوغان محبوب حدودا نصف مردم ترکیه است نه همه ترکیه!
  • DE ۲۰:۳۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    12 1
    نام ائمه ما در تصاوير نوشته شده؟ به نظرم نام مبارك حضرت علي و حسين و حسن را ديدم
    • IR ۰۶:۴۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      23 4
      بله. در مسجد النبی هم این اسامی مقدس در دور تا دور حیاطهای داخلی آن وجود دارد. عثمانی ها ناصبی و وهابی نبودند. آنها هر چند شیعه نبودند اما ابراز ارادت زیادی به اهل بیت علیهم السلام می کردند. حتی با دولت اول وهابی و سعودی جنگیدند و آن را شکست دادند و مزار های بقیع را احیا کردند. تا اینکه دولت سوم سعودی با کمک مستقیم انگلستان در قرن بیستم تشکیل شد و عثمانی از بین رفت.
    • IR ۲۱:۵۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      3 10
      عثمامی ها بارها شیعیان و علویان و کردهای علوی را قتل وعام کردند بوزگورد ...به تازگی هم قصد قتل وعام علوی ها ی یوری را داشتند .. .. راستی مشرق من چشام ضعیفه یا شماهم نمیبینی این اسامی شیعه رو ؟ که این پانتورچهای بیگانه پرست میگویند.. کو کجاست اسما امامان شیعه در شکلهای بالا؟؟؟؟؟؟؟؟ که این پانتورچهای حیله گر میگویند ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
    • IR ۲۱:۵۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      1 4
      ببخشید قصد قتل و عام علوی های سوری
    • IR ۲۱:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      1 6
      بنظرت؟!؟!؟ کو کجاست ؟؟؟ پانترک مکار؟؟؟ خخخخ...علوی های تورکیه که از وحشیگریهای پانترکهای عثمانی نفرت دارند..تا جایی که من میدونم
    • IR ۲۳:۲۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      7 1
      تو که رفیق لنینی مردک تجزیه طلب و به هیچی اعتقاد نداری پس بیخود میکنی اینجا آتیش اختلاف شیعه و سنیرو میخوای شعله ور کنی
    • IR ۱۴:۴۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
      6 1
      چشمهای باباقوریتو باز کن برو بالا عکسهارو دوباره نگاه کن تا اسامی امامهارو ببینی
    • IR ۱۴:۴۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
      7 1
      کینه انقدر کورت کرده که حقیقتو ندیدی برو بالا دوباره نگاه کن تا اسمهای مبارکو ببینی
    • IR ۲۲:۴۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۲
      1 0
      بله. عثمانی ها شیعیان زیادی را کشتند در مقابل اهل سنتی که صفویان در ایران کشتند. اما این دعوای سیاسی بود. مخصوصا بعد ازصفویه دیگر عثمانی ها دشمنی با شیعه را کنار گذاشته بودند.
  • IR ۲۰:۳۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    12 10
    جالبه به سه نکته اشاره شده که هر سه نکته توطئه یهود در اونها ثابت شده ۱ - تفرقه روم شرقی و روم غربی با فتنه و موذیگریهای یهود شکل گرفت ۲ - مصطفی کمال پاشا در واقع یه یهودی زاده بود که قدرت رو از نظام اسلامی به لائیک بدل کرد ۳ - پشت ماجرای تغییر کاربری ایاصوفیه تفرقه مسلمانان و مسیحیها است مخصوصا که صهیونیستها نیاز زیادی دارند به انفکاک و دشمنی بین احزاب لبنان و همچنین ایجاد انزوای بین المللی مسلمانان ، این هم ثابت خواهد شد که فتنه صهیونیزمه نه تصمیم طیب خان
    • IR ۰۶:۵۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      20 2
      حرف شما یعنی خودکشی از ترس مرگ. مثل موجودات ذلیل و پست سکوت کنیم چون جرات دفاع از اسلام را نداریم. کار اردوغان به هر نیتی که باشد اقدام خیر و مبارکی است.
    • IR ۰۶:۵۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      9 1
      حرف شما یعنی خودکشی از ترس مرگ. مثل موجودات ذلیل و پست سکوت کنیم چون جرات دفاع از اسلام را نداریم. کار اردوغان به هر نیتی که باشد اقدام خیر و مبارکی است.
  • JP ۲۰:۴۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    30 9
    آقای نویسنده موجودیت جهان اسلام زمانی به خطر میفته که موزه تبدیل به مسجد میشه ؟؟؟؟؟ از زمین به آسمون میباره دادا؟؟؟ اینکه تو نیوزیلند پنجاه مسلمان رو به رگبار میبندن و قاتلشون هم هنوز زندست و این همه مساجد که در اروپا تخریب و به آتش کشیده میشه موجودیت جهان اسلام رو به خطر نمیندازه؟ جناب متوهم خخخخخخ
  • IR ۲۰:۴۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    16 3
    پس مکه و مدینه رو هم نعوذبالله رو هم ببندیم نکنه بودایی ها و سیک ها و راست گرایان افراطی عصبانی بشن
  • IR ۲۰:۴۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    2 5
    در صحنه شطرنج سیاست دوراندیشی مهمترین عامل است حتی اگر قرار شد بهترین مهره ها را قربانی کنی . حال باید منتظر ماند و دید که در آینده بابت اقدام اخیر آقای اردوغان چه حاصلاتی بدست میآورد . وقایع تاسف بار مسجد بابری در هند که هنوز حداقل در هند اتفاقات تازه ای پیرامونش مانند سال گذشته درگیری هندوها و کشته شدن مسلمانان در کشور هفتاد و دو ملت مهد دمکراسی که این زخم التیام نیافته و بعد از مدتی دوباره سر باز میکند . امیدواریم که قرار نباشه شاهد ماجراجوئی های تازه پیرامون اختلاف افکنی بین مسلمان و مسیحی در ترکیه و یا جای دیگری که سالها از آن خبری نبود و این دو مذهب پیروانشان در صلح و برادری زندگی میکردند باشیم . هر چند طی سالهای گذشته بعد از انقلاب در مصر چند نوبت به کلیسای قبطیان مصری حمله شده و جمعی هم کشته شدند . متاسفانه . همه باید هشیار باشند خصوصا رهبران مذاهب حتی کشیشان و روحانی مساجد که اطرافشان حرف و حرکت تفرقه افکانه و کینه توزانه صورت نپذیرد و شعله برای آتش و خاکستر شدن افروخته نشود . خیلی بد میشه . خاصه در سرزمین های دارای سوابق اینچنینی . چرا باید اینگونه نا بخردی صورت پذیرد و آتش زیر خاکستر را فوت کنی و آینده نسلها را برای مطامع زود گذر نابود کرد
  • IR ۲۰:۵۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    13 26
    انچه غربیها را از اسلام منزجر کرده مربوط به حشیگریهای پانترکهای عوثمانی + وهابیت وحشی میباشد
    • IR ۰۳:۰۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      25 1
      البته دین گریزی از صفات بارز شما پژاکیها هست که حالا اینجا هم بخیال خودت برای پایین آوردن شان اسلام مثلا شدی کاسه داغتر از آش شما بند تومبونتو بچسب نمیخواد کاسه داغتر از آش برای عیسویها بشی
    • IR ۰۹:۱۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      2 15
      اخه بوزگورداخ تورچیه و بیگانه پرست .. خوب دکونی باز کردید هرکی از وحشیگریهای تاریخی مغولی عثمانی شما یادی بکنه میشه پژاکی ؟!؟!؟! ..من حتی کوردهم نیستم بوزگورد هتاک
    • IR ۱۴:۰۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      10 1
      از لکنت زبونت مشخصه آش خور کدوم سفره ایی سوسیالیست مفلوک
    • IR ۱۴:۰۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      10 2
      دوستمون دقیقا راست میگه از نوع نوشتن کلمه کرد که بشکل کورد نوشتی مشخصه که کرد نیستی بلکه پان کرد و تجزیه طلبی
    • IR ۲۱:۴۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      1 5
      مگه شما بوزگودوخها به خودتون نمیگید تووورررچ ؟!؟!؟ چه ربطی به لکنت زبان داره ؟!؟! خخخخ
    • IR ۲۳:۵۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
      1 0
      آقای کند ذهن بنده یزدی هستم و خدارو شکر اهل دارالموّمنینم پس ترک‌ نیستم ( البته مخلص ترکهای شجاع و وطن پرست هم هستم که قسمت سنگینی از هشت سال دفاع مقدسو به دوش کشیدن و ما مدیون امثال باکریها و ... هستیم) ولی امثال شما تجزیه طلبهای پژاکی کمونیستو خوب میشناسم که دهننون جز به توهین و تحقیر باز نمیشه که صد البته این نشونه شخصیت و تربیت خود شماست . پس قبل از اینکه از دیگران اسمی ببرید قبلش چند بار دهنتونو آب بکشید
  • سرباز IR ۲۰:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    23 10
    درسته با اردوغان سر مسائلی مشکل داریم ولی این اقدامش خیلی هم خوب بود و ترمزی بر ادامه سکولاریسم در ترکیه بود مساجد اماکن مقدسی هستند درست نیست به خاطر منافع اقتصادی کاملا تبدیلشون کرد به موزه...کمتر کلیسایی پیدا میشه که تبدیل به موزه شده باشه و کاربرد معنویش رو از دست داده باشه مکان هایی مثل واتیکان و کلیسای جامع برلین که از اهمیت تاریخی برخوردارن همچان در قامت کلیسا دارن به کارشون ادامه میدن دیگه سکولارتر از مسیحیت نشین لطفا
  • IR ۲۰:۵۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    17 10
    سلام. هرچه می خواهید بگویید. نفس عمل مطلقا الهی است.
  • IR ۲۱:۰۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    11 15
    خیلی نباید بابت این خبر خوشحال شد چون اسلام عثمانی و اسلام آمریکایی خیلی با هم فرقی ندارن /// آموزه های اسلام عثمانی رو میشه در رفتار اردوغان بر سر مردم مظلوم سوریه (که اکثرا از برادران محترم اهل سنت هستند) شناخت /// پس در نتیجه خر ذوق نشیم
  • محمد IR ۲۱:۱۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    13 3
    واقعا عجیبه! انقلابی که داعیه دار اسلام سیاسی بود، حالا توسط شما داره تخطئه می‌کنه اسلامگرایان سیاسی اهل سنت رو! تلاش اخوان المسلمین میشه منفور، کشور امارات میشه کشور بزرگ عربی! غرب خیلی وقته علیه هویت اسلام شمشیر کشیده، این رویکرد ضعف گرایانه فقط موجب پیشروی غرب میشه! باید به فکر اتحاد بالهای اسلام سیاسی تشیع و تسنن باشیم در مقابل دشمنان اصلی ! این تذهبون آقایون؟
  • IR ۲۱:۲۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    20 4
    به هر نیتی که اگر اردوغان اینکار را انجام داده باشد ما به عنوان یک مسلمان باید از بازگشت یک مسجد به دامان اسلام خوشحال باشیم. این که شما به جای خدا از عیر او می ترسید و نگران واکنش مسیحیان و بوداییان هستید نشلنه جیست؟ از رئوزی که مسلمانان جهاد را کنار گذاشتند مساجد اندلس و صربستان و بلغارستان تخریب و تبدیل به خوکدانی شدند. جالا باید تا چه حد مسلمانان سقوط کرده باشند که حالا که اتفاقا در فرآیندی معکوس حوادث دویست سال اخیر یک مسجد دوباره مسجد شده است چرا یک عده که خود را مسلمن می دانند ناراحتند؟ اگر نگران پاپ و مسیحیان هستید راهش خودکشی از ترس مرگ نیست. بلکه راهش این است که اسلحه به دست گیرید و با هر آن کس که جرات تعرض به اسلام و مسلمین را دارد بجنکید. تنها در این صورت است که امنیت مسلمانان تامین خواهد شد و بس.
  • IR ۲۱:۳۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    21 6
    ما ایرانی ها مخالف نباشیم بگذاریم همان غرب شیطان پرست مخالفت کند
  • IR ۲۱:۴۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    22 5
    از بازگشت یک موزه به مسجد، چرا سایت مشرق نارحته، بسیار حرکات و کارها در جمهوری اسلامی انجام میشود که مسلمانان سایر کشورها را دچار مشکل میکند ولی شما چیزی نمی نویسی، همین مراسم عید الزهرا چقدر مسلمانان را به خاطرش کشتند و اذیت کردند، ولی شما هیچ وقت چیزی نگفتی، همیشه یک سوزن به خودت بزن مشرق
  • IR ۲۱:۴۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    1 1
    احمق
  • علی US ۲۱:۵۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    6 14
    همان زمان تبدیل آیا صوفیه به مسجد هموطنان آذری و مسلمانان از آن چشم بسته حمایت کردند متاسفانه هدف به ظاهر اسلام است؟؟؟؟؟؟!!!!!!!
    • IR ۰۳:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      10 2
      شما برا طینت کور خودت متاسف باش منافق
    • IR ۰۷:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      22 8
      همه مسلمانان از این اقدام حمایت می کنند و کسی که حمایت نکند قطعا مسلمان نیست
    • امیر IR ۱۴:۲۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      0 4
      یزید بعد واقعه کربلا اسرای کربلا خارجی به مردم دمشق قبولاند بعد از خطبه کوبنده حضرت زینب به ظاهر مراسم عزا گرفت و عمران سعد مقصر جلوه داد
  • IR ۲۱:۵۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    14 22
    عردوغان ! دو خصلتش براش مشگل ساز خواهد شد اول مذبذب بودنش دوم کشتار مردم سوریه و لیبی
    • IR ۰۳:۰۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      15 3
      دوکلامم از دان مادر عروس
  • روزبه IR ۲۲:۰۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    4 7
    متاسفانه برخی مذاهب جهان اسلام سروناز از طرف گشادش می زنن،فسق و فجور و ولنگاری مسیحیان در کشورهاشون کاملا آزاد هست،در عربستان سعودی هم که این اتفاق افتاد، همگی میزبان ارتش های کشورهای غربی هستن و باهاشون همکاری می کنن بعدش همشون هم ادعای رهبری جهان اسلام رو هم میخوان،بجای مبارزه با غرب اولویتشون ذبح و کشتار سایر مذاهب اسلامی هست،با اسراییل اشغالگر رابطه دارن و هیچ خبری هم از قاعده نفس سبیل هم در روابط با غربیها ندارن، از مظاهر اسلام هم فقط عید فطر و قربان به یادگار مونده.
  • IR ۲۲:۰۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    15 20
    آخرسر ترکیه تجزیه میشه. اردوغان از نسل "یهودیان دونمه" است.
  • علی IR ۲۲:۲۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    9 3
    کسی میدونه چرا اسم مبارک امام حسن وحسین (ع) هم اونجا هست. اونا که سنی هستن؟
    • IR ۰۳:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      18 6
      چون تاریخو نه اونجور که بوده بلکه اونجور که خواستن به ما رسوندن حنفیها احترام زیادی به اهل بیت قائل هستن بخاطر همین تو مساجدشون اسامی مبارک علی ، حسن و حسین هم هست
    • به IR ۰۳:۱۵ - IR ۰۹:۲۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      7 4
      تاریخ را درست به ما رساندند. اما مردم اهل سنت عموما جز نامی از اهل بیت نشنیده اند. خودم صحبت کردم با یک پاکستانی که اخیرا مستبصر و شیعه شده است. می گفت ما می دانستیم پیامبر نوه ای به نام امام حسین دارد و باید دوستش بداریم اما هرگز چیزی در مورد فجایع کربلا به ما نمی گفتند و تا اسم عاشورا می آمد و فقط می گفتند شرک است و قمه زنی است.
    • IR ۱۴:۰۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      7 2
      پاکستانرو نمیدونم ولی یکم تحقیق کنید تو ترکیه عزاددری نیشه بابت واقعه عاسورا و روز عاشورا تو میدان هالکالی جمع میشن و مراسم ددرن و طی این نراسم تقریبا از تمام احزاب و جناههای ترکیه اهم از سنی و شیعه علوی سخنرانی میکنن اصلا با چیزی که شما میگید قابل قیاس نیست
  • IR ۲۲:۳۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    11 11
    تا کور بشه هرکی که نمیتونه ببینه ، شئوبیه چی های نژادپرست
    • IR ۰۷:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      4 10
      شعوبی های سکولار
    • IR ۱۰:۳۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      13 1
      متاسفانه شعوبیه گری تو جامعه ما داره موج میزنه از یک طرف دم از اسلام میزنیم و از طرف دیگه از تبدیل شدن موزه به مسجد ناراحتیم ، خدا انشالله روز قیامت هرکسو بنسبت عقیدش جلو پیغمبر محشور کنه اونوقت سرخیلیها پایین میوفته
  • IR ۲۲:۳۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    13 8
    پس با این استدلال از نگاه مشرق بهتر بود که ایاصوفیا مسجد نشود.
  • LT ۲۲:۴۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    12 6
    خوشایند برخی ها باشد یا نباشد ترکیه بعد از حاکمیت حزب عدالت و توسعه از هر لحاظ وارد فاز توسعه شد و از یک کشور منفعل و فرتوت تبدیل به کشوری چالاک از لحاظ سیاسی و اقتصادی و نظامی شده و بعید نیست اردوغان و هم فکرانش سودای احیای عثمانی را در سر داشته باشند
  • IR ۲۲:۴۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    10 7
    اردوغان هرچقدر هم بزرگ باشد قابل مقایسه با مصطفی کمال مقتدر و آینده نگر نیست که رشد و پویایی همین الان و آینده ترکیه هم مرهون نبوغ اوست
    • IR ۰۶:۴۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      9 11
      کمال پاشا اصلا آینده نگر نبود. صرفا روی دستورالعملی که نظام مانسونی هان به او داده بود می نگریست و عمل می کرد. بعدها ما فهمیدیم که حتی نبرد گالیپولی هم توطئه ای بود برای قهرمان تراشیدن از این موجود خبیث. درست شبیه نبرد یوم کیپور برای انور سادات و حسنی مبارک
  • علی IR ۲۲:۵۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    10 1
    چرا آقای ولایتی از این تصمیم اردوغان حمایت کرد؟
  • IR ۲۳:۲۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    18 13
    ترکیه بعد از آمریکا دومین کشوری بود که کشتار مسلمانان توسط چین را محکوم کرد ، پرورش خوک مسئله مهمی نیست مهم مسلمان بودن است
  • IR ۲۳:۳۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۸
    21 11
    مشرق جان ...یادت رفته ..فاتح جنگ های صلیبی ..امپراطوری سلجوقیان (ترکان سجلوقی) بودند ..شکست مسیحیان ..درملازگرد اتفاق افتاد ..فتح استانبول درامپراطوری عثمانی اتفاق افتاد اما بزرگترین شکست روم شرقی دردوران امپراطوری ترکان سجلوقی اتفاق افتادترکان سلجوقی پادشاه روم شرقی اسیر کردند وتحقیرش کردند درثانی ...مسیحیان مگر دراندلس مساجد را تبدیل به کلیسا نکردند ..حالا شاکی شدند ...یاشاسین اردوغان .. .
    • IR ۰۵:۵۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      7 13
      پس قبول دارید کشوری بنام تورچیه با۷۰۰۰۰۰۰۰۰ سال قدمت در اناتولی وجود نداشت و امپراطوری بیزانس انجا بود
    • به 5.51 IR ۰۹:۲۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      13 2
      و قبول داریم که کشورهایی مثل ایران و آمریکا و اسراییل و... هم اصلا وجود نداشتند و اقوام مهاجمی مانند آریاییها و انگلیسی ها و یهودی ها و... این کشورها را به زور ایجاد کردند. خود رومی ها هم به زور یونان را گرفتند و بیزانس نامیدند.
  • IR ۰۰:۰۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    25 6
    من اصلا از اردوغان خوشم نمی آید اما باید بگویم هر نیتی که داشت مهم نیست چون عدو شود سبب خیر اگر خدا خواهد. این اتفاق درست و مبارکی بود. من نمی دانم چرا در مسجد شیخ لطف الله اصفهان دیگر نماز خوانده نمی شود؟ چرا خانه خدا را تبدیل کرده اند به محلی برای خوش گذرانی توریست ها و عکس انداختن بی حجاب ها و بی حیاها ؟ این مسجد که دیگر مثل ایا صوفیه میراث مسیحیان نیست؟ واقعا ایت دیگر چه اسلامیست؟
  • US ۰۰:۱۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    21 5
    یک سری مطالبو از پاپ و یونان و اروپا وصل کردی که چرا اونجا مسجد شد کشور خودشه به کسی ربط نداره مسجد ایا صوفیه به لطف خدا برگشت به دامن مسلمانان . ضمنا این غربی ها از سلاجقه بخاطر شکست در جنگهای صلیبی کینه دارند
  • IR ۰۰:۱۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    21 8
    کاش یک جو غیرت اردوغان در روحانی و جهانگیری بود !!!! تا کشور رو به دشمن نفروشن
  • ظهور نزدیک است NL ۰۰:۴۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    15 32
    فاشیست تر از اتاتورک اردوغانه مغول زادست و از قدیم گفتن ذات بد نیکو نگردد چونکه بنیادش بد است و به قولی نطفه اردوغان از اول مشکل داشته.و اینو بگویم که ترکیه یک کشور جعلی است و اگر آتاتورک ارمنیها ،یونانیها و کوردها رو نمیکشت یک همچین کشوری تاسیس نمیشد .در حال حاضر هم چهل درصد این سرزمین کورد هستن و ریشه ایرانی دارند و لحظه شماری میکنند برای پایان دادن به ترکیه جعلی . صهیونیستها هم دقیقا با این روش و کشتن مردمان بومی فلسطین تونستن یک کشور جعلی درست کنند اما هم اسرائیل و هم ترکیه به امید پرورگار نابود میشن
    • وحید IR ۱۱:۱۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      14 1
      واقعا به اینکه خودت مغول زاده نباشی مطمئنی؟؟؟ واقعا فکر میکنی اینکه از مغول باشی یا آریایی خیلی تو فرهنگ و زندگی و ادب و طرز تفکرت تاثیر میذاره؟ هیچ تفاوتی در بین نژادها نیست و تفاوت ها حاصل از شرایط زندگی و محیطی هست بیشتر که الان دیگه مهم نیستن. نژاد پرستی رو بذاریم کنار و دید یکسانی به انسانیت داشته باشیم مخصوصا که کشور ما پر است از نژادها
    • IR ۱۹:۵۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      10 1
      حاجی یه تحقیق درمورد مغول ها بکن الان ما ده میلیون مغول در سراسر جهان داریم اینو تو ویکی پدیا نوشته خخخخخ در ضمن مغول ها و ترکها یکی نیستن اینو هر ابلهی میدونه و .... کافیه ی ذره تو ویکی پدیا سرچ کنی . شما کرد ها که حتی معلوم نیست واقعا کدوم امپراطوری و تاریخ رو داشتین چی دارین بلغور میکنین؟ مگر جز این بود که امپراطوری یونان هخامنشیان رو شکست داد؟ و مگر جز این بود که امپراطوری یونان که هزار سال بر کل اروپا حکومت میکرد توسط سلجوقیان و عثمانی ها شکست خورد؟ اینو بگم در صورتی شما حتی نمی تونید ثابت کنید که هخامنشیان و مادها ریشه های شما بودن چون در گذشته به افراد چادر نشین و مهاجر و گله دار خارج از شهر کرد میگفتن و در آخر بگم هر گردی گردو نیست تویی که تاریخی واسه خودت نداری سکوت کنی بهتره شما عامل تجزیه ایران و ترکیه و سوریه و عراق هستی ولی این چهار کشور نخواهند گذاشت کشور جعلی کردستان تشکیل شود و درنهایت خیلی عصبی هستی کرد عزیز میتونی بری یه بمب ب خودت ببندی و بری خط لوله گاز ایران به ترکیه رو منفجر کنی عه راستی حواسم نبود این کار رو قبلا یک تروریست زن پ ک ک انجام داد . پ ک ک همون گروهی نیست که اربابتون آمریکا هم اونو جز گروهای تروریستی به رسمیت شناخته؟ خخخخخ
  • IR ۰۰:۵۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    8 17
    بارها نظر گذاشتم وباز میگم، اردوغان پدر داعش هستش وهیچ بویی از اسلام نبرده بلکه در جهت منافع کثیفش هر کاری میکنه، هیچ وقت از یاد ملت‌های مظلوم منطقه نمیره که چطوری سوریه وعراق رو نابود کرد وچقدر مسلمان وایزدی ومسیحی رو به کشتن دادواواره کرد، دستش به خون این بیگناهان آلوده است، چقدر اموال کارخانه های بزرگ این دو کشور که مجانی به غارت رفت وبه ترکیه منتقل شد، نفت،آثار باستانی وغیره، خدا لعنتش کنه این سفیانی رو
    • IR ۰۷:۱۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      16 4
      ایرادی ندارد. شاید برای اردوغان بازگشایی ایاصوفیه صرفا ژست قدرت سیاسی باشد اما برای اسلام و مسلمانان که در دویست سال اخیر تنها دیدند که یکی یکی مساجد تخریب و خوکدانی شدند خبر بسیار خوبی است.
  • امیری IR ۰۱:۰۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    14 8
    نویسننده همه عقده های سیاسی خود برای تحقیر اردوغان را بکار گرفته است که چرا نظم حاکم در جهان اسلام که بر مظلومیت و تحقیر استوار است مورد تهاجم قرار گرفته
  • IR ۰۱:۰۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    8 13
    اردوغان جیگر اعظم خاورمیانه است.(کلاه قرمزی)
  • IR ۰۱:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    9 16
    آزادی قسطنطنیه از لوث وجود تاتار و داعشی ،نزدیک است
  • IR ۰۱:۰۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    10 8
    آناتولی،اندلوس بعدی خواهد بوذ
    • IR ۰۳:۱۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      13 8
      و شما پژاکی نامبارک هم همین آرزوی نابودی اسلامو تو هر نقطه از کشورهای اسلامیرو داری که این آرزورو بگور میبری
    • IR ۱۰:۰۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      5 0
      اندلس بعدی بلغارستان و صربستان و یونان بود. اما اندلس معاصر ایران خواهد بود.
  • IR ۰۱:۱۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    16 8
    در قدرت طلبی اردوغان شکی نیست، ولی تحلیل نویسنده در مورد پیامدهای احتمالی تبدیل ایاصوفیه همراه با مبالغه و اغراق بود.
  • امیر IR ۰۱:۲۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    17 7
    این اقدام را در راستای منافع کشورش هم انجام داده داره کشورش رو به یک قدرت تاثیرگذار تبدیل میکنه از فرصت داره استفاده میکنه جایی که ما درگیر مشکلات اقتصادی هستیم ترکیه داره قدرت میگیره شما چطور نظر مردم ترکیه رو فهمیدین که مخالفن از نظر من که یک مسلمون هستم کاملا کاره درستی هست چه برسه به مردمش در ضمن حتی اگر هم در راستای منافع خودش باشه از گزارشتون مشخص بود که برای راضی کردن مردم هست پس ردمش راضی هستن در ضمن با اروپایی درگیر شده که کاره درستی هست ولی از نظر اقتصادی مردمش رو تامین کرده واقعا ولی ما چی . لطفا اگه به ازادی بیان اعتقاد دارید سانسور نکنید یک ایرانی
  • مسعود IR ۰۱:۴۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    4 10
    جدا از نظرات بالا که هر کدام از واقعیتی سرچشمه می گیرد بنظر من اردوغان با توجه به اینکه هم نعل می زند هم میخ و کارهای عجیبی می کند با تبدیل موزه به مسجد می خواهد کارهای که می کند مسلمانان به کارهای دیگر ایشان خورده نگیرند زیرا کارهای می کند که بیشتر دشمن شاد کن است و به این ترتیب اهداف احمقانه خود را در لیبی سوریه شمال عراق به پیش ببرد ضمنا اتحاد آستانه را هم داشته باشد و هم پایگاه های آمریکایی بماند و از این دست کارها
  • CA ۰۲:۲۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    5 10
    جلب حمایت مسلمانان تندرو و وهابی به منظور گسترش نفوذ ایدولوژیکی و خاک گیری از کشورهای منطقه مخصوصا سوریه و تشکیل امپراتوری اردوغثمانی. ولی همین مسلمانان رادیکال بعدا رقیب و دشمن خود او خواهند شد و این آرزو را بگور خواهد برد و کشورهای غربی و اسرائیل با هدایت تندروهای مطرح شده، ترکیه را مانند سوریه ویران خواهند کرد.
  • IR ۰۲:۳۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    21 1
    خبرگزاری فارس و کیهان ازین کار اردوغان حمایت کردن.این تحلیل ازین خبرگزاری واقعا عجیبه! مراقب نفوذیها باشین.
  • IR ۰۲:۴۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    7 8
    سلفی تکفیری ها و امثال بن سلمان دشمنن و این اخوانی ها و این اردوغان منافق ، دشمن روبروست و قابل دیدن ولی منافق داخل می شینه و جنگ با منافق فوق العاده سخت تره مثلا سیسی دشمن خیلی بهتر از مرسی منافقه هر چند که منافق هم آخرش خودشو هلاک می کنه اردوغان و ترکیه دیر یا زود تو بحرانی می رن که نتونن دربیان حالا نمی دونم از شرق بخوره یا غرب ولی قدمای خیلی گنده تر از توان هم عاقبت خوبی نداره ! مایه جررررر خوردنه .
  • IR ۰۲:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    8 6
    در خباثت اردوغان شکی نیست ولی نمیشه همه ی کارهاشو زیر سوال برد. اسلامی کردن گام به گام ترکیه از خدمات اردوغان هست. من تا قبل از خواندن این مقاله فکر می کردم این سایت توسط متدینین اداره میشه.
  • حسام IR ۰۳:۴۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    11 5
    ترکیه وشخص اردوغان به عنوان پدر معنوی احناف از محبوبیت بر خوردار است ومنکر شدن آن یعنی عدم درک واقع که موفقیت های فراوانی در جهان برای ترکیه رقم زد از جمله اخوان المسلمین در یمن سوریه مصر ولیبی وقطر سومالی وسودان جایگاه خاصی برای ترکیه واردوغان در پیشبرد سیاست های فروش کالاهای ترکیه وبخش دیپلماتیک از چانه زنی های موفق بین المللی را برای ترکیه فراهم کرده نفوذ در فلسطین وجمهوری های روسیه و شوروی سابق وحتی طالبان در افغانستان واحناف شبه قاره هند از جمله موفقیت های بیشمار ترکیه با استفاده از مذهب است پس ترکیه برای اهداف اقتصادی وسیاسی اش ناچار به تغییر کار بری موزه به مسجد است واقعیت های دیگری نیز در نزد ما کارشناسان فرق وادیان وروابط بین الملل وجود دارد که با بیان آن مشرق از انتشار نظرات ما خود داری خواهد کرد .
  • IR ۰۵:۳۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    14 6
    آفرین برشجاعتت حاج رجب!!
  • IR ۰۶:۴۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    9 3
    پرورش خوک و آزادی روابط جنسی. عجب
  • بهمن IR ۰۷:۰۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    4 2
    سلام، تو برخی خبرهاتون در جملات، کلمات برعکس نوشته شده است
  • IR ۰۷:۳۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    22 12
    چطور شما دم از نابودی اسرائیل میزنی دشمنی ایجاد نمیکنه بعد تبدیل موزه به مسجد دشمنی ایجاد میکنه؟؟؟؟جل الخالق کسانی که ادعای اسلام دارن از تبدیل موزه به مسجد شاکی هستن؟؟؟؟ خب با این حساب بذارید مسجد بابری و مسجدالاقصی هم تبدیل به معبد بشن تا روابطمون با هندوها و یهودی ها بهتر بشه!!!!! در ضمن من بیشتر برنامه های مربوط به این قضیه رو دیدم حتی احزاب مخالف هم در این زمینه مخالفتی نداشتن و گیر داده بودن که نمیتونه اردوغان انجام بده. دیدید که انجام داد. آدم جاه طلبی هست ولی دیکتاتور نیست. تمام جوانب رو سنجیده بود و عمل کرد خیالتون راحت.
  • IR ۰۷:۳۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    25 9
    کار به بحث سیاسی ووو...ندارم ولی جناب اردوغان کارقشنگ وزیبایی،، انجام داده وهم قبلا مسجدبوده وهم شجاعت خودش نشون داده مگر بده!!تاجایی که بعد ازکودتای نافرجام هم بنده درجریانم وازرسانه ها شنیدیم اتفاقا مردم ترکیه خیلی جناب آردوغان دوست دارند ودیدیم که با عرضه ای که ازخود نشون داد خیلی زود فتنه راخاموش کرد وتوانست براوضاع مملکتش مسلط شود-مرحبا کجای این کار اشکال دارد...
  • IR ۰۸:۳۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    3 1
    5:31 مگه جناب اردوغان حاج رفته ؟فکرکنم توماه رجب به دنیا آمده اسمش به قول شما حاج رجبه--
  • جواد IR ۰۸:۵۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    11 0
    فقط مسئول های ما در هر تصمیم خدا و قرآن را در نظر دارند. بقیه همه دنبال منافع دیگه هستند !!
  • جواد IR ۰۸:۵۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    18 6
    همچین هم نوشتید تشدید مسلمان ستیزی مثل اینکه قبل از آن مسلمان ها را در میانمار آتش نمی زدند هر سال هزاران مسلمان قتل عام نمی شوند ! اتفاقا اردوغان کار خوبی کرد. دنیای مسیحیت و غرب الان ترسیده اند. از حرفهاشون هم مشخصه. شما با ترکها کاری نداشته باشید. دنبال روابط با ارمنستان اشغالگر باشید شاید رابطه تون با مسیحی ها خوب بشه. اونم بعد 30 سال.
  • رحمن IR ۱۰:۱۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    4 6
    اردوغان و حزبش در حال امپراتوری عثمانی هستند و بدون نماد مسجد آیا صوفیه یک پایش لنگ بود لذا آیا صوفیه را فعال کردند
  • US ۱۲:۲۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    17 9
    نکته کلیدی که کمتر توجه میشود اینست که ترکیه دشمن مسیحیت ارتدوکس (رایج در روسیه، شرق اروپا و منطقه) و شریک مسیحیت اونجلیکال یا همان صهیونی، ماسونی است. برای همین میبینیم ترکیه حمال بمب اتمی‌ آمریکا، شریک اسراییل و پشتیبان داعش است. شوربختانه بسیاری از مسلمانان گول این نمایش‌های خنده دار را خرده و اردوقان را یاور اسلام میدانند.
    • IR ۱۶:۴۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      5 11
      کاش یکمقدار هم از حمالی ما در قبال دنیای کمونیست که حتی خدارو هم قبول ندارن میگفتی بلکه یکم توازن کفه ترازو رعایت میشد
  • IR ۱۲:۵۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
    5 16
    ترکیه بزرگترین دشمن تاریخی ایران است چه زمانی که امپراطور روم شرقی بودند و چه زمانی که ترک شدند و عثمانی را تشکیل دادند
    • IR ۱۴:۱۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۹
      15 1
      از موتوری جنس نگیر
  • Ahmad TR ۰۲:۵۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۲۰
    10 2
    حرف های مزخرف و کاملا بیجا که هر چه هم بنویسی مسلمانان با یک فکر کردن کوتاه میفهمند که تو هم یکی از آنهایی هستی که روزانه دهها تهمت را بر سر اردوغان میزنند.
  • NL ۰۱:۵۳ - ۱۳۹۹/۰۶/۲۰
    0 0
    ظاهرا بازشدن مجدد مسجد ایاصوفیه برای نویسنده مقاله بیشتر از صلیبی ها سنگینی کرده که برای زیر سوال بردن این اتفاق میمون آسمون ریسمون کرده. شرف چیزی است که خداوند متعال فقط به مسلمانان اعطا می کند.
  • بهنام IR ۱۵:۵۶ - ۱۳۹۹/۰۶/۲۰
    0 0
    روحانی کرواتی

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس