خط تولید سلاح

ترکیه در دهه جاری میلادی جایگاه خود را به عنوان یکی از صادرکنندگان بزرگ سلاح و خدمات دفاعی در جهان ثبت کرده است و در سال ۲۰۱۷ میلادی صادرات دفاعی در حدود ۱ میلیارد و ۷۰۰ میلیون دلار داشته است.

به گزارش سرویس دفاع و امنیت مشرق، شاید در سال جاری که به عنوان «حمایت از کالای ایرانی» توسط رهبر انقلاب نامگذاری شده، اهمیت فوق العاده بالای بخش اقتصادی و داشتن بخش تولیدی مولد و با توانایی درونی بار دیگر در معرض دید مسئولان و آحاد جامعه قرار بگیرد اما آنچه مهم است، اعتقاد و التزام عملی به اجرایی شدن این دستور و شعار مهم بوده که اکنون در بسیاری از کشورهای جهان، به عنوان اصلی مهم و بی بدیل، شناخته و عملی می شود.

یکی از بخش های مهمی که در بسیاری از کشورهای جهان در نقش مولد اقتصاد ظاهر شده صنعت دفاعی است چراکه این بخش از صنعت، دارای پتانسیل های رشد بسیار بالایی بوده و در کشورهای دارای اقتصاد پویا نیز از جمله موتورهای محرک اقتصاد بومی محسوب می شود. البته این مسئله تنها مختص کشورهای صنعتی و بزرگ دنیا نیست بلکه کشورهای در حال توسعه و حتی کوچک هم در سالهای اخیر موفق شده اند بخشی از این بازار را به دست آورده و اقتصاد خود را با کمک توسعه صنایع دفاعی، به جلو ببرند. اما پاسخ به این سوال که وضعیت مذکور در منطقه ما و کشورهای همسایه ایران چگونه است و آنها چقدر بر حمایت از کالاهای داخلی در حوزه دفاعی، اهمیت داده و سرمایه گذاری می کنند را به طور خلاصه در گزارش زیر بررسی خواهیم کرد.

**ترکیه؛ کشوری پیشرو با اشتغالزایی گسترده صنعت نظامی

جمهوری ترکیه به عنوان میراث دار اصلی امپراطوری عثمانی و یکی از اعضای مهم سازمان ناتو، همواره اهمیت خاصی را برای نیروهای مسلح خود قائل بوده و امروزه نیز دومین ارتش بزرگ ناتو بعد از آمریکا متعلق به ترکیه است. این کشور همسایه ما طی دهه های اخیر برنامه های بسیار سنگین و طولانی مدتی را چه به صورت بومی چه به صورت تولید مشترک در بخش دفاعی آغاز کرده و یکی از اولویت های اصلی این کشور، انتقال دانش مورد نظر به همراه خط تولید به داخل کشور است تا سود اصلی این کار به جیب خودش برود. در ترکیه هم بخش خصوصی و هم بخش دولتی در عرصه صنایع دفاعی فعال هستند و طیف وسیعی از محصولات را به بازار داخلی و خارجی عرضه می کنند.

در این میان می توان به شرکت هایی مثل TAI، روکستان، ASELSAN، FNSS و MKEK اشاره کرد. شاید جالب باشد که بدانید همین ۵ شرکت ترکیه ای که از آنها نام برده شد، فقط بین ۱۵ الی ۲۰ هزار نفر کارمند در درون ترکیه دارند.

بالگرد T-۱۲۹

برنامه های دفاعی بزرگی مثل پروژه تانک آلتای یا بالگرد T-۱۲۹ و همچنین پروژه جنگنده نسل ۵ بومی از جمله برنامه هایی است که ترکیه در حال حاضر شدیدا درگیر آن است. در کنار این طرح های بزرگ و سنگین، این کشور در بحث تجهیزات انفرادی و زره پوش های مقاوم در برابر انفجار نیز فعالیت های زیادی داشته و توانسته بازار صادرات موفقی را برای خود دست و پا کند. خودروی حفاظت شده Kirpi از جمله این محصولات موفق است که به تونس، ترکمنستان و قطر نیز صادر شده که عملکرد موفق این زره پوش در حفظ جان سربازان ترک در درگیری با جدایی طلبان کرد از جمله دلایل محبوبیت آن است.

اسلحه هجومی MPT-۷۶ نیز از محصولات جدید صنایع دفاعی ترکیه است که قرار شده به عنوان سلاح سازمانی ارتش ترکیه وارد خدمت شود و تا به حال به سومالی و جمهوری آذربایجان نیز صادر شده است. ترکیه در دهه جاری میلادی جایگاه خود را به عنوان یکی از صادرکنندگان بزرگ سلاح و خدمات دفاعی در جهان ثبت کرده و فقط در سال ۲۰۱۷ میلادی، صادرات دفاعی ترکیه در حدود ۱ میلیارد و ۷۰۰ میلیون دلار بوده است.

**پاکستان؛ توسعه تولید داخلی با امید به آسمان

همسایه ما در جنوب شرقی یکی از کشورهایی با نیروهای مسلح بزرگ در جهان بوده و صنایع دفاعی عظیمی نیز برای پشتیبانی از ارتش خود ایجاد کرده که عمده صنایع دفاعی متعلق به بخش دولتی است. این کشور در سالهای اخیر روابط بسیار سطح بالای دفاعی را با چین و ترکیه در این بخش ایجاد کرده و اولویت خود را بر روی واردات فناوری قرار داده است. پاکستان دارای یک رقیب بسیار بزرگ و قدرتمند به نام هندوستان است.

جنگنده JF-۱۷

چین در اصل بزرگترین کمک کننده به پاکستان محسوب می شود که در کنار کمک های مالی، از ساخت هواپیما تا ناوچه موشک انداز و زیردریایی به پاکستان کمک می کند. پاکستان برای دو سال آینده میلادی برنامه بسیار بلند پروازانه ای دارد و آن هم رسیدن به صادرات یک میلیارد دلاری اسلحه است که می تواند اشتغال و درآمدزایی قابل توجهی برایش به همراه داشته باشد و کشورهای هدف در این زمینه هم نیجریه، ترکیه، آذربایجان و مصر هستند. پاکستانی ها در این بخش امید ویژه ای به هواپیمای آموزشی سوپر مشاق و جنگنده های JF-۱۷ دارند.

این کشور در صنایع نظامی خود در بخش های مختلفی از ساخت تسلیحات سبک تا انواع تانک و نفربر، شناور و هواپیما مشغول فعالیت بوده و هزاران نفر به صورت مستقیم و غیر مستقیم در این بخش در پاکستان مشغول به کار هستند تا ضمن تامین نیازهای داخلی، درآمدزایی ارزی نیز ایجاد کنند.

**امارات؛ همسایه ای کوچک با ایده های بزرگ

امارات متحده عربی کشوری کوچک است که طی سالهای اخیر در چند بخش از جمله خودروهای تاکتیکی نظامی و سلاح های سبک، در داخل کشور خود سرمایه گذاری زیادی انجام داده و محصولات با کیفیتی را نیز به بازار ارائه کرده است. شرکت خودرو سازی NIMR چند سالی است که در بحث تهیه نیازهای نیروهای مسلح امارت و بازار صادرات خصوصا در آسیای مرکزی موفق عمل کرده و طیف گسترده ای از محصولات این شرکت از جمله خودروهای کوچک مخصوص عملیات ویژه تا زره پوش های حفاظت شده است که در مدل های مختلفی عرضه شده است.

خودروی تاکتیکی NIMR

خودروی تاکتیکی NIMR از موفق ترین محصولات دفاعی امارات محسوب می شود که از سال ۲۰۰۵ تا به الان همچنان در خط تولید قرار دارد. این خودرو به کشورهای عربستان، مصر، الجزایر و لبنان صادر شده است. ترکمنستان و چند کشور شرق آسیایی نیز از جمله مشتری های جدید این خودرو محسوب می شوند.

شرکت اسلحه سازی caracal یکی دیگر از تجربه های موفق امارات در بازار سلاح محسوب می شود. این شرکت که با کمک آلمان تاسیس شده در سالهای اخیر به غیر از راه اندازی خط تولید در امارات در ایالات متحده نیز کارخانه ای تاسیس کرده و جزو برندهای پر فروش بازار غیر نظامی آمریکا است. در سال ۲۰۰۷ میلادی اولین محصولات این شرکت وارد بازار شد. سلاح کمری، مسلسل سبک دستی، سلاح هجومی و تفنگ تک تیرانداز از جمله محصولات این شرکت است که همه در امارات تولید می شود. در عین حال هندوستان نیز قرار است یکی از مدل های سلاح هجومی ساخت این شرکت را برای نیروهای مسلح خود با کالیبر ۷.۶۲ میلی متر در داخل هند به تولید برساند.

امارات متحده عربی در بخش کشتی سازی نیز با کمک فرانسه و در ابوظبی تاسیسات ساخت ناو جنگی را به پا کرده و از ۶ فروند ناوچه های کلاس Baynunah پنج فروند از آنها در داخل خود امارات ساخته شده تا متخصصان داخلی این کشور و زیرساخت های آنها، در اختیار تولید قرار داشته باشد.

**اردن؛ تلاش برای خودکفایی در عرصه زمینی

اردن دیگر کشور حاضر در منطقه محسوب می شود که در سالهای اخیر فعالیت های بسیار گسترده ای را در بخش توسعه توان دفاعی به صورت داخلی انجام داده است. دفتر تحقیق و توسعه ملک عبدالله دوم بخش اصلی سیستم صنعت دفاعی این کشور است و محصولات مختلفی را برای نیروهای مسلح اردن و بازار صادرات توسعه داده که انواع بسته های ارتقاء برای خودروهای زرهی، راکت اندازها، برجک های مسلح، زره پوش های حفاظت شده و مهمات و تسلیحات سبک از جمله محصولات این گروه است.

یکی از نمونه های موفق، کار مشترک طرح تولید سامانه راکت انداز آر پی جی ۳۲ در اردن بوده که علاوه بر تامین نیاز نیروهای مسلح این کشور به عراق و امارات متحده عربی نیز صادر شده است. اردنی ها در بخش ارائه ارتقاء بسته های بسیار مناسبی را برای افزایش قدرت و حفاظت زره پوش ها نیز ارائه کرده اند که از جمله مهم ترین این ارتقاء ها بسته فونیکس برای تانک ام ۶۰ است.

راکت انداز چهارتایی آر پی جی ۳۲ ساخت اردن

شاید کشورهای فوق در مقایسه با جمهوری اسلامی ایران، جایگاه قابل قبولی در تولید محصولات دفاعی و خودکفایی در این حوزه نداشته باشند و همچنان، بخش زیادی از نیازها و تمایلات بلندپروازانه خود را از طریق واردات و باج دادن به کشورهای دیگر تامین می کنند، اما نکته مهم آن است که آنها نیز فهمیده اند باید به سراغ ایجاد زیرساخت و بهره گیری از توان داخلی بروند و اکنون حمایت از کالاهای تولید ملی، برای آنها نیز یک ارزش و اصل مهم محسوب می شود.

با این اوصاف و با توجه به پایان یافتن بسیاری از محدودیت های موجود در زمینه همکاری دفاعی با کشورهای دیگر ظرف سالهای آینده، می توان از این مسیر نیز درآمدزایی و اشتغالزایی قابل توجهی را ایجاد کرد و با بهره گرفتن از تجارب موفق کشورهای منطقه در زمینه همکاری های مشترک در حوزه های صنعتی - نظامی، این بخش را نیز بیش از گذشته در خدمت توسعه اقتصادی کشور قرار داد.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 58
  • در انتظار بررسی: 4
  • غیر قابل انتشار: 22
  • IR ۰۸:۳۸ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    تا زمانی که اصلاح طلبان و غربگرایان خائن در این مملکت هستند ، ما حتی آفتابه و سنگ پا رو هم وارد میکنیم.
    • RU ۰۹:۰۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      لعنت براصلاح طلبان فرو مایه اين وطن فروشان خائن
    • IR ۱۱:۰۸ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      32 73
      بسه دیگه!
    • IR ۱۳:۱۶ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      90 28
      کود انسانی از ترکیه بزرگترین افتخار اصلاح طلبان هست
    • IR ۱۶:۱۶ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      12 47
      صنایع دفاعی مستقل هستند و به جناحی وابسته نیستند پس چرا یک موشک هم صادر نکرده ایم یا در حد مصرف داخلی می توانیم تولید کنیم یا اینکه اینها همه خالی بندی است
  • IR ۰۸:۴۳ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    ایران هم صادرات میکنه ولی رایگان.. یاشا ازربایجان
    • IR ۰۹:۳۴ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      اون صادرات نیست برادرم. اون دفاع از زن و بچه من و شماست. صادرات هم نیاز است و وظیفه وزارت دفاع است. مثل باطری صبا و تلوزیون صبا و خیلی چیزهای دیگر نظامی و غیر نظامی
    • FR ۱۲:۲۶ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      اولا آذربایجان درست بچه جان! به شیوه پانترکهای جاعل ننویس! دوما رژیم دست نشانده یزیدوف و عردوغان مگه چه غلطی کردن که حالا بخوای پُزش رو به ما بدی؟ خوبه تنها حکومت مستقل خاورمیانه ایرانه
  • IR ۰۸:۴۷ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    51 63
    همه اینا درست اما اول این کشورها با همکاری کشورهای اصلی در زمینه تولید سلاح مثل آمریکا، المان، فرانسه و روسیه این کار را انجام می‌دهند دوم کیفیت لازم رو دارند سوم حالا ما سالی ۱۰۰ میلیارد دلار فروش سلاح داشته باشیم؛ چطور درامدش رو بیاریم داخل کشور؟
    • IR ۱۱:۰۵ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      17 8
      مگه الان چیکار میکنیم ، الانم نفت میدیم کالا میاریم!!!!!!!
    • دکتر صدر IR ۱۳:۲۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      13 2
      نفت و عصر نفت گران رو به پایانه دیگه نمیشه خود رو به خواب زد از صنایع فضایی گرفته تا زیر سطحی
  • 1362 IR ۰۹:۰۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    72 83
    مشکل در دولتی بودن صنایع نظامی ما هست..شما نام شرکتهایی در ترکیه و امارات را آوردید..آیا می توانید نام یک شرکت ایرانی غیر دولتی را بیاورید؟؟ مسلما نه..چرا؟ چون تمامی صنایع نظامی ما یا وابسته به سپاه پاسداران هستند و یا سازمان صنایع دفاع و وزارت دفاع...
  • IR ۰۹:۱۰ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    78 12
    باید اجازه داد شرکتهای خصوصی در ایران بیان حضور موثر و فعالی در بخش دفاعی داشته باشن کاری که تجربه موفقشو همه دنیا داشته
  • IR ۰۹:۲۱ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    هر خبری درباره ترکیه باشد بلادرنگ، پانکردهایی که ترکیه را سدی در برابر توهمات تجزیه طلبانه خود می بینند،فحاشی را شروع خواهند کرد!
    • FR ۱۱:۴۱ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      56 24
      تو اگه به رفیق پانترک وهابیت روی همین مطلب نگاه کنی می فهمی بوزگوردهای مزدور تروریست چجوری لجن پراکنی قومیتی میکنن!!!
    • US ۱۳:۰۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      42 86
      امثال تو با بکار بردن واژه هایی چون بوزگوردی موجب اختلافات قومیتی میشی و با باز کردن دهانت و ندانسته حرف زدن بیشتر حساسیتهای قومی را تحریک میکنی
    • NL ۱۴:۵۱ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      85 43
      تو اگر بجای باز کردن دهانت چشمانت رو باز کنی بخوبی می بینی پانترکها چجوری دارن تبلیغات ضد ملی انجام میدن پس ندانسته حرف نزن بچه جان
    • IR ۱۵:۴۱ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      24 72
      بچه جون تو نگران پانکردها باش که مدام به مرزهای غربی حمله میکنند پانترکیسم فقط یک واژه هست که بریتانیا ابداع کرد تا احمقها را بجان هم بیندازه و کشورها مخصوصا عثمانی را تجزیه کنه تا اسرائیل را بوجود بیاره
  • IR ۰۹:۴۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    63 58
    امریکا هیچوقت اجازه نمی دهد ایران پیشرفت کند. هیچوقت
    • Mohammad Reza US ۱۴:۵۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      14 5
      ابله پیشرفت نکردن ما هیچ ربطی به امریکا ندارد این ... وطنی هستند که جلوی پیشرفت ایران را گرفتند نمونه اش ...بتون کرد صنعت هسته ای ایران بدست ... بقول خودشان خدمتگزار....محدود کردن بودجه نظامی ایران بوسیله دولت بی لیاقت ... ن...امضأ کردن سندهای تحقیر آمیز بنفع دشمنان قسم خورده ایران از ماست که برماست لطفاً مروری به تاریخ نه چندان دور ایرانیان بیانداز متوجّه خواهی شد در ایران عزیز ما این سرزمین مظلوم که تا چشم و هوش کار میکند محو نعمتهای درونی و بیرونی خدا دادیش خواهی شد که حسرت خیلی از کشورهای دنیاست تا بوده خیانت بوده و خیانتکار... اَخوی باز هم معتقدی که امریکا جلوی پیشرفت تو را گرفته و یا خائنین داخلی.....
    • IR ۱۵:۰۷ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      32 19
      سگ کی باشه امریکا.وطن فروشان و عناصر خائن باید شناسایی و نابود شوند
  • آینده نگار IR ۰۹:۵۰ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    72 83
    ترکیه و پاکستان درسهای زیادی برای ما دارند. از ترکیه خصوصی سازی در بخش صنایع دفاعی را میتوانیم اقتباس کنیم. از پاکستان همکاری بین المللی و واردات فناوری. فروش سلاح سنگین به ایران ممنوع است. اما انتقال فناوری هزار راه دارد.
    • IR ۱۲:۰۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      58 25
      از ترکیه و پاکستان میشه نوکری غرب و دست نشاندگی رو هم اقتباس کرد که البته ما ترجیح میدیم مزدور و نوکر بیگانه نباشیم، فراموش نکن این مثلا صنعت ترکیه یک صنعت وابسته و بدون انتقال تکنولوژی است یعنی صرفا مزد مزدوری ترکیه است و بدون هدایت غربیها نمیتونه برای این کشور سود و بازده داشته باشه، به عبارت دیگه هر وقت غربیها اراده کنن ترکیه بر میگرده به دوران غار نشینی!
    • AE ۱۳:۴۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      28 59
      ترکیه همین الان در بخش نظامی 90 در صد خودکفاست ولی یه عده الکی حرفهایی میزنند که هیچ ارزشی ندارد ترکیه دومیلیارد دلار صادرات نظامی داره ما چی؟کلا صنعت ترکیه پیشرفت اساسی کرده و هیچ وابستگی ندارد
    • NL ۱۴:۵۴ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      65 18
      درصدهات رو از کجا میاری؟ لابد از گوناز تی وی و تی آر تی ترک! تو واقعا نمی دونی ترکیه ملک دربست و نوکر همه جانبه آمریکاست یا دوست داری بیخودی حرف بزنی؟؟؟ آمریکا هرگز به نوکرانش اجازه پیشرفت و توسعه نمیده الا توسعه وابسته به خودش که هر لحظه ای که خواست بتونه نابودش کنه
  • IR ۱۰:۱۰ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    33 24
    در ساختار مدیریت جهانی کشورهای خاور میانه صادر کننده سلاح نیستند بلکه خریدار سلاح و مصرف کننده سلاح هستند . فروشندگان عمده امریکا و روسیه و متحدان ایشان هستند .
    • دکتر صدر IR ۱۳:۲۰ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      2 5
      صبح بخیر! بهتره از خواب بیدار شی این ساختار داره با پایان عصر نفت گران تغییرمی کنه
  • IR ۱۰:۳۴ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    10 13
    سرعت پیشرفت علم و فناوری خیلی بالا رفته و در نتیجه در انزوا نمی‌توان پیشرفت علمی و تکنولوژیکی کرد عزیزان من.
  • نادر IR ۱۱:۰۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    7 7
    امروز جهان در آتش خصوصی سازی صنایع دفاعی شعله ور است و این خصوصی بودن صنایع دفاعی آمریکاست که مدام به دنبال جنگ افروزی است و تا این رویه در آمریکا و سایر جاها وجود دارد جهان روی خوش نخواهد دید . دولتی کردن صنایع نظامی در جهان بهترین خواسته و سیاستی است که جمهوری اسلامی برای تثبیت و برقراری صلح جهانی میتواند به جهان هدیه کند
    • یاسین DK ۱۴:۲۷ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      13 25
      شما در چه موردی از خصوصی سازی نتیجه گرفته اید که حال چون قادر نیستید ناصح شده اید و دولت نمی تواند نظارت داشته باشد و یا کسی از شما سلاح خواست و نفروختید شما نفروشید دیگران میفروشند
    • NL ۱۵:۰۶ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      33 18
      یعنی یک کلمه فارسی یاد نداری دانمارکی!!!!! همش رو میدی google translate برات ترجمه کنه! اونم که پر غلط املایی و دستور زبانیه!!!!! فرستادنت اینجا علیه کشور ما موج منفی بدی؟؟؟ خیلی ناشی هستی پسر جان!
  • IR ۱۱:۰۶ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    16 24
    آرزوهای دست نیافتنی مشرق
  • IR ۱۱:۲۳ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    4 12
    (با این اوصاف و با توجه به پایان یافتن بسیاری از محدودیت های موجود در زمینه همکاری دفاعی با کشورهای دیگر ظرف سالهای آینده،)قابل توجه مخالفین برجام.
  • عباس IR ۱۱:۴۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    9 15
    سلاح ایران فقط باید برای دفاع از مستضعفین جهان باشد نه تجارت و. . .
    • حامد IR ۱۴:۵۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      11 4
      نظر این دوستمون رو دیدم یاد اون بابایی افتادم که گفت بعد از انقلاب ما دیگه نیازی به جنگ افزار های نظامی غربی نداریم و همه ی F16 ها رو داد به باد!
  • IR ۱۲:۲۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    14 5
    سوال اینجاس ایا فروش سلاح به کشورهایی که مردم بی گناه رو میکشند درسته؟
    • IR ۱۳:۲۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      4 6
      خدا شفا بنده خدا بزرگترین بازار اقتصادی دنیا الآن تجارت سلاح هست! نمیشه که تا ابد عین عقب افتاده های ذهنی معمول بشکه نفت صادر کرد و کالا وارد کرد بعدش چی؟
  • مهماندار هواپیما IR ۱۲:۴۷ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    11 6
    مگر نمی دانید که خرید و فروش سلاح بوسیله امضا اقای ظریف ممنوع است این یعنی خیانت و کسی هم به ان توجه نمی کنه
    • IR ۱۵:۰۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      13 3
      که به همین خاطر روسیه عکس یادگاری بعد از امضای برجام شرکت نکرد.جالب اینه اینقدر که روسیه اصرار داشت تهریمهای تسلیحاتی لغو بشه تیم مذاکره کننده اصرار نداشت!!!!!!!!!حالا میگیم روسیه بخاطر فروش سلاح خودش بوده اما آیا کار تیم مذاکره کننده در این زمینه هم به مانند بقیه زمینه های برجام بد فرجام درست بوده؟؟!!
    • IR ۱۵:۱۱ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      10 2
      باید آتیش زد دولتی که به دنبال برجام های دیگر است.این تو بمیری از اون توبمیری ها نیست آقایان مسئولین ترسو و بزدل
  • IR ۱۳:۴۷ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    8 3
    تا دو سال دیگه که ما تحریم تسلیحاتی هستیم فقط میتونیم به حزب الله و حوثی ها قاچاق کنیم تا ببینیم بعد چی میشه.
    • IR ۱۴:۴۰ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      5 12
      دلت خوشه! برجام منطقه ای قطعی هست! خود برجام موشکی هم هدف اصلیش عدم صادرات موشک هست و عدم اشاعه!
  • IR ۱۴:۱۰ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    7 1
    باعث عدم پیشرفت ایران وایرانی درطول تاریخ وعدم کمترین توسعه درهمه دورها وبخشها .وجود غربگرایان ونفوذ اونا درپستای حساس کشوری باعناوین مختلف عوامفریبنه بوده ودراین برهه اززمان بنام اصلاح طلب خودشونو جازدن وتا اینا هستن پیشرفت ایران محالس
  • یاسین DK ۱۴:۲۳ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    15 44
    من ایرانی هستم و ریشه من اعماق تاریخ این مرز و بوم دارم
    • NL ۱۴:۵۶ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      36 16
      تو از طرز نوشتن و ساختار جملاتت کاملا مشخصه ایرانی نیستی و داری از google translate استفاده میکنی! جملاتت پر غلط املایی و دستوریه!!!!!
  • AU ۱۵:۱۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    21 3
    مشرق توهم زدي ها ! وقتي تحريم هستيم، هيشكي از ما سلاح نمي تونه بخره اول بايد سياست خارجي و منافع ملي مون رو درست تبيين كنيم
    • IR ۱۵:۳۱ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      6 1
      کره شمالی ده برابر ایران تحریمه یک جزیره هست بین دریا برعکس ایران که با 15 کشور همسایه هست و به راحتی می تونه خیلی تحریم ها رو دور بزنه این امکان رو هم نداره ولی کره شمالی الان یکی از بزرگترین صادر کننده های سلاح هست به حتی خود ......!!..بهتره صورت مساله رو پاک نکنی با پول مفت نفت دیگه نمیشه ادامه داد
  • محمد IR ۱۵:۲۵ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    24 2
    مشرق جان احیانا کسی به شما نگفته که تخریم هستیم و نه میتونیم بخریم نه بفروشیم؟؟؟؟ بعدشم کدوم سلاح رو میخواییم بفروشیم کدوم بالگرد کدوم هواپیما؟ م
    • IR ۱۵:۳۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
      5 3
      خود ارتش ایران اولین خریدار هست...دوما شما سازنده بشو برای زیر سیستم ها سرو دست می شکنن حتی سازنده های مطرح!..الآن با پول بی ارزش ایران ارزان ترین محصولات ساخت ایران هست..
  • IR ۱۵:۳۰ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    9 20
    اخه چی بلدید بسازید که صادر کنید؟ خدایی یه نمونه بگید
  • ابو مرصاد US ۱۵:۴۱ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    6 3
    تا زمانی که دولت رو کود بر رآس کار است نباید انتظار حمایت از این دست مسائل را داشته باشیم . روحانی موشک هارو نابود نکنه صادرات پیش کش
  • araz IR ۲۲:۰۲ - ۱۳۹۷/۰۳/۰۹
    3 11
    بصورت خیلی مشکوکی تو سایت مشرق قومیت ها میافتن به جون هم. هیچ قومی برتری بر دیگری نداره. باید اتحاد داشته باشیم و حقوق هم دیگه رو به رسمیت بشناسیم. ضمنا نگارش آزربایجان هم اوایل دوره رضاشاه مرسوم بوده گویا که بعدا به دلایلی حذفش کردن. به نظر بنده نه نژاد و خون نه زبان نه تاریخ و نه حتی دین مایه فخرفروشی نیست. انسان ارزشش بیشتر از آن است که با معیارهای زیست شناسی و تیره و گونه دسته بندی شود. البه این حرف بنده در راستای نادیده گرفتن حق و حقوق اقوام نیست و باید حق و حقوق همه اقوام داده شود از جمله زبان و تحصیل. برای پیشرفت در همه ابعاد باید متحد باشیم که لازمه اش احترام متقابل است.
  • RU ۱۳:۲۶ - ۱۳۹۷/۰۳/۱۰
    3 0
    مغر متفکر پیداش نیست بیاد بگه آواکس اوجب واجبات است.
  • IR ۲۰:۰۹ - ۱۳۹۷/۰۳/۱۰
    5 0
    بمب اتم حق مسلم ماست
  • سيد IR ۰۱:۵۳ - ۱۳۹۷/۰۳/۱۱
    5 9
    عجب باحاليم ما اصلا احتياج به دشمن نداريم نظرات رو از بالا به پايين خوندم ،خرابى اعصاب وعدم تحمل همديگه ورسيدن به أوج عصبانيت موج ميزد كافيه يك مقدار ديگه زير پامون خالى شه ترك و لر وعرب و بلوچ وكرد ميزنيم تو سر همديگه ،پناه بر خدا كه از كجا به كجا رسيديم فقط يك بيت شعر توصيف پر مدعايي اين قوم داراى ادعاى اصلاح جهان رو ميكنه اموزگار خلق شديم اما. ناخوانده ايم خود الف و با را

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس