اشتغالزایی

آمارها نشان می‌دهد در ۴ سال گذشته، درصد شاغلان با تحصیلات تکمیلی کشور افزایش یافته اما این افراد بیشتر در مشاغل خدماتی مشغول به کار شده و صنعت کشور سهم کمی از خروجی دانشگاه‌ها داشته است.

 سرویس اقتصاد مشرق - در گزارش قبل، درصد توزیع افراد شاغل خانوارها بر حسب رشته فعالیت محل کار را مورد بررسی قرار دادیم که براساس آن مشخص شد بخش بزرگی از جمعیت نیروی کار کشور در فعالیت‌های غیرمولد مشغول هستند. در گزارش فعلی به بررسی میزان تحصیلات افراد شاغل در کشور می‌پردازیم.

طبق آمارهای بانک مرکزی، اکثریت شاغلان کشور را افراد با تحصیلات راهنمایی و متوسطه که ۴۷.۲ درصد نیروی کار کشور است تشکیل می‌دهند و پس از آن شاغلان با تحصیلات دانشگاهی و ابتدایی به ترتیب با ۳۳ و ۱۳.۴ درصد رتبه‌های دوم و سوم میزان تحصیلات نیروی کار کشور هستند.

این آمار بدین معناست که بیشترین جمعیت شاغلان کشور تحصیلات دانشگاهی نداشته و با دارا بودن مدارک سیکل و دیپلم به فعالیت مشغول هستند که این موضوع می‌تواند بر بهره وری نیروی کار و نیز استفاده از تکنولوژی‌های جدید تاثیرگذار باشد.

از سوی دیگر، براساس آمار تنها ۷.۲ درصد از جمعیت ۳۳ درصدی شاغلانی که تحصیلات دانشگاهی دارند در بخش تولیدی کشور مشغول به کار هستند و ۲۵.۸ درصد فارغ التحصیلان دانشگاه به کارهای خدماتی مشغول هستند.

به بیان دیگر، علی‌رغم اینکه درصد بالایی از دانشجویانی که از دانشگاه فارغ التحصیل می‌شوند، مدرک مربوط به رشته‌های کشاورزی، صنعت و ساختمان دارند اما در طرف مقابل این رشته ها بازار کاری برای فارغ التحصیلان نداشته و این افراد جویای کار باید میان بیکاری و یا فعالیت در حوزه‌های دیگر یکی را انتخاب کنند که لاجرم مجبور به فعالیت در حوزه های خدماتی می‌شوند.

بر اساس آمار، نرخ بیکاری در بین جمعیت فارغ‌التحصیل ۱۸ درصد برآورد می‌شود یعنی از هر ۱۰ نفر دانش‌آموخته دانشگاهی ۱.۸ نفر بیکار است. مقایسه وضعیت جمعیت بیکار فارغ‌التحصیلان در سال ۹۵ نسبت به سال ۹۴ نیز نشان می‌دهد، از میان ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار بیکار در سال ۹۴ بیش از یک میلیون و ۱۰۰ هزار نفر دارای تحصیلات دانشگاهی بودند که معادل تقریبا ۴۰ درصد از کل جمعیت بیکار کشور است؛ این آمار بخوبی نشان‌دهنده عدم تعادل بین عرضه و تقاضای نیروی کار بویژه در جمعیت تحصیلکرده کشور است.

آمارها حاکی از این است که ازبین جامعه، حدود  ۵.۷ میلیونی بیکار فارغ التحصیل داریم که  بیشترین بیکاران در رشته های مهندسی کامپیوتر،هنر، صنعت و فناوری، معماری و ساختمان، محیط زیست، کشاورزی، جنگلداری و شیلات هستند.

این مطالعات نشان می‌دهد نرخ بیکاری در برخی رشته‌ها با توجه به تعداد دانشجویان آن رشته، بسیار بالاتر از تصور است بطوریکه به عنوان نمونه رشته حفاظت محیط زیست که در حال حاضر یکی از مهم‌ترین مشکلات کشور با آن مرتبط است با  49درصد بیکاری فارغ التحصیلانش مواجه است. علوم رایانه با 40 درصد بیکاری،هنر 27درصد،معماری و ساختمان با 26درصد،فیزیک با 22درصد بیکاری،علوم زیستی با 22درصدبیکاری،کشاورزی 22درصد بیکاری،حقوق 22درصد بیکاری،حرفه های مهندسی با 21درصد بیکاری،علوم رفتاری و اجتماعی با 20درصد بیکاری،بازرگانی وعلوم اداری 20درصد بیکاری،دامپزشکی 19درصد بیکاری،خدمات پزشکی 19درصد بیکاری و ریاضیات و آمار با 18درصد بیکاری نیز  از رشته هایی هستند که بیکاری آنها نرخ بالایی است.

همانطور که از این جدول نیز مشخص است، ۱۴.۵ درصد تحصیل کردگان دانشگاهی کشور در بخش خدمات عمومی، ۴.۴ درصد در بخش خدمات مالی، ۱.۶ درصد در بخش حمل و نقل و ۴.۷ نیز در بخش‌های عمده فروشی مشغول به کار شدند که نشان از این دارد که عملا تحصیلات در مقاطع دانشگاهی ارتباطی با کاری که در حال حاضر انجام می‌دهند ندارد.

مقایسه میان وضعیت تحصیلات نیروی کار در ابتدای روی کار آمدن دولت یازدهم در سال ۹۲ با آخرین گزارش از بودجه خانوار در سال ۹۵ نشان از این دارد که در این مدت جمعیت شاغلان دارای مدرک دانشگاهی ۴ درصد افزایش یافته ولی تنها ۰.۷ درصد این افراد در بخش‌های صنعتی و مولد کشور مشغول به کار شدند و بقیه این نیروی کار در بخش های خدماتی کشور به کار گرفته شدند.

براساس این آمار، سهم مشاغل مختلف از رشد ۴ درصدی افراد دارای تحصیلات دانشگاهی در دولت یازدهم به شرح زیر است:

  • ۰.۱ بخش کشاورزی
  • ۰.۶ بخش صنعت
  • ۱.۲ بخش عمده فروشی
  • ۰.۱ بخش حمل و نقل
  • ۰.۸ بخش خدمات مالی
  • ۱.۲ بخش خدمات عمومی

با استناد به این میزان افزایش و ترکیب سهم تحصیلات تکمیلی در مشاغل کشور طی دولت یازدهم مشخص می‌شود که در این مدت فارغ التحصیلان بیشتر در رشته‌های غیرمولد مشغول به کار شدند و همچنین با در نظر گرفتن تعداد دانشجویان هر رشته در دانشگاه‌ها نیز می‌توان گفت خروجی‌های دانشگاه در راستای تخصص خود کار نمی‌کنند.

وجود فاصله میان اشتغال بر اساس مدرک و تحصیلات آکادمیک تا شغل هر فرد، مسئله‌ایست که نیاز به بازبینی در روند تحصیلات تکمیلی را برای تعادل بخشی میان دانشگاه و بازار کار را بیش از پیش گوشزد می‌کند.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 11
  • در انتظار بررسی: 0
  • غیر قابل انتشار: 3
  • نفوذیها IR ۲۳:۴۷ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۲
    18 1
    دانشگاهها عصاره جوانان یعنی مخ ها را می گیرند و به غرب می فرستند دانشگاهها برای غرب طراحی شده اند. شما فکر می کنید برنامه پشت اینکار نیست؟ تصادفی است؟ دانشگاه باید محل علم و عمل باشد خصوصا در راستای نیاز ها و اینده کشور . ولی بگو الان وزیر علوم الان به چه کار مهم تری مشغوله؟
    • IR ۰۸:۴۲ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۳
      11 2
      بله تصادفی و هردمبیل است و به خاطر بی برنامگی و نبود فضای کاری برای تحصیل کرده ها همشون مجبور میشن برن
    • IR ۱۳:۰۳ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۳
      14 1
      جناب 8:42 اجباری در کار نیست. درسته شرایط شغلی کشورمون مناسب نیست و دولت باااااید پاسخگو باشه ولی خود دانشجوها هم اگر غیرت ملی داشتن و مسئولیت پذیر بودن به این راحتی مهاجرت نمیکردن به قول دیوار نوشت حلب: وطن هتل نیست که وقتی خدماتش خوب نبود ترکش کنیم.
    • IR ۲۳:۱۲ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۳
      6 3
      جناب آقای ۱۳:۰۳ منم خیلی از این حرف ها میزدم ولی وقتی با مدرک کارشناسی ارشد شریف خیلی جاها آدم حسابم نکردن کم کم نظرم عوض شد
  • IR ۰۱:۱۱ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۳
    1 1
    من ..سالها هیچ جا!
  • محمد IR ۰۸:۵۸ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۳
    1 2
    این سیاست مختص این دوره نیست. از اول همین طور بوده و نگاه همینطور بوده که الان به این فضاحت افتاده. اینا رو هم بگید. از دهه 60 تا حالا بگید.
  • جاک IR ۱۴:۲۹ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۳
    10 3
    رشته دانشگاهی فقط پزشکی...بدبخت مهندسان برق و مکانیک چند برابر اونا زحمت میکش ولی در امرسون یک صدم اوناست
  • IR ۲۱:۴۹ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۳
    5 2
    در ضمن این ۱۸۰ هزار نفر سالیانه در ایران بمانند چه اتفاقی میفته؟؟؟؟ فقط ۱۸۰ هزار نفر به بیکارهای کشور اضافه میشه.حداقل میرن کشورهای دیگه زندگی راحتی برای خودشون میسازند در ضمن اونایی که ژن خوب ندارند مجبور هستن برای پیشرفت به مملکت های دیگه بروند
  • IR ۰۰:۵۴ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۴
    2 1
    خوش بحال اونایی که حداقل تو بخش کارایی خدماتی مشغول هستن جوانی کجایی که ریدن توت
  • IR ۰۲:۳۳ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۴
    6 0
    لعنت به بیکاری حدودا دو ساله بیکارم خسته شدم چرا به فکر مردم بیکار نیستن رونق اقتصادی نداریم که کار آزاد شروع کنیم کار دولتی هم تعطیلش کردن رفت الان دقیقا دولت چه کار میکنه ؟؟؟؟؟
  • الیاس IR ۱۰:۱۶ - ۱۳۹۶/۰۶/۱۴
    4 0
    وقتی نزدیک 10 میلیون بیکار داریم وضع کشور بهتر از این نیست وقتی میگم 10 میلیون چون 60 درصد فارق الحتصیلا مسافرکش یا کارگر ساده اند

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس