به گزارش مشرق، «لورل میلر»، دیپلمات پیشین آمریکا و «گریم اسمیت»، تحلیلگر پیشین گروه بینالمللی بحران در پادکست «افغانستان پس از آمریکا» در نشریه «فارین افرز» اظهار داشتند که آرامش نسبی افغانستان پس از خروج نیروهای آمریکایی، منطق جنگ ۲۰ ساله واشنگتن در این کشور را زیر سوال برده است.
آنها تاکید کردند که بسیاری از پیشبینیهای سال ۲۰۲۱ درباره گسترش جنگهای جهادی، بیثباتی آسیای مرکزی و مهاجرت گسترده افغانها به اروپا تحقق نیافته است.
اسمیت گفت: این وضعیت استدلال غرب مبنی بر ضرورت جنگ با گروههای مسلح در افغانستان برای جلوگیری از حملات به کشورهای غربی را به چالش میکشد. با این حال، روابط طالبان با القاعده همچنان نگرانکننده است.
لورل میلر نیز اظهار داشت: آمریکا طی دو دهه منابع انسانی و مالی گستردهای در افغانستان مصرف کرد، اما پس از خروج نیروهایش، این کشور بهسرعت از اولویت سیاست خارجی واشنگتن کنار رفت. این وضعیت پرسشهایی درباره تصمیمهای راهبردی آمریکا و ضرورت ادامه حمایت از حکومت پیشین افغانستان ایجاد میکند.
وی افزود که واشنگتن میتوانست پس از سقوط طالبان در سال ۲۰۰۱، تمرکز بیشتری بر القاعده داشته باشد و برای توافق سیاسی نیز زمانی اقدام کرد که طالبان قدرتمندتر شده بود.
این دیپلمات پیشین آمریکا در ادامه از سیاست طالبان در قبال زنان و دختران انتقاد کرد و هشدار داد ادامه محرومیت آنان از آموزش و کار میتواند افغانستان را در آینده با کمبود پزشک و متخصصان زن روبهرو کند.
از سوی دیگر، اسمیت تحلیلگر پیشین گروه بینالمللی بحران نیز اظهار داشت که پس از بازگشت طالبان به قدرت، حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد اقتصاد افغانستان از بین رفت و قطع کمکهای خارجی و کاهش هزینههای دولتی از عوامل اصلی این کاهش بود. البته اقتصاد افغانستان بعداً رشد محدودی را تجربه کرد، اما سالانه حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار نفر وارد بازار کار میشوند و بازگشت مهاجران فشار بیشتری بر بازار کار وارد کرده است.
این دو تحلیلگر توافق دوحه را بیشتر به سود طالبان دانستند و خاطرنشان کردند که سرعت فروپاشی حکومت پیشین افغانستان حتی برخی مذاکرهکنندگان طالبان را غافلگیر کرد و نشان داد توازن نظامی لازم برای تقسیم قدرت وجود نداشت.
اسمیت میلر در این پادکست همچنین به رسمیتشناختن طالبان از سوی آمریکا را بعید دانست، اما همکاری محدود در زمینه منافع مشترک، از جمله مبارزه با تروریسم، را ممکن خواند. وی در عین حال ادامه وضعیت موجود را محتملترین سناریو دانست؛ وضعیتی که در آن طالبان قدرت را حفظ میکند، اما افغانستان همچنان با فقر و ضعف اقتصادی روبهرو خواهد بود.
