یورش فوجی پهپادها

«مؤسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک» ایران را در آستانه رهایی از تحریم‌های تسلیحاتی و دست‌یابی به فناوری‌های پیشرفته‌ای مانند هوش مصنوعی و «یورش فوجی» توصیف می‌کند.

سرویس جنگ نرم مشرق - کارشناسان آمریکایی اعتراف می‌کنند که قدرت نظامی و نفوذ منطقه‌ای ایران روندی روبه‌رشد را نشان می‌دهد و این مسئله موجب نگرانی مقامات کاخ سفید بوده و هست. صاحب‌نظران در آمریکا، ناتوانی واشینگتن در مقابله موفق و مؤثر با جمهوری اسلامی را نتیجه ترکیبی از «توان بالای ایران در جنگ نامتقارن»، «بهره‌مندی این کشور از شبکه‌ای از نیروهای نیابتی» و «توسعه ظرفیت‌های نظامی و به خصوص موشکی تهران» می‌دانند. بسیاری از تحلیلگران معتقدند این نقاط قوت ایران، طی سال‌های آینده تقویت هم خواهند شد.

در همین‌باره، اندیشکده آمریکایی «مؤسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک» طی یکی از آخرین گزارش‌های خود تحت عنوان «امنیت خلیج [فارس] بعد از ۲۰۲۰[۱]» آینده ظرفیت‌های نظامی ایران را بررسی کرده است. این گزارش در حقیقت مجموعه‌ای از ۷ گزارش مجزا توسط نویسندگان مختلف با موضوع توان نظامی ایران، به خصوص بعد از لغو تحریم‌های تسلیحاتی، است که در یک‌جا گردآوری شده‌اند.

آن‌چه در ادامه این گزارش می‌خوانید گزیده‌ای از مهم‌ترین نکات گزارش مؤسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک است. لازم به ذکر است که مشرق صرفاً جهت اطلاع نخبگان و تصمیم‌گیران عرصه سیاسی کشور از رویکردها و دیدگاه‌های اندیشکده‌های غربی این گزارش را منتشر می‌کند و دیدگاه‌ها، ادعاها و القائات این گزارش‌ لزوماً مورد تأیید مشرق نیست.

ظرفیت‌های نظامی ایران بعد از لغو تحریم‌های تسلیحاتی

مؤسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک در مقدمه گزارش خود به توافق هسته‌ای میان ایران و ۱+۵ اشاره می‌کند و می‌نویسد:

«۲۰ جولای ۲۰۱۵، شورای امنیت سازمان ملل با تصویب متفق‌القول قطعنامه ۲۲۳۱، برجام را تأیید کرد. این قطعنامه، مقدمات لغو قطعنامه‌های قبلی شورای امنیت درباره موضوع هسته‌ای ایران را فراهم و محدودیت‌های خاصی را درباره برقراری روابط تجاری نظامی با ایران اِعمال می‌کند که، بدون استثنا، برای همه کشورها لازم‌الاجراست. طبق توافق هسته‌ای، برجام از تاریخ ۱۸ اکتبر ۲۰۱۵، یا همان «روز تصویب»، قابل‌اجرا خواهد بود. هم‌چنین طبق پاراگراف ۵ از ضمیمه «ب» قطع‌نامه ۲۲۳۱، محدودیت‌ها علیه انتقال اقلام مربوط به تسلیحات به ایران، پنج سال پس از این تاریخ [یعنی سال ۲۰۲۰] لغو خواهد شد.»

گزارش ادامه می‌دهد: «مؤسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک، طی سال ۲۰۱۷ گروهی از کارشناسان را با هدف اجرای یک سری کارگاه‌های آموزشی و بحث درباره آینده امنیت خلیج [فارس] بعد از انقضای قطعنامه ۲۲۳۱ گرد هم جمع کرد. شرکت‌کنندگان در این جلسات، انواع سلاح‌هایی را که ایران احتمالاً بعد از این تاریخ به دست خواهد آورد و پیامدهای بالقوه دست‌یابی تهران به این سلاح‌ها بر دکترین نظامی، ساختار نیروهای نظامی و ظرفیت‌های نظامی این کشور را بررسی کردند. این گروه، به طور کلی، به این نتیجه رسید که احتمالاً دکترین نظامی، شیوه جنگ، و تمرکز ایران روی تاکتیک‌های نامتقارن، جز در موارد استثنا، هم‌چنان به سبک گذشته ادامه خواهد یافت[۲]. با این حال، ایران هم‌چنین تلاش خواهد کرد تا ارتش خود را مدرنیزه و نقاط ضعف ظرفیت نظامی خود را از طریق دست‌یابی به سلاح‌های پیش‌رفته برطرف کند.»

مستند «کابوس کرکس‌ها» درباره بخشی از قدرت نظامی ایران

در ادامه این مقدمه، خلاصه‌ای از گزارش‌ها در قالب هشت بند به شرح زیر آمده است:

  • از زمان جنگ عراق و ایران (۱۹۸۰ تا ۱۹۸۸)، بخش عمده سرمایه‌گذاری‌های مقامات نظامی جمهوری اسلامی، معطوف به ظرفیت‌های نامتقارن سپاه پاسداران، برنامه‌های موشک‌های بالستیک، و سیستم‌های ضددسترسی/منع منطقه‌ای برای مقابله با تهدیداتی باشد که تصور می‌کنند از جانب آمریکا و اسرائیل متوجه تهران است[۳]. با این حال، این ظرفیت‌ها برای مقابله با چالش‌های معاصر و ناشی از شورش‌های منطقه‌ای، دولت‌های ورشکسته و افراط‌گرایی، نامناسب هستند.

  • ایران بر اساس درس‌هایی که در سوریه گرفته است، خلأهای ظرفیتی خود را پُر و ارتشش را به شکل گزینشی مدرنیزه می‌کند، و تعادل را مجدداً به نیروهای متعارفش بازمی‌گرداند. تهران برای دست‌یابی به این اهداف، تلاش خواهد کرد تا انواع سیستم‌های تسلیحاتی مهمی را خریداری کند که قادر به تولید داخلی آن‌ها نیست؛ مانند موشک‌های زمین به هوا، جنگنده‌های پیشرفته، تانک، مین‌های پیش‌رفته و موشک‌های کروز ضدکشتی. با این حال، ایران برای خرید این سیستم‌های تسلیحاتی، به دلیل هزینه بالای آن‌ها، با محدودیت‌هایی نیز مواجه خواهد شد. بنابراین، دست‌یابی به سلاح‌هایی که تحت لیسانس یا به صورت مشترک تولید می‌شوند، اولویت بالاتری برای ایران خواهد داشت.

  • شیوه جنگ ایران تغییر چشم‌گیری نخواهد داشت. این کشور ممکن است به منظور تقویت پدافندهای هوایی و زمینی خود تا حدودی ساختار نیروهای نظامی‌اش را تعدیل کند، یا مثلاً ظرفیت اعزام گروه‌های خارجی شیعه نیابتی‌اش به کشورهای دیگر را بهبود ببخشد. با این وجود، شیوه عمل‌کرد تهران هم‌چنان روی اقدام غیرمستقیم، ابهام، و صبر (و در عین حال، اتکا بر نیروهای نیابتی با هدف حفظ میزانی از انکارپذیری [و اتهام‌گریزی]) متمرکز باقی خواهد ماند.

  • تصمیم روسیه مبنی بر فروش یا اعزام موشک‌های کروز ضدکشتی «یاخونت» به ایران می‌تواند معادلات بازی در منطقه را متحول کند و محاسبات فرماندهان نیروهای دریایی آمریکا و ائتلاف متحدان واشینگتن را به شکل چشم‌گیری تغییر دهد. با این حال، هنوز مشخص نیست که آیا مسکو مایل است چنین سلاح‌های پیشرفته و احتمالاً بی‌ثبات‌سازی را به تهران بفروشد، بدون آن‌که بخواهد تا اندازه‌ای روی اعزام عملیاتی آن‌ها کنترل داشته باشد. البته عقد چنین قراردادی به دلیل ضرورت حضور نیروهای روسی در ایران، احتمال زیادی ندارد (حضور نیروهای خارجی در خاک ایران به موجب قانون اساسی این کشور، ممنوع است).

موشک کروز ضدکشتی «یاخونت» روسیه که اضافه شدنش به زرادخانه ایران می‌تواند معادلات غرب آسیا (خاورمیانه) را تغییر دهد

  • نیروی هوایی ایران نیاز مبرمی به مدرنیزه شدن دارد. پرداخت هزینه بازسازی کامل این نیرو خارج از توان ایران است. بنابراین این کشور برای تقویت پدافند هوایی خود، به احتمال زیاد، خرید جنگنده و موشک‌های هوا به هوا را در اولویت قرار خواهد داد. حق تولید مشترک به صورت بومی یکی از عوامل مهمی است که تعیین خواهد کرد ایران کدام سیستم‌ها را برای خرید انتخاب می‌کند.

  • ایران هم‌چنان بر توسعه و به دست آوردن موشک‌های بالستیک تأکید خواهد کرد. در ادامه این مسیر، بهبود دقت موشک‌ها نسبت به افزایش بُرد آن‌ها برای ایران اولویت بیش‌تری پیدا خواهد کرد. دکترین موشکی ایران دارد از دکترین صرفاً متکی بر «هدف قرار دادن اهداف بسیار ارزشمند و بسیار وسیع»، مانند شهرها، فاصله می‌گیرد و رفته‌رفته «ممانعت از دست‌یابی دشمنان احتمالی به اهداف نظامی‌شان» را نیز شامل می‌شود.

  • سیستم‌های پهپادی، ابزار نسبتاً ارزان‌قیمت دیگری در زرادخانه ایران هستند و تهران برای انجام مأموریت‌های تهاجمی و شناسایی، روی تعدادی پرنده و شناور بدون‌سرنشین سرمایه‌گذاری کرده است (هرچند قابلیت‌های واقعی بسیاری از این سیستم‌ها[۴] نامشخص است). زیرساخت‌های ارتباطاتی محدود و بنیان‌های ضعیف دفاعی-صنعتی بومی، در آینده استفاده ایران از پهپاد را محدود خواهد کرد. هم‌چنین تحولات در این حوزه‌ها، اولویت‌های تهران را مشخص خواهد کرد و در عین حال به آمریکا و متحدانش در خلیج [فارس] اجازه خواهد داد تا پاسخ‌شان به این تحولات را آماده کنند.

  • در میان‌مدت و بلندمدت، فناوری‌های در حال ظهور، نظیر «یورش‌های فوجی مبتنی بر هوش مصنوعی»، می‌توانند توانایی‌های ایران در جنگ نامتقارن را تقویت کنند. [«هوش مصنوعی جمعی» اشاره به استفاده از تعداد زیادی ربات تحت امر هوش مصنوعی برای انجام یک مأموریت دارد[۵]. توضیحات بیش‌تر در ادامه گزارش آمده است.]

رونمایی از آشیانه «عقاب‌»ها، رادارها و موشک‌های ایرانی

«نبرد خلیج فارس ۲» نمایش گوشه‌ای از قابلیت‌های نظامی ایران

در حالی که بسیاری از موضوعات فوق در گزارش‌های پیشین مشرق و به نقل از اندیشکده‌های مطرح آمریکایی مورد بررسی قرار گرفته‌اند (به بخش «اخبار مرتبط» در انتهای همین گزارش مراجعه کنید)، اندیشکده مؤسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک در آخرین گزارشی که در این مجموعه آورده است، به موضوعی اشاره می‌کند که جای تعمق بیش‌تری دارد.

«جرمی وان» نویسنده آخرین گزارش از مجموعه گزارش «امنیت خلیج [فارس] بعد از ۲۰۲۰» گزارش خود را با توصیف انیمیشن «نبرد خلیج فارس ۲» آغاز می‌کند که در آن «ایران با استفاده از فناوری‌های پیشرفته، در جنگی نامتقارن علیه آمریکا پیروز می‌شود. در این فیلم، نظامیان ایرانی از موشک‌های سطح به سطح، مینی‌تانک کنترل از راه دور و موشک‌های بالستیک برای تخریب ناوهای نیروی دریایی و نیروهای ویژه آمریکایی استفاده می‌کنند.» وی ادعا می‌کند: «ایران در واقعیت هم نسخه‌های ابتدایی این سلاح‌ها (از جمله نسخه نسبتاً دقیقی از تانک‌های کنترل از راه دور به نمایش درآمده در فیلم) را ساخته و آن‌ها را در اختیار نیروهای نیابتی خود در غرب آسیا (خاورمیانه) قرار داده است.»

نویسنده گزارش «ایران: پیشرفت‌های سریع در آینده حوزه فناوری» در ادامه پیش‌بینی می‌کند که ایران در آینده نزدیک و تحت تأثیر دو عامل «عادی‌سازی روابط با جامعه جهانی» و «لغو تحریم‌های تسلیحاتی» به تدریج به فناوری‌های جدید غیرنظامی و فناوری‌های پیشرفته نظامی دسترسی پیدا خواهد کرد. وی به مقامات کاخ سفید هشدار می‌دهد:

«بدون تحریم‌های هدفمند و یا اقدامات جایگزین دیگر، پیشرفت‌های ایران در حوزه [ربات‌های دارای] استقلال و هوش مصنوعی، در نهایت این کشور و نیروهای نیابتی‌اش را مجهز به روش‌های جدیدی خواهد کرد که می‌توانند از آن‌ها برای پیشبرد ظرفیت‌های نظامی‌شان و احتمالاً بازسازی منطقه استفاده کنند، بدون آن‌که مکانیسم‌های سنتی ضداشاعه برای مقابله با این اقدامات فعال شوند.»

تیزر انیمیشن «نبرد خلیج فارس ۲»

بخشی از انیمیشن «نبرد خلیج فارس ۲» که در آن توانایی‌های نظامی ایران به نمایش گذاشته می‌شود

«وان» توضیح می‌دهد که آمریکا طی سال‌های گذشته و به دلیل پیشرفت‌های فناوری در کشورهای رقیب و دشمن، وادار شده تا به استفاده از فناوری‌های مبتنی بر هوش مصنوعی و سیستم‌های مستقل روی بیاورد. وی تأکید می‌کند: «به شکلی تقریباً قابل‌مقایسه با آمریکا، سرمایه‌گذاری‌های سنگین ایران در فناوری‌های سایبری در دهه ۲۰۰۰ نیز نشان‌دهنده رویکرد این کشور در استفاده زودهنگام از فناوری‌های نوین است و امکان درک چگونگی بهره‌برداری احتمالی تهران از این فناوری‌ها برای به دست آوردن دست برتر در مقابل رقبا در آینده را فراهم می‌کند.

این کارشناس آمریکایی اندیشکده «مؤسسه واشینگتن برای خاور نزدیک»، اذعان می‌کند:

«اگرچه فعالیت‌های سایبری ایران در ابتدا محدود به مخدوش کردن وب‌سایت‌های اینترنتی بود، اما پس از حمله استاکس‌نت به زیرساخت‌های غنی‌سازی اورانیوم این کشور در سال ۲۰۰۷، این فعالیت‌ها بسیار پیشرفته‌تر شدند.» وی مدعی می‌شود: «پس از حملات موفقیت‌آمیز و پیچیده ایران (همراه با کره شمالی) علیه زیرساخت‌های آمریکا و عربستان، عمدتاً این اعتقاد وجود دارد که ظرفیت‌های تهران در این زمینه فقط اندکی کم‌تر از ظرفیت‌های آمریکا، روسیه، چین و اسرائیل است.»

کاربرد سیستم‌های مستقل و «یورش فوجی» در جنگ نامتقارن

«وان» که یکی از فرماندهان نیروی دریایی آمریکاست به سرمایه‌گذاری‌های گسترده کمپانی‌های بزرگ در حوزه سیستم‌های مستقل بدون‌سرنشین «که می‌توانند رفتار خود را در واکنش به رخدادهای پیش‌بینی‌نشده تغییر دهند» اشاره می‌کند و توضیح می‌دهد: «سال ۲۰۱۶، خودروی «وایمو» (پروژه برگرفته از خودروی خودران کمپانی «آلفابت»، کمپانی مادر گوگل) بیش از ۲/۳ میلیون مایل [بیش از ۳/۷ میلیون کیلومتر] مسیر را به صورت مستقل طی کرد و سرویس پهپادی آمازون نیز اولین محموله‌های خود را در انگلیس به مقصد رساند. البته تنها کمپانی‌های بزرگ هم نیستند که از این فناوری استفاده می‌کنند. یک مهندس نرم‌افزار آمریکایی درون پارکینگ خانه خود و به کمک سیستم‌های کامپیوتری و سنسوری، تنها با استفاده از یک الگوریتم، موفق شده تا خودروی خودران و بسیار کارآمدی را بسازد.»

آزمایش استفاده از پهپادهای کوچک (رنگ سبز در تصور) به روش «یورش فوجی» در ارتش آمریکا

این فرمانده آمریکایی که در جنگ عراق نیز حضور داشته، درباره دستیابی ایران به فناوری سیستم‌های مستقل نیز این‌گونه هشدار می‌دهد:

«ایران همین الآن هم دارای طیف متنوعی از پهپادهای بومی است و دستیابی به تکنیک‌های مهندسی لازم برای ساخت سیستم‌های خودمختار نیز فراتر از توان این کشور نیست. بروزرسانی سیستم‌های ایران و اضافه کردن قابلیت عملیات به صورت مستقل به آن‌ها، می‌تواند به سادگیِ وصل کردن چند قطعه سخت‌افزار به یک‌دیگر و نصب الگوریتم‌های لازم بر روی آن‌ها باشد. چنین تحولی می‌تواند به معنای دست‌یابی ایران به همان مهمات دقیق و هدایت‌شونده‌ای باشد که تهران و نیروهای نیابتی‌اش تا کنون از آن محروم بوده‌اند.»

این کارشناس مسائل نبرد دریایی که پیش‌تر گزارش‌هایی را هم در خصوص برخورد نیروهای دریایی ایران و آمریکا در خلیج فارس نوشته است، توضیح می‌دهد: «یورش فوجی (تاکتیکی پرکاربرد در دکترین نیروی دریایی ایران با هدف مغلوب کردن دشمن از طریق برتری عددی) را نیز می‌توان به صورت مستقل درآورد. این نوع توانایی، پتانسیل قابل‌توجهی برای استفاده در جنگ نامتقارن دارد. قابلیت‌های فعلی ایران متکی بر قایق‌های دارای راننده است، اما یورش فوجی با سیستم‌های مستقل، مستلزم تسلط بر سیستم‌های سنسوری، شبکه‌های کامپیوتری و الگوریتم‌های پیچیده‌ای است که بتوانند تعداد زیادی قایق، هواپیما، تانک و یا ربات بدون‌سرنشین را در حال حرکت، هماهنگ با یک‌دیگر نگه دارند.»

نویسنده در اشاره به توان نظامی این فناوری می‌نویسد:

«اگرچه پهپادهای کوچک به طور انفرادی، قدرت کم‌تری از جنگنده‌های دارای سرنشین دارند، اما یک فوج از این پهپادها در قالب یک واحد نظامی، می‌تواند ابزاری نامتقارن برای هدف قرار دادن دارایی‌ها یا ظرفیت‌های حیاتی دشمن باشد. یک پهپاد به تنهایی می‌تواند از طریق عملیات «کامیکازه» [انتحاری] علیه یک هدف حساس، باعث ایجاد آسیب‌های قابل‌توجهی شود. اگر فوج نسبتاً کوچکی از این پهپادها به مواد منفجره یا سلاح‌های دیگر مجهز شود، می‌تواند با هدف قرار دادن رادارهای آسیب‌پذیر پدافند هوایی و موشکی، برتری متعارف آمریکا را، هرچند برتری بزرگی باشد، خنثی کند.»

«وان» اذعان می‌کند: «پیشرفت‌های سریع ایران در حوزه کنترل گروهی پهپادها و تکنیک‌های یورش فوجی، در کنار ظرفیت‌های سایبری و روابط روبه‌رشد این کشور با چین (شامل انتقال حجم چشم‌گیری از فناوری‌ها به ایران)، می‌تواند راه را برای دستیابی تهران به قابلیت‌های جنگی در زمینه سیستم‌های پهپادی «فراتر از خط دید» [ارتباط و کنترل از راه بسیار دور]، کنترل یورش فوجی، و سیستم‌های چندمنظوره (هوایی، زمینی و زیردریایی) بدون‌سرنشین هموار کند.»

موشک‌ها و راکت‌های ایران، کشوری که «بزرگ‌ترین و متنوع‌ترین زرادخانه موشک‌های بالستیک و راکت را در غرب آسیا (خاورمیانه) دارد»

ایران به لطف تحریم‌ها فاصله‌ای با دست‌یابی به فناوری هوش مصنوعی ندارد

کارشناس آمریکایی اندیشکده مؤسسه واشینگتن با اشاره به «بودجه نظامی رو به افزایش، استعدادهای علمی شناخته‌شده، و طرزتفکر نامتقارن ایران» هشدار می‌دهد که «حل‌وفصل مشکلات عملیاتی احتمالاً برای ایران کار دشواری نخواهد بود.» وی سپس به ادامه «سنت قدیمی و پارسی تأکید بر ریاضی و علوم در آموزش» در ایران اشاره می‌کند و مقام‌های علمی و مدال‌های المپیادی دانش‌آموزان و دانشجویان ایرانی در رقابت‌های متعدد بین‌المللی طی سال‌های اخیر، از جمله مقام پنجمی ایران در المپیاد بین‌المللی ریاضی سال ۲۰۱۷ و مدال‌های طلای ریاضی‌دانان ایرانی را نشانه‌ای از همین استعدادهای علمی می‌داند.

«جرمی وان» یادآور می‌شود که تحریم‌های بین‌المللی با از میان بردن امکان تحصیل ایرانی‌ها در دانشگاه‌های خارجی عملاً به سود ایران تمام شده و استعدادهای علمی این کشور را در حوزه‌های مهندسی و تحت حمایت شدید دولت این کشور به کار بسته است. وی تصریح می‌کند:

«اگرچه برخی معتقدند تحریم‌های تسلیحاتی توانسته‌اند پیشرفت ایران در حوزه فناوری را متوقف کنند، اما این کشور روش‌هایی را برای بهبود ظرفیت‌های خود به‌رغم وجود تحریم‌ها پیدا کرده است. و اگرچه ایران فاقد زیرساخت‌های صنعتی لازم برای تولید جنگنده‌های پیشرفته است، اما یکی از کشورهای نوآور در حوزه ساخت و به‌کارگیری پهپادها از دهه ۱۹۸۰ تا کنون بوده است.»

در ادامه می‌خوانیم: «با وجود تحریم‌های بین‌المللی، قوانین صادراتی، و معاهداتی که دسترسی ایران به موتورهای توربوفن و توربوجت، و سایر اجزای مهم مورد نیاز در تولید وسایل نقلیه هوایی را محدود می‌کنند، مهندسان فنی ایرانی در حوزه پهپادها هم‌چنان به این قطعات ضروری دسترسی دارند، چه از طریق تولید بومی و چه از طریق بازار سیاه.» این فرمانده نیروی دریایی آمریکا خاطرنشان می‌کند: «اگرچه هیچ پهپادی نمی‌تواند مقابل قدرت هوایی آمریکا بایستد، اما تاکتیک‌های نامتقارن و استفاده از فناوری‌هایی مانند یورش فوجی، زیردریایی‌های کوچک، مین‌های دریایی و زرادخانه موشک‌های کروز ضدکشتی، برای هر ارتشی یک چالش بزرگ خواهد بود. چنان‌که توانایی خود در کنترل پهپهادهای مستقل را حتی اندکی تقویت کند، هزینه درگیری با این کشور در آینده برای دشمنان جمهوری اسلامی افزایش چشم‌گیری خواهد داشت.»


[۱] Gulf security after ۲۰۲۰ Link

[۲] دکترین نظامی ایران زیر ذره بین اندیشکده آمریکایی +دانلود لینک

[۳] گزارش اندیشکده آمریکایی از راهبرد ضددسترسی ایران در منطقه + عکس و دانلود لینک

[۴] اقرار بولتن ارتش آمریکا به قدرت رادارهای بومی و «عقاب‌»های آشیانه‌نشین ایرانی +عکس و فیلم لینک

[۵] هوش ازدحامی لینک

برچسب‌ها

نظرات

  • انتشار یافته: 59
  • در انتظار بررسی: 4
  • غیر قابل انتشار: 19
  • IR ۰۸:۵۲ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    ترامپ نمیزاره
    • محمدرضا برزگران IR ۰۹:۴۰ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      ترامپ که عددی نیست کل آمریکا با تمام ظرفیتش هم هیچ غلطی نمیتواند بکند. قدرت اراده تمام معادلات را به هم خواهد ریخت. یاعلی
    • IR ۱۳:۰۴ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      32 9
      سگ کی باشه
    • IR ۱۴:۳۰ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      3 41
      فقط میتونم بگم پاینده باد دولت مقدس تدبیر و امید.
    • IR ۲۳:۳۲ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      همش خالی بندیه . قبلا با دیدن این چیزها خیلی عشق می کردم. ولی از وقتی که دیدم مسئولین ما یک زلزله کوچیک و حتی اتش سوزی یک ساختمان کوچیک رو نمی تونن مدیریت کنن. و ماشین های ساخت ایران گندن اصلا امیدی ندارم. و کل این چیزها خالی بندی هست. اگه خدای ناکرده جنگ بشه مسئولین اولین کسایی هستند که فرار می کنند.
  • IR ۰۸:۵۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    آقا یک فکری به حال این کلمه Gulf بکنید.رسماً دارن نام خلیج فارس رو حذف می کنند.
  • IR ۰۹:۰۱ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    یعنی خیالمون از بابت ادوات جنگی هم راحت شد دیگه!! ازمون تعریف کنن راست میگن ولی وقتی از حقایق اقتصادی سیاسی بگن شیطان بزرگن! توهم خود خفن بینی همچین کار دستتون بده که نفهمین از کجا خوردین!
    • سید IR ۱۰:۱۳ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      ابله، حزب الله کوچک شده ایران و حکومت صهیونیستی کوچک شده آمریکا. اگر از آن عقل آکبندت کمی استفاده کنی دیگر این قدر نمی ترسی!
    • IR ۱۰:۴۴ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      19 15
      به فرمایش حضرت رسول اگر علم در چین باشد باید به دنبال آن رفت. قطعا چینی ها تا آلان مسلمان نبوده اند (به جزء بخش اندکی از آنها) . لذا بهتر است که پیرو سیره حضرت رسول اکرم باشیم و علم را آن گونه ای که هست بپذیریم.
    • محمدرضا IR ۱۱:۲۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      33 7
      انقدر توهم خود خوار بینی نداشته باشید.
    • مهدی IR ۱۴:۳۱ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      4 2
      ببخشید اشتباها نظر مثبت دادم
  • اصلاح طلب IR ۰۹:۱۴ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    23 47
    شرمنده اما من چیزی نفهمیدم
    • IR ۰۹:۲۴ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      کلا هم قبیله ای هات این مریضیو دارن
    • IR ۱۰:۴۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      93 21
      حداقل شما اصلاح طلب راست و حسینی حرف دلت را زدی. بهتر از سایر هم فکرانت است که نمی فهمند ولی ادعای فهمیدن را در می آورند.
  • IR ۱۰:۱۴ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    33 1
    جالب بود.من ۳ سال پیش یه پیشنهادی توی سایت شما نوشتم که دقیقا شرح کار همین سیستم فوجی بود.با استفاده از پهپاد. الان فهمیدم اسم و رسم داره .جالبه آدم اولش فکر میکنه حتما به فکر غربی ها رسیده و عملی نبوده که اسمی ازش نیست. واقعا وقتی که همچین چیزی به فکر من بی سواد میرسه باقی جوانان نخبه ی ما چه کارهایی کردن و دارن میکنن. من به عنوان یه مهندس مکانیک عادی که توی صنعت کار میکنم حداقل دو سه نفر از همکاران ابزاردقیق و اتوماسیون خودم رو میشناسم که به راحتی دانش این کار رو دارند.اساسا از کارهایی که انجام داده بودند در زمینه ی اتوماسیون .این ایده ی فوجی به ذهنم رسید.حالا نوابغ دیگه ی این مملکت چه خلاقیت هایی انجام دادند و ما بی خبر هستیم بماند. واقعا واقعا واقعا سرمایه و قدرت اصلی این انقلاب و کشور .جوانان مستعد اون هستند. یه مثال بزنم:یه شرکت انگلیسی دنبال برنامه ای جهت کنترل راندمان دستگاه های خودش بود.نتونسته بودن . جالبه که این همکار من رفت و انجام داد و اومد گفت چیزی که میخواستن خیلی ابتدایی بود.من میخواستم چند آپشن دیگه هم اضافه کنم ولی چنان مشعوف شده بودند که گفتن همین قدر خیلی خوبه..چقدرم اومدن دنبال دوستان ما که از کشور خارج کنن و برای سایر کارخانجات کانادا و تایلند و..بفرستن.البته نرفتن. مسئولین متوجه باشید چه سرمایه هایی دارید.
  • IR ۱۰:۳۰ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    57 74
    ما توی ساده ترین امور کشور از یه برف بگیر تا قیمت مرغ و تخمش موندیم!
    • IR ۱۰:۴۸ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      11 6
      این است فرق بین نگاه اروپایی - امریکایی و نگاه ملی - اسلامی است.
    • IR ۱۰:۵۰ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      دولت متبوع شما مونده
    • IR ۱۳:۰۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      27 8
      کشور رو بدید دست بچه های انقلاب تو همونشم نمی مونید
    • ایرانی ۱۴:۲۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      14 5
      ما نه،بچه سوسولای دولت فعلی
    • فرهمند IR ۱۶:۱۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      10 6
      چه ربطی داره اخوی خانم من چند مدت پیش لندن بود می گفت یه بارون معمولی که میاد یه افتضاحی میشه که بیا و ببین حالا اینجا یه برف نسبتا سنگین اومده
    • IR ۱۶:۲۰ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      11 5
      دولت ها هم باید کا جهادی را بیاموزند.
    • رضا ۱۷:۲۹ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      5 0
      اگر همه امکانات کشور دست بچه های انقلایب بود تو چیزی نمی موندیم اما متاسفانه امکانات دست یه عده پیرمرد ترسوی غربزده هست
    • محمد IR ۰۱:۴۲ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۱
      1 1
      شایان چناب فرهمند گرامی بنده ۱۰ سال لندن زندگی کردم. اونقدر سیستم فاضلاب دقیقی دارن که با وجود باران های سنگین و شبانه رزی اب خیلی کمی در سطح خیابان ها خواهد ماند. با اینکه انگلیس کشوری ظالم و اهل فتنه است ولی ما راست گو و منصف باشیم. بخش جنوبی لندن که از کریدون تا شرق لندن که se (کد پستی جنوب شرق لندن) گاها ابی در خیابان ها دیده میشه ولی اصلا زندگی مردم رو مختل نمیکنه.
    • محمد IR ۰۱:۴۳ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۱
      0 8
      ما چشم هامون رو رو واقعیت بستیم. خودمون میدونیم کی و چی هستیم.
  • IR ۱۰:۴۰ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    45 33
    فعلا که دولت غرب پرست بودجه نظامی رو هر سال کاهش میده وکاملا معلومه تعهد داده
  • IR ۱۰:۵۱ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    19 30
    ميگن وقتي ميخواي بادكنك رو بتركوني اول بايد بادش كني!
    • IR ۱۳:۰۹ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      6 1
      مرکز تحقیقات استراتژیک مخاطبش ایرانی ها نیستند بلکه نقش هشدار دهندگی نسبت به تحرکات رقبا رو برای آمریکا ایفا میکنه. ولی از طرف مشرق رصد و دیگر رسانه های ما میشه. برطبق این نظر شما اشتباهه.
    • IR ۱۴:۳۷ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      3 10
      از این رباتها چرا لب مرز مستقر نیست؟در داستان های انیمیشنی فقط قدرتمندید.
    • IR ۱۷:۳۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      77 3
      این قدرت ملت بزرگ ایران هست که همه حتی شما هم چه خوشتون بیاد یا نیاد باید بپزیرید
    • محمد IR ۱۷:۵۹ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      2 1
      14:37 چرا لب مرز هم مستقر هستند ولی به صورت محدود، یه سری سامانه های نظارت الکترواپتیکی هستن که بعضا مسلح اند. احتمالا مشکل بودجه وجود داره که گسترده تولید نمیشن
  • دانشجوی تاریخ IR ۱۰:۵۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    در جریان نبرد سی و سه روزه لبنان (یا بهتر است بنویسیم جنگ اول اسلام و اسرائیل) تجهیزات سطح پایین ایرانی - آن طوری که امریکایی ها عقیده دارند- موفق شد ارتش نسل سومی اسرائیل را زمین گیر کند. تجهیزات مهم است ولی از آن مهم تر انسانی است که این تجهیزات را کنترل می کند. مارون الرأس در مرز لبنان و فلسطین اشغالی بود. ولی 30-40 رزمنده حزب اللهی آن را تا روزهای اخر حفظ کردند. یا تیپ گولانی خودش را کشت تا بتواند بنت جبیل را فتح کند و یا حداقل به میدان مرکزی شهر برسد که سید مقاومت خطبه مشهور خویش را که اسرائیل سست تر از خانه عنکبوت است را در آن جا ایراد کرد اما نتوانست. تجهیزات اسرائیلی به مراتب برتر و قوی تر از تجهیزات حزب الله و ایران بود. اما اسرائیل چیزی که حزب الله و ایران دارند را ندارد و هیچ وقت به آن نمی رسد و آن انسان مسلمان شیعی است که پیرو مکتب حسینی است و الگوی عملی آن امام خمینی (ره) و امام خامنه ای و سیدحسن نصرالله است. این الگو کاری کرده است که افراد غیرمسلمان نیز خود را با مسلمانان شریک کرده اند. تا وقتی که ما پیرو این الگو باشیم هیچ کس نمی تواند بر ما پیروز شود. البته در کنار آن نباید از تجهیز خودمان غافل باشیم. ولی باید این نکته را در ذهن داشته باشیم که این تجهیزات همگی ابزار هستند؛ وسیله هستند نه هدف.
  • ایرانی IR ۱۰:۵۷ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    44 7
    هر چند ربطی به موضوع نداره ولی غیرتمندانی مثل شما میتونند یه فکری هم به حال ارزش پول ملی که مثل پرچم کشور عزیزمون هست و افتش باعث خیلی از نا امیدیهای مردم عزیزمون شده بکنند . افراد با غیرتی مثل شما میتونن این موضوع رو جدی جدی حل کنند.
  • IR ۱۰:۵۸ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    82 26
    مهم اینه خدا با ماست.
    • IR ۱۶:۲۲ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      8 1
      خدا هیچ وقت با آدم هایی که خلاف دستوراتش عمل کند نخواهد بود. دستور خداوند این که زیر بار احکام کفار نردوید اما چه کردند؟ FATF، NPT،برجام، محدود کردن برد موشک، نساختن بمب اتم، نصب دوربین در تاسیات هسته ای به گونه ای که کفار می تونند از هر وقت دلشون خواست ببینندکه ما در کشورمون چه می کنیم دادن اجازه بازدید از تاسیسات نظامی، بتن ریختن در تاسیسات هسته ای و .... چرا خدا باید با مایی باشه که خلاف دستور قرآن که می گه: واعدوا لهم ما استطعتم من قوه، عمل می کنیم؟
  • IR ۱۲:۳۳ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    5 16
    زرشک
    • IR ۱۷:۴۲ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      11 2
      زرشک را میفرستد و در حالی که از پیشرفت روز افزون دفاعی ایران بغض گلویش را گرفته و در حال آتش گرفتن هست پتو را روی سرش میکشد!
  • ميثم IR ۱۲:۴۷ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    10 4
    ايران احتمالا از چندين سال قبل موشك ياخونت در اختيار داره.
  • omid240 IR ۱۳:۰۱ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    21 7
    آفتابه لگن هفت دست. شام و ناهار هیچی. از مدیریت جهانی چه خبر؟
  • آرامش BE ۱۳:۱۱ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    4 4
    علم در ثریا
  • IR ۱۳:۱۲ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    17 14
    خالی بندی ممنوع
    • IR ۱۰:۵۱ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۱
      6 0
      اگر هم خالی بسته شده دوستای آمریکایی خودتون بستن! یه بار دیگه بخون! "گزارش مرکز تحقیقات استراتژیک آمریکا" نه گزارش مشرق و سپاه و ارتش و ...
  • AE ۱۳:۲۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    2 2
    موافقم. عالی بود. حتما خیلی به من خندیدی مشرق
  • AE ۱۳:۲۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    12 1
    افرینی مشرق
  • IR ۱۳:۲۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    4 1
    این المپیاد های و مقالات بین المللی تله ای بزرگ پیش پای جوانان کشورهای توسعه نیافته یا در حال توسعه است چون این افراد شناسایی و در کشورهای پیش رفته همیشه جذب می شوند
  • رسول IR ۱۳:۲۸ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    11 23
    با 30 سانت برف کشور یه هفته میشه که فلجه. یه چیز بگین بگنجه بابا!
    • IR ۱۷:۳۷ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      16 13
      بسیار حرف شما بی ربط هست. اگر کشوری در یک صنعت پیشرفته هست دلیل نمیشه در صنایع دیگه و جاهای دیگه ضعف نداشته باشه.
    • IR ۰۹:۱۸ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۱
      3 0
      کاربر رسول امریکا از پس کوبایی ها در خلیج خوک ها برنیامد. پس امریکا شد ضعیف!! با 30 سانت برف می خواهی در مورد کشور قضاوت کنی؟
  • IR ۱۳:۴۴ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    3 6
    موتور توبوجت ساختند قرار بود توربوفن تا دو سال آینده ساخته بشه چی شد هه جنگنده قاهر چی شد پروازش،قابلیت های جنگیش هه
    • IR ۱۷:۳۹ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
      11 4
      به یاری خدا و به کوری چشم دشمنان ملت و اسلام می سازیم همونطور که موشک رادارگریز و هدایت شونده لیزری ساختیم آقای هه!
  • ایرانی ۱۴:۲۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    12 2
    ترسوها نظر ندن.
  • IR ۱۵:۲۶ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    12 0
    این که پیشرفت ایران خار چشم خیلیاست همین کافیه. درود بر ایران. درودب ر کسانی که به دنبال قدرتمتند کردن ایران اند نه به دنبال برد برد
  • IR ۱۶:۱۷ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    9 13
    من یک سوالی دارم، پاسخ ما به بمب اتمی و کشتار بزرگی که می تونه درست کنه چیه؟ مگه قرار به مقابله نیست؟ پاسخ ما به بمب اتم چیه؟
    • یه ایرانی IR ۰۱:۳۷ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۱
      8 2
      شاید مقابله به مثل...کسی چه میدونه...
    • IR ۱۶:۲۳ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۱
      3 0
      سیستم دفاع موشکی، پدافند ضد هوایی، جنگ الکترونیک و ... سلاح های هسته ای در محل تلپورت نمی شوند، بلکه توسط موشک، بمب افکن و ... به هدف منتقل می شوند و بنابراین قابل مقابله هستند (بدون نیاز به مقابله به مثل هسته ای).
  • رضا IR ۱۹:۵۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    1 0
    مشرق جان خواهشاً به این آقای جرمی وان برسون اگه علم در ثریا باشد مردانی از پارس بدان دست خواهند یافت . تحریم نظامی که خیلی خنده داره . و لطفاً بهش بگو لز کجا معلوم به این فناوری ها دست نیاقته باشیم ، باید صداشو درباریم تا قبول کنی .
  • IR ۲۳:۱۲ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    7 1
    امروز سم مهلکی به نام اصلاح طلبی داره ایران رو به هلاکت میندازه. این سم نه تنها از آمریکا بلکه از ابلیس هم خطرناکتره...
  • غنی IR ۲۳:۵۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۰
    2 1
    حرف اول وآخر را درجنگها فقط نیروی هوایی قدرتمند میزند خودمان را قول نزنیم بهتراست ولی خوب تلاش مهندسین نظامی کشور قابل تحصین وحتی قابل تفدیر است ،به امید ایران قدرتمند با سلاحهای ایرانی وازهمه مهمتر ایمان قوی.
  • IR ۲۲:۱۵ - ۱۳۹۶/۱۱/۱۱
    0 0
    نو آور رو خوب اومدی. یک موقعی میگفتند اگه ۲ ساعت برق فلان کشور قطع بشه، فلان کشور از دنیا جلو میزنه!

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس