تجام

تحلیلگران هشدار می‌دهند که روابط آمریکا و چین با سرعتی بی‌سابقه در حال تخریب است و این وضعیت می‌تواند تشدید شده و به درگیری نظامی کامل بین دو کشور منتهی شود.

سرویس جنگ نرم مشرق - ماه گذشته دیپلمات‌های ارشد چین و آمریکا برای اولین بار پس از حدود یک سال در هاوایی ملاقات کردند و امید زیادی به این ملاقات بسته بودند زیرا این ترس وجود داشت که تنش‌های تند بین دو کشور کم‌کم به جنگ منتهی شود. ملاقات محرمانه بین مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا و یانگ جیه‌چی، معاون ارشد دیپلماتیکشی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، شاید تصادفاً- در بندر پرل رخ داد؛ محلی بسیار مهم در تاریخ آمریکا و جهان که حدود ۸۰ سال قبل به دست ژاپن بمباران شده بود.

این دو قدرت در حوزه‌های اقتصادی و فنی به اختلاف خورده‌اند و گرفتار یک جنگ سرد جدید هستند. پکن و واشنگتن در دوره ویروس کشنده کرونا وارد بازی جهانی اتهام‌زنی شدند و تقریباً در هر حوزه‌ای، از تنش‌های تجاری گرفته تا دریای جنوب چین، تایوان، شین‌جیانگ و هواوی با هم اختلاف دارند.

بدتر از آن، مشاجره اخیر دو کشور بر سر تحمیل قانون امنیت ملی پکن در هنگ‌کنگ تندروهای هر دو طرف را جسورتر کرده و تخریب روابط را تسریع کرده است و دو اقتصاد برتر جهان را در معرض مقابله‌ای لجوجانه و خطرناک قرار داده است.

تعجبی ندارد که نشست دو روز و هفت ساعته بین یانگ و پمپئو نتواند تأثیر زیادی بر نجات روابط در حال سقوط دو کشور داشته باشد یا جنگ کلامی آنها را به آشتی مدنظرشان برساند.

بی‌اعتمادی و دشمنی فزاینده بین پکن و واشنگتن نه‌تنها رقابت چین-آمریکا را قطعی‌تر کرده است، بلکه جهان را نیز به شدت دوقطبی کرده و همزمان تردید، سردرگمی و مشکلات اقتصادی در بحبوحه بحران جهانی ویروس کرونا افزایش یافته است.

سال ۲۰۲۰ آزمونی سخت برای آمریکا و چین است

مقامات دولتی و کارشناسان هشدار داده‌اند که از آنجا که روابط رسمی و دانشگاهی دو کشور بسیار محدود شده‌اند و ضربه‌گیرهای سنتی مثل روابط تجاری، گردشگری و تحصیلی تقریباً بی‌اثر شده‌اند، روابط چین-آمریکا با سرعتی بی‌سابقه در حال تخریب است.

گراهام آلیسون، استاد علوم سیاسی در دانشگاه هاروارد می‌گوید:

«ادامه سال ۲۰۲۰ آزمونی سخت برای آمریکا و چین است که می‌توان آن را با پنج ماه آخر سال ۱۹۴۱ در روابط آمریکا و ژاپن مقایسه کرد.»

آلیسون گفته است که حمله هوایی غافلگیرانه ژاپن به بندر پرل در ۷ دسامبر ۱۹۴۱، که آمریکا را وارد جنگ جهانی دوم کرد، فراتر از تصور واشنگتن بود و واشنگتن تصورش را هم نمی‌کرد که «کشوری با کمتر از یک چهارم وسعت آمریکا ناگهان به قدرتمندترین کشور جهان حمله کند».

او می‌گوید:

«اما نباید فراموش کنیم که وقتی می‌گوییم چیزی غیرقابل تصور است، بدان معنا نیست که آن اتفاق در جهان واقعی ناممکن است، بلکه فقط ذهن ما قادر به تصور آن نیست.»

اگرچه ظاهراً هیچ کدام از این دو کشور علاقه‌ای به جنگی فاجعه‌بار ندارند، اما برخی تحلیلگران می‌گویند که باز هم خطر جنگی برنامه‌ریزی نشده رو به افزایش است.

مالکوم دیویس، تحلیلگر ارشدِ موسسه سیاست راهبردی استرالیا می‌گوید:

«چین ویروس کرونا را به چشم فرصتی برای بهره‌برداری از ضعف‌های آمریکا قلمداد کرده است و بنابراین مشتاق است که اختلافات ارضی خود را هم با توسل به زور حل کند. به نظرم احتمال زیادی دارد که محاسبات پکن مبنی بر اینکه آمریکا تمایل یا توان واکنش نظامی را ندارد، اشتباه از آب دربیاید».

یوان پنگ، رئیس موسسه چینی روابط معاصر بین‌الملل، اندیشکده‌ای حکومتی در پکن، جهانِ بعد از ویروس کرونا را با وضعیت بعد از جنگ جهانی اول در بیش از یک قرن قبل مقایسه می‌کند.

پکن باید برای مقابله نظامی با واشنگتن آماده باشد

اندیشکده یوان قبلاً هم گفته بود که پکن باید برای مقابله نظامی با واشنگتن آماده باشد که شدیدترین واکنش در برابر چین پس از سرکوب‌های میدان تیان‌آن‌من در سال ۱۹۸۹ خواهد بود.

وانگ یی، وزیر امور خارجه چین هفته قبل این ادعا را که چین قدرتی تجدیدنظرطلب است و سعی دارد که نفوذش در جهان را با هزینه آمریکا گسترش بدهد رد کرد. او گفت:

«چین هرگز نخواسته که آمریکا را به چالش بکشد یا جانشین آن شود یا وارد مقابله با آمریکا شود».

به هرحال وانگ در اقدامی کم‌سابقه پذیرفت که دو کشور در بدترین چالش خود از زمان شروع روابط رسمی خود در سال ۱۹۷۹ هستند. او گفت که این چالش بیشتر به دلیل قضاوت راهبردی نادرست واشنگتن و پارانویای به سبکِ مک‌کارتی است.

از دید پکن، خطرناک‌ترین آزمون برای حیاتش مقابله نظامی با آمریکا و به رسمیت شناختن حکومت تایوان از سوی آمریکاست. گفتگوهای دوستانه مکرر بین سیاستمداران آمریکایی حامی تایوان و نیروهای استقلال‌طلب در جزیره خودمختار باعث افزایش خشم پکن شده است.

از نظر واشنگتن، اظهارات آشتی‌جویانه وانگ برای کاهش دیدگاه‌های متناقض بین نخبگان سیاسی آمریکا یا درک عمومی آمریکاییان از چین کافی نبوده است؛ درکی که امروزه و به ویژه به دلیل ظهور همه‌گیری کووید-۱۹ به شدت منفی شده است.

روابط چین و آمریکا به نقطه‌ای بدون بازگشت رسیده است

گل لافت، مدیر همکارِ موسسه تحلیل امنیت جهانی در واشنگتن گفته است که آمریکا قبلاً در حالت خویشتن‌داری کامل بوده است تا اینکه روابط به نقطه‌ای بدون بازگشت رسیده است و بی‌اعتمادی شدیدی بین دو کشور ایجاد شده و حتی روابط مردم دو کشور نیز در حال نابودی است.

برای دهه‌ها، رهبران سیاسی و نظریه‌پردازان آمریکایی بر سر تعامل با چین برای رشد بیشتر آن و محدود کردن رشد آن اختلاف داشته‌اند زیرا چین می‌تواند به رقیبی تبدیل شود که جایگزین شوروی در دوره بعد از جنگ سرد باشد.

سیاست آمریکا در مقابل چین در طول سال‌ها به شدت تحت تأثیر ترس از ظهور یک قدرت بزرگ جدید در اوراسیا و اتحاد بین پکن و مسکو بوده است.

در گزارش رویکرد راهبردی ترامپ در مقابل چین، که کاخ سفید در ماه می منتشر کرد، واشنگتن رسماً پذیرفته است که سیاست تعاملش در چهل سال اول روابط متقابل، که با هدف تغییر سیاسی در چین از طریق باز گذاشتن بازارها بود، شکست خورده است.

چندین نسل از نخبگان سیاسی آمریکا، از جمله روسای جمهور این کشور بارها این سؤال را پرسیده‌اند: آیا چین می‌تواند به شکلی صلح‌آمیز رشد کند یا به بیانی دقیق‌تر، آیا واشنگتن باید به حضور چین در سیستم بین‌المللی کمک کند یا مانع رشد سریع این کشور شود؟

بر اساس نظر زبیگنیِف برژینسکی، استاد فقید سیاست خارجی آمریکا، که زمانی بارها از او درباره مسیر رشد چین در ۱۵ تا ۲۰ سال آتی سؤال می‌شد، رهبران چین هم درگیر سؤالات مشابهی هستند.

چین دارد برای بدترین سناریو یعنی درگیری نظامی آماده می‌شود

هنری کیسینجر، وزیر امور خارجه سابق آمریکا که به دلیل پیش‌بینی‌اش مبنی بر اینکه شروع روابط آمریکا با چین در دهه ۱۹۷۰ باعث انزوای شوروی می‌شود و همچنین به خاطر مخالفتش با رویکرد سیاسی «محدود کردن چین» شهرت دارد، نسبت به آینده روابط چین-آمریکا بسیار بدبین‌تر است.

او که امروز ۹۷ سال دارد، در واکنش به تغییر سیاست دولت ترامپ در مقابل چین در سه سال گذشته می‌گوید که امروز چین تنها رقیب راهبردی واشنگتن است و سال قبل در پکن هشدار داد که مقابله نظامی «نامحدود» بین دو کشور بدتر از جنگ‌های جهانی قبلی خواهد بود.

از نظر کیسینجر و آلیسون، شعار اصلاحات نظامی شی در سال‌های اخیر -تأکید بر نیاز به ساخت ارتشی که بتواند بجنگد و پیروز شود- مدرک گویای دیگری است که نشان می‌دهد چین دارد برای بدترین سناریو یعنی درگیری نظامی آماده می‌شود.

کیسینجر دو سال قبل گفته بود، «از دیدگاه تاریخی، چین و آمریکا محکوم به جنگ هستند.»

موضع جدی واشنگتن در مقابل ادعاهای پکن درباره دریای جنوب چین باعث تشدید تنش‌های آمریکا و چین شد. تحلیلگران چینی این نکته را نیز یادآوری کرده‌اند که مدیریت بحران در شرایط اختلاف و دشمنی بسیار ضروری‌تر می‌شود ولی هنوز اثری از این مدیریت در گفته‌های رسمی چین دیده نمی‌شود.

فو یینگ، معاون سابق وزیر خارجه چین گفته است که «بزرگ‌ترین تردیدِ نیروهای نظامی دو کشور در این حقیقت نهفته است که هنوز سازوکار مدیریت بحران مؤثری ایجاد نشده است و همچنین هنوز درباره عوامل کلیدی، قوانین تعامل و نیز خط قرمزهای دو کشور ابهام‌هایی وجود دارد. در نتیجه، هر دو طرف باید مدام یکدیگر را امتحان کنند که این امر خطر رویارویی و نتایج کنترل نشده را افزایش می‌دهد.»

ادامه دارد...

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 22
  • در انتظار بررسی: 0
  • غیر قابل انتشار: 2
  • IR ۲۳:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۱
    12 12
    امریکا تحمل هیچ جنگی اونم با غولی مثل چین ندارد
    • IR ۰۵:۴۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
      8 5
      امریکا میخواهد به چین فشار روانی وارد کند تا انها از وتوی تحریم تسلیحاتی مجدد و قرارداد25ساله با ایران منصرف کند. در غیراینصورت هر چه امریکا تحریم کرده بی اثر خواهد شد و شکست بزرگی در عرصه سیاسی برای امریکا و چسراییل خواهد بود
    • IR ۰۸:۰۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
      5 5
      همین امریکا نسخه جنگ جهانی دوم را پیچید. اصلا شک نکن که هر دو کشور امکان شکست دادن یکدیگر را دارند. البته با توجه به متحدان امریکا، امریکا بیشتر
  • IR ۲۳:۲۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۱
    10 4
    متاسفانه در دنیا اگر ارزش های الهی و انسانی حاکم نباشد قانون جنگل و اصل بقا حاکم خواهد شد. اگر چین روزی قدرت اول اقتصادی جهان شود مهم ترین عنصر رژیم فاسد آمریکا کاغذ بی ارزش و بدون پشتوانه یعنی دلار مثل چک بی محل خواهد شد و آمریکا که به زبان ساده بعد از جنگ جهانی دوم دنیا را با دلار چپاول کرد دستپاچه و دیوانه وار رفتار میکند و ممکن است حتی به جنگ بیانجامد به همین دلیل چین به دنبال مشغول کردن آمریکا در جبهه جدید برای کاهش فشار بر خود است و اهمیت استراتژیک ایران در اینجا روشن میشود به عبارتی ایران و چین با دشمن مشترک اتحاد نانوشته خواهند داشت رابطه ای که حتی در طول جنگ تحمیلی با عراق با دادن موشک های ضد کشتی "کرم ابریشم" و سامانه پدافند هوایی HQ2 به کمک ایران در جنگ با متحد منطقه ای ایران یعنی عراق آمد. تاریخ دوباره تکرار خواهد شد؟
  • CA ۲۳:۴۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۱
    1 9
    دم مشرق گرم با وجود سانسور شدید در چین، تمساح کریه "وینی د پو" اینجا سانسور نمیشه. علی برکت الله
  • IR ۲۳:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۱
    9 6
    اگر جنگ امرسکا وچین بشه-پایگاه ومحل درگیریشون درایران خواهدبود
    • پا IR ۰۰:۲۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
      9 2
      ایران با وجود برجام فعلی هنوز بخشی از برنامه اتمی و موشکی رو حفظ کرده و نمیشه ایران رو مثل عراق و افغانستان یمن و سوریه اوکراین سودان مصر والجزایر صحنه جنگ کرد اما اگر مسئولین ایرانی دوباره به سمت نرمش و برجام دو حرکت کنن بعدش ممکنه ایران محل جنگ جهانی کشورهای دیگه هم بشه مثل جنگ جهانی اول و دوم که ایران با وجود تسلیم مورد حمله عثمانی از غرب روسیه از شمال و انگلیس از جنوب قرار گرفت و نیز دوم و...
  • IR ۰۰:۱۶ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    4 0
    جنگ گلادیاتورها(ابرقدرت شرق وغرب)
    • RO ۰۷:۳۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
      3 5
      چین مولفه های ابرقدرت بودن را نداره میشه گفت یک قدرت جهانی هست. و بعید هم هست منافع اقتصادی خودش را درگیر یک جنگ بیهوده با امریکا کنه که اخرش هم معلوم نباشه چی بشه اگر جنگی بین چین و امریکا در بگیره چین از نظر اقتصادی نابود میشه و تمام دستاورد های ۴۰ ۵۰ سال اخیرش از بین میره.
  • AU ۰۰:۳۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    23 4
    به امید خدا اتفاق بیفته جهان از شر هر دو راحت بشه
  • IR ۰۱:۳۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    1 3
    جنگیدن برای بقا - !!!؟
  • GB ۰۲:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    2 1
    آخرش باهم تعامل میکنند واگر جنگ بشه چیزی از دنیا نمی مونه
  • IR ۰۲:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    1 2
    کاپیتال با حرکتی ناشیانه در پی سود بیشتر توسط هنری کسینجر آغاز کرد و از کلینتون ببعد شروع به هدایت سرمایه های خود از آمریکا و اروپا و ژاپن و ... بهمراه تکنولوژی و ماشین آلات با هدف اسستفاده از کارگر ارزان قدم در راهی گذاردند که اگر پول فراوان عایدشان میکرد اما در باتلاق خوش زرق و برق چین گرفتارشان کرد . با آموزش چینی ها در دانشگاه ها و مراکز صنعتی غرب به این روند شتاب بیشتری میبخشیدند . حتی گاهی که چین شروع به کپی برداری از برندهای معروف و با نام دیگری و ارزانتر مورد اعتراض و گاهی اتهام دزدی از طرح های آنان میکرد . چین هم در عرض حداقل چهل سال گذشته با هشیاری و فراوانی نیروی کار کمال استفاده را برد بحدی که برگشت به خانه کاری غیر ممکن و یا سخت برای صاحبان تجارت غربی شده و کار بگونه ای شده افسار بدست چین افتاده و راهی جز تعامل با چین ندارند . چون مهارت چینی ها دستکمی از غربی ها نداشته و رقابت قیمت هم مقرون بصرفه نیست . کارگر حداقل ساعتی دوازده دلار در مقابل روزی چند دلار چینی . آمریکا احساس خطر نموده و قصد واگذاری جایگاه خود را ندارد بقیه هم همین نظر را دارند اما تا کنون بغیر از انگلیس که ناوی راهی دریای چین نموده خود را درگیر تنش با چین نکرده اند حتی کره و ژاپن . شرایط سختی هست . کوتاه آمدن یا باید دو طرفه باشه و یا هیچکدام راضی به تسلیم شدن آنگونه که بنظر میرسد نخواهد بود . دنیا هم همزمان ضمن نگرانی نظاره گر و ناچار سر وقت باید تصمیم بگیرد آیا هژمون آمریکا دوام داشته باشه یا نه . که البته بستگی به شرایطش داره . اگر با چین همراه شود . آینده با چین و رفتارش چگونه خواهد بود . پارامترهای از قبیل فرهنگی و سابقه و خصوصیات رفتاری بیشتر مد نظر خواهند گرفت . لای کتاب های تاریخی ممکنه باز بشه و دوست و دشمن هر کدام برای مردمشان نمونه بیاورند . حداقل آمریکا بالای پنجاه کودتا در کشورهای مختلف و بقول کارتر فقط دوازده روز سال بعد از جنگ دوم جهانی نجنگیده در کارنامه خود دارد و سرزمینی هست که ملک تلق آنان نیست و بزور تصاحبش کردند با این پیشینه که اروپائیان سفید اکنون خود را صاحب آمریکا میدانند و دیگرانی که طی دهه ها به آنکشور رفته اند بعنوان مهاجران میهمان بحساب میآورند و حقی ندارند از جمله سیاهپوستان و لاتین زبانان . راجع به آسیائی ها تا کنون نشنیدیم که جمعیتی بزرگ محسوب میشوند ادام
    • IR ۰۹:۴۲ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
      5 0
      الان دارن سرمایه ها رو خارج میکنن. خبر نداری.
  • IR ۰۲:۲۸ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    0 3
    ادامه مطلب ... اما مانند زمان حمله به پرهاربر هاوائی تمام ژاپنی ها حتی فرزندان و نوه ها که در آمریکا متولد شده و آمریکائی محسوب میشدند را در جائی قرار داده و حسابی مراقبشان بودند تا گزندی از ناحیه آنها وارد نگردد . خدا میدونه چند میلیون چینی هندی ژاپنی کره ای بقیه جنوبشرق آسیا و عرب و حتی ایرانی آسیای مرکزی و روسی و افریقائی در آمریکا زندگی میکنند . آیا این ها در صورت لزوم در صف ارتشیان آمریکا حاضر به نبرد مثلا با چین هستند . یا همان اروپائیان صاحب آمریکای خود دان کافیست و یا لازم نمیشه. شاید بستگی به کشور مادر داشته باشه که چه موضعی بگیرد و در آنصورت شاید شرایط تغییر کند مثل پرل هاربر. و ژاپنی ها
  • US ۰۴:۴۹ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    5 13
    چین قدرت و جرات مقابله با ارتش سهمناک آمریکا و تسلیحات فوق پیشرفته آمریکا را ندارد، والسلام
    • سید جواد IR ۰۸:۰۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
      6 4
      ارتش سهمناک آمریکا چرا به شخم زدن پایگاهش توسط ایران پاسخی نداد؟!
  • CA ۰۵:۵۱ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    3 2
    لیبرالیسم یک ببر کاغذی بیشتر نیست. درسته که زودتر جنگ افزار های نظامی ساخته ولی چین امروز درسته لیبرالیسم رو به جهنم می‌فرسته. بخصوص اینکه رفتار لیبرالیسم بسیار احمقانه هست و ممکن هست روسیه هم درگیر بشه. تایوان مسأله ای نیست که چین اجازه بده لیبرالها بخواهند مدعی وجود آن باشند و صد در صد چین در مورد تایوان وارد عمل خواهد شد. و اگر کشور لیبرالی کار احمقانه‌ای انجام بده صد در صد جنگ به سمت هسته ای شدن پیش خواهد رفت. در مورد جاهای دیگه مثل لیبی یمن سوریه و آمریکای لاتین و آفریقا هم احتمال درگیری مستقیم و رسانه ای هست و امکان صف آرایی های جدید ولی به جرات میتونم بگم لیبرالیسم به نقطه پایان رسیده و بایستی وارد سطل آشغال تاریخ بشه. چون نظر لیبرالیسم کل زمین رو تهدید می‌کنه. اگر یه زهره چشم درست از اینها بگیریم مثل آب خوردن از هم می پاشند چون بر اساس برده داری ساخته شده و البته امکان کشته شدن چند صد میلیون از کشورهای لیبرال هست.تقریبا تمامی جمعیت این کشورها خواهند سوخت در صورت جنگ.
  • IR ۰۶:۲۴ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    7 0
    جنگ هیچ فایده ای ندارد. آخر جنگها همیشه آتش بس، قطعنامه پایانی و صلح بوده، وقتی مغزشان رد میده و دیگه عقلشان نمیرسد چجوری اختلافاتشان را حل و فصل کنند میگن باید بجنگیم و آخر سر هم وقتی هیجانات عصبی و احساسات ناسیونالیستی شان فروکش کرد و دیدن هیچی گیرشان نیومده میشینن پیمان صلح امضا میکنن.
  • IR ۰۹:۴۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    8 7
    کار چین تمومه. سرمایه ها دارن خارج میشن. هند و اندونزی و تایلند و ویتنام و بنگلادش و مکزیک و اروپای شرقی و ترکیه و برزیل دارن تلاش میکنن بیشترین سرمایه رو جذب کنن.
  • ناشناس IR ۱۰:۱۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    3 2
    باسلام با کارت ایران با هم مشاجره می کنند وبعد پشت پرده ساخت پاخت می کنند
  • IR ۲۲:۲۰ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
    4 3
    یانکیها میخوان به بهانه کرونا و مقصر جلوه دادن چین چند تریلیون دلار بدهی آمریکا به چین رو بالا بکشن.

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس