به گزارش مشرق، بیست و ششمین انتخابات پارلمانی تاریخ رژیم صهیونیستی روز ۲۷ اکتبر (پنجم آبان) برگزار شد. اهمیت این دوره از انتخابات در آن است که نخستین رقابت سیاسی پس از شکست اطلاعاتی ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و در پیش گرفتن سیاست‌های نظامی در چندین عرصه از سوی کابینه نتانیاهو بود.

ازاین رو در این انتخابات متغیرهای جدیدی وجود داشتند که روی رأی ساکنین اراضی اشغالی اثرگذار بود؛ در رأس آن می توان به بازسازی مناطق آسیب‌دیده شمال و جنوب فلسطین اشغالی، نوع همکاری‌ها و روابط با دولت آمریکا در سایه احتمال بروز یک جنگ دیگر با ایران، همچنین ادامه روند تحریم‌های بین‌المللی به دلیل اقدامات ارتش اسرائیل در نوار غزه و کرانه باختری اشاره کرد. اما یک عامل در نوع صف‌آرایی احزاب سیاسی از سال ۲۰۱۹ ثابت مانده و آن تلاش برای کنار زدن نتانیاهو است. بنابراین مجموع این عوامل باعث شد تا در این انتخابات چند رکورد شکسته شود.

میزان مشارکت در انتخابات

با توجه به جمعیت بیش از ۱۰ میلیون نفری رژیم صهیونیستی که شامل یهودیان، اعراب و دروزی‌ها میشود، در این انتخابات ۷,۳۳۱,۹۸۱ رأی‌دهنده واجد شرایط بودند. بنا به قانون اسرائیل افرادی که ۱۸ سالشان تمام شود می‌توانند رأی بدهند که در این رقابت سیاسی، ۳۳۰ هزار رأی اولی وجود داشت. طبق گزارش کمیته مرکزی انتخابات تعداد رأی‌دهندگان ۵,۶۹۵,۶۸۲ نفر اعلام شد و این به معنای مشارکت ۷۷.۷ درصدی است که تقریباً ۷.۱ درصد افزایش نسبت به انتخابات سال ۲۰۲۲ را نشان می‌دهد.[۱]

این میزان مشارکت از سال ۱۹۹۹ تاکنون سابقه نداشته است. در همین حال مشارکت اعراب هم به ۷۶.۵ درصد رسید، در حالی که این عدد در انتخابات ۲۰۲۲، کمی بیش از ۵۳ درصد بود. در نتیجه این شرایط، احزاب عربی توانستند ۱۹ کرسی کسب کنند که این مورد هم در تاریخ رژیم صهیونیستی سابقه نداشت.

مسئله دیگری که در این انتخابات برای اولین بار رخ داد، این بود که بیشتر مبازرات انتخاباتی در بستر رسانه‌های اجتماعی صورت گرفت و همین موضوع منجر به مشارکت بیشتر جمعیت جوان شد که تا پیش از این، خود را بخشی از بازی سیاسی نمی‌دانستند. براین اساس در این مبارزات انتخاباتی، تعداد زیادی از افراد مشهور و تأثیرگذار به رقابت سیاسی پیوستند و فاش کردند قصد دارند به چه کسی رأی دهند و لذا گفتمان گسترده‌ای را در بین پیروان خود به وجود آوردند.[۲] بنابراین با توجه به جمعیت حدود ۳۰ درصدی جوانان ۱۸ تا ۳۴ سال عرب تبار، رکوردشکنی مشارکت آنها در این انتخابات عجیب نیست.

پیامدهای افزایش حضور عرب تباران ۱۹۴۸ در انتخابات رژیم صهیونیستی

به دلیل نوع سیستم شمارش آرا و تقسیم آرا «معتبر» بر ۱۲۰ کرسی در انتخابات کنست رژیم صهیونیستی، قاعده این است که هرچه میزان مشارکت رأی‌دهندگان بیشتر باشد حد آستانه برای ورود احزاب به پارلمان بالاتر خواهد بود و عبور از آن را برای احزاب کوچک دشوارتر می‌شود. طبق قانون، احزاب باید بتوانند حداقل ۳.۲۵ درصد آرا را کسب کنند تا بتوانند وارد پارلمان شود. کسب چنین درصدی معادل چهار کرسی است.

در سال ۲۰۲۲، میزان مشارکت رأی‌دهندگان کمی بیش از ۷۰.۵ درصد بود و یک کرسی هم حدود ۳۶ هزار رأی ارزش داشت. اما امسال میزان مشارکت حدود ۸۰ درصد بود، بنابراین ۱۸۹,۲۹۷ رأی لازم بود تا یک حزب بتواند از حدنصاب عبور کند. از این رو در پی حضور گسترده جامعه عربی، احزابی مانند حزب ذخیره‌ها و حزب عُمخا اسرائیل نتوانستند حدنصاب موردنیاز را به دست آورند و از دور رقابتهای کنست خارج شدند. [۳]

همچنین مشارکت بالای اعراب موجب افزایش قدرت پارلمانی احزاب عربی نیز شده است. این قدرت در دو شکل می‌تواند خود را نشان دهد: رایزنیها در مورد تشکیل کابینه و دیگری ارائه طرح‌ها و مصوبات پارلمانی. احزاب عربی در انتخابات چهار سال قبل ۱۰ کرسی داشتند که امسال این عدد به ۱۹ افزایش یافته است. ۱۱ کرسی از آن فهرست مشترک عربی و ۸ کرسی در اختیار رعم قرار دارد. در شرایط فعلی که هیچ از دو بلوک صهیونیستی نتوانسته‌اند ۶۱ کرسی را کسب کنند که این امر هم متأثر از بالا رفتن تعداد کرسی‌های اعراب است، شانس احزاب عربی برای چانه‌زنی با اپوزیسیون در راستای تحقق حذف نتانیاهو از قدرت و تشکیل کابینه نسبت به سال ۲۰۲۲، دو برابر شده است.

نکته دیگر آنکه نمایندگان عرب در این دوره پارلمان می‌تواند موضوعات مدنظرشان را با قدرت بیشتری پیگیری کنند، مسائلی مانند افزایش بودجه شهرداری‌ها و مناطق عرب‌نشین، مقابله با جرم و خشونت و افزایش امنیت در شهرهای عربی، افزایش سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها و آموزش، مقابله با تبعیض در تخصیص منابع دولتی، اثرگذاری بر قوانین مرتبط با عرب تباران ساکن در سرزمین‌های اشغالی.

تأثیر سوم افزایش حضور جامعه عربی در انتخابات این است که در این دوره هیچ یک از احزاب عربی خارج از پارلمان نماندند. در انتخابات سال ۲۰۲۲ حزب بلد نتوانست وارد کنست شوند و نکته مهم آنکه در نظرسنجی‌های پیش از انتخابات امسال هم این حزب قادر نبود از حدنصاب عبور کند؛ اما زمانی که با دو حزب حداش و تعال وارد ائتلاف شد و حزب «فهرست مشترک عربی» شکل گرفت، نه تنها قدرت اثرگذاری این ائتلاف بر افکار عمومی عرب تباران افزایش یافت بلکه همین اتحاد موجب شد آرایی که در سال ۲۰۲۲ به بلد داده شد و «هدر رفته» بود، این بار مؤثر واقع شود و تعداد کرسی‌های این ائتلاف را ارتقا دهد. در انتخابات قبلی، سه حزب عرب حداش-تعال و رعم حدود ۵۱۱ هزار رأی کسب کردند، ولی امسال «فهرست مشترک عربی» و رعم حدود ۸۳۵ هزار رأی به دست آوردند که این یک جهش شدید بیش از ۶۳ درصدی در تعداد رأی‌دهندگان است.[۴]

براین اساس طبق آمار ارائه شده، در ام‌الفحم که در انتخابات قبلی حدود ۳۹ درصد در انتخابات شرکت کردند، این عدد به ۷۵.۷ درصد رسید. در شهر سخنین در منطقه الجلیل، ۲۷ درصد افزایش نسبت به انتخابات قبلی وجود داشت و درصد رأی‌دهندگان این دوره ۸۶.۹ درصد گزارش شد، در حالی که در انتخابات قبلی کمی کمتر از ۷۰ درصد بود. در رَهط، یکی از مناطق اصلی مورد توجه بن گویر، افزایش ۳۵.۳ درصدی آرا در میان عرب تباران ثبت شد و براین اساس ۸۲ درصد عرب‌های واجدشرایط این شهر در انتخابات شرکت کردند. در کفر قرا، ۳۲.۶ درصد رأی بیشتر از انتخابات ۴ سال پیش ثبت شد که باعث گردید درصد مشارکت ۸۲.۵ درصد اعلام شود. در طمره و کفر مندا، درصد رأی ۳۱ درصد افزایش یافت.[۵]

نکته دیگر مشارکت گسترده جامعه عرب تباران در این انتخابات به ویژه در منطقه نوف الجلیل (ناصریه علیا) به نوعی واکنش افکار عمومی به سیاست‌های رادیکال و تندرو افرادی مانند بن‌گویر و اسموتریچ تفسیر می‌شود. حدود ۷۰ سال پس از تأسیس شهر نوف الجلیل، در مجاور شهر عربی ناصره، با هدف یهودی‌سازی خط الراس و تقویت جمعیت شهرک نشینان صهیونیست، شمارش آرا در این انتخابات نشان داد واقعیت جمعیتی-سیاسی کاملاً تغییر کرده است. در این منطقه لیکود برتری خود را از دست داد و در جایگاه دوم قرار گرفت و فهرست مشترک حزبی بود که بیشترین آرا را در شهر به دست آورد.

گفتنی است نوف الجلیل در سال‌های اخیر تبدیل به یک شهر مختلف عربی-یهودی شده است. طبق داده‌های مرکز آمار سال ۲۰۲۴، جمعیت این شهر ۴۷.۳ درصد یهودی، ۴۰.۴ درصد عرب و ۱۲.۴ درصد ساکنان به عنوان «دیگران» تعریف شده‌اند. در انتخابات ۲۰۲۲، این شهر میزان مشارکت نسبتاً کمی در حدود ۵۳ درصد را ثبت کرد، اما امسال حدود ۴۹۰۰ رأی‌دهنده جدید در نوف الجلیل به پای صندوق‌های رأی آمدند و میزان مشارکت رأی‌دهندگان به حدود ۶۲ درصد افزایش یافت.

این تغییر لزوماً ناشی از تغییر ناگهانی جمعیت نیست، بلکه ناشی از بیداری انتخاباتی در جامعه عرب است که منجر به تبدیل شدن احزاب عرب به موتور اصلی رشد در حوزه‌های رأی‌گیری و ثبت جهشی ده‌ها درصدی در قدرت آنها شده است.

تصویر مشابهی نیز با نگاه به شهر عکا در شمال حیفا آشکار می‌شود. تقریباً ۴۰ درصد از ساکنان آن عرب هستند که از زمان انتخابات قبلی حدود ۳۵۰۰ رأی‌دهنده به جمعیت خود اضافه کرده است. در این انتخابات کل آرای احزاب عربی در این شهر حدود ۳۵ درصد نسبت به چهار سال قبل رشد داشت.

در همین راستا یک نظرسنجی ویژه متمرکز بر وضعیت منطقه الجلیل نشان می‌دهد حدود نیمی از اعراب این حوزه، از تغییر آینده در وضعیت حاکمیت در جلیل حمایت می‌کنند: ۲۷ درصد اعلام کرده‌اند اراضی شهرک‌های صهیونیست نشین را «سرزمین‌های فلسطینی» می‌دانند و معتقدند که نباید شهرک‌های صهیونیست نشین جدید در آنها ایجاد شود.[۶] بنابراین ترکیب تقویت احزاب عرب در پای صندوق‌های رأی و مخالفت با شهرک‌سازی یهودیان، در نقطه مخالف راهبردهای اسموتریچ و بن‌گویر برای عرب‌زدایی شهرهای عربی است.

لازم به ذکر اسموتریچ در رقابت انتخاباتی خود شعار « بله، یهودی‌سازی!» را مطرح کرد که شامل اسکان یک میلیون یهودی جدید در الجلیل و نقب بود. براین اساس حضور گسترده اعراب که موجب شد توازن انتخاباتی در این مناطق بین احزاب یهودی و عربی تغییر کند، در واقع تلاش ساکنین آنجا برای بیان مخالفتشان با تصرف بیشتر سرزمین‌هایشان است و این هم یکی دیگر از پیامدهای مشارکت بیشتر اعراب در انتخابات به شمار می‌رود.

پانوشت:

[۱]. https://www.calcalist.co.il/local_news/article/s۱ihpk۶nfl

[۲]. https://www.ynet.co.il/news/elections۲۰۲۶/article/yokra۱۴۹۳۹۴۲۷

[۳]. https://www.ynet.co.il/news/article/bjgkdqa۲me

[۴]. https://www.ynet.co.il/news/article/hyb۸۵bw۶gl

[۵]. https://www.idi.org.il/articles/۴۶۷۵۴?utm_source=chatgpt.com

[۶]. https://www.ynet.co.il/news/article/h۱۱۱vpjbpzg#autoplay