لوله گاز

هر چه پروژه نورد استریم ۲ به مانع برمی‌خورد، گشایش جدیدی برای خط لوله گاز دریای خزر رخ می‌دهد. سفیر آمریکا در ترکمنستان در سنا گفته بود تکمیل این پروژه از جمله مأموریت‌های محوله رئیس‌جمهور به وی است.

سرویس جهان مشرق- ۱۹ ژوئن سال جاری رئیس‌جمهور آمریکا در یک سخنرانی از تلاشش برای تنوع‌بخشی به منابع گاز اروپا خبر دارد، از «منابع جایگزینِ انرژی برای همه اروپا با قابلیت بسیار بالا در رقابت با روسیه». منظور او لوله گاز دریای خزر بود که  آمریکا از بیست سال پیش به دنبال آن بوده و حالا انگار جدی شده است.

دانلد ترامپ در مه و مارس سال جاری طی دو نامه به رؤسای جمهوری ترکمنستان و آذربایجان به بهانه تبریک نوروز و مانند آن،  از ساخت لوله گاز دریای خزر حمایت کرد و این حمایت برای پروژه‌ای که قرار است گاز آسیای مرکزی را به اروپا برساند، در شرایطی که آمریکا با قدرت‌های شرقی درافتاده است معنای روشنی دارد. او به سفیر آمریکا در ترکمنستان مأموریت داده تا هر چه زودتر مسیر جدید صادرات گاز عشق‌آباد را پیگیری کند، ‌ مسأله‌ای که سفیر در جلسه معرفی خود به سنا در کنگره مطرح کرد.

لوله گاز دریای خزر (TCGP) قرار است از ساحل غرب ترکمنستان تا ساحل شرق آذربایجان کشیده شود و سپس از آنجا وارد کوریدور جنوبی گاز (SGC) شود یعنی مسیری که گاز آذربایجان را از جنوب اروپا به این قاره می‌رساند. جالب است که آن پروژه نیز سال گذشته در زمانی که همه از خرید نفت و گاز ایران منع شده بودند، از تحریم‌ها مستثنا شده بو و احتمالا تا سال آینده به بهره‌برداری می‌رسد.

ترکمنستان در خاک خود لوله ۷۷۷ کیلومتری را از شرق کشور تا ساحل خزر رسانده و با توجه به مشکلات اقتصادی‌اش مشتاقانه منتظر است تا با تکمیل پروژه در دریا از ظرفیت آن بهره گیرد. آذربایجان نیز از سال گذشته لوله گاز خود به ترکیه را بهره‌برداری کرده است و دوست دارد هاب انرژی منطقه باشد.  ادامه خط لوله از آذربایجان وارد گرجستان می‌شود که آن کشور نیز به توجه به تلاشش برای نهایی‌شدنفرآیند الحاق به اتحادیه اروپا با آن همراهی خواهد کرد.

احتمالاً خط لوله گاز در گرجستان به دو شاخه تقسیم می‌شود که یکی از طریق ترکیه به یونان و جنوب اروپا،  و دیگری از طریق دریای سیاه به رومانی و از آنجا به اروپای شرقی و مرکزی می‌رسد. بخش‌هایی از انتهای مسیر لوله ساخته شده است، مثلاً لوله گازی که از یونان به ایتالیا خواهد رفت.

مسیر احتمالی خط لوله گاز دریای خزر که در گرجستان به دو شاخه تقسیم می‌شود.

اندیشکده آمریکاییِ ویلسون در گزارشی، ‌ عامل اصلی تأخیر در پروژه را که حدود ۲۰ سال پیش مطرح شده بود ولی تا کنون نهایی نشده است، تهران و مسکو می‌داند. این اندیشکده در گزارشی مدعی شده است روسیه و ایران وضعیت حقوقی دریای خزر را در تعلیق نگه داشته‌اند تا پروژه لوله گاز عملیاتی نشود.

اما مرکز ویلسون نتوانسته انکار کند که این پروژه صدماتی برای محیط زیست دارد که مانع بزرگی در مسیر اجرایی‌شدن است، آنچه صفری از مقامات وزارت خارجه ایران نیز  سال ۲۰۰۸ بر آن دست گذاشت. ضمن اینکه پایگاه نشنال اینترست گزارش داده طبق سند حقوقی دریای خزر تنها کشورهای درگیر در پروژه لوله باید نسبت به اجرای آن موافقت داشته باشند نه همه پنج کشور.

دوگانه لوله گاز دریای خزر و نورد استریم

طبق یک برآورد، دریای خزر و اطراف آن ۸.۲۶ تریلیون متر مکعب گاز طبیعی را در خود جای داده است و بعید است اروپا و آمریکا بتوانند از این مخزن چشم بپوشند. اما انگیزه اصلی آنها از طرح این پروژه به مورد دیگری برمی‌گردد.

به نظر می‌رسد حامیان اصلی طرح خط لوله گاز دریای خزر، به جز آمریکا، مخالفان قدرت‌گیری آلمان در اتحادیه و همچنین نفوذ روسیه در آن هستند. آلمان به دلیل نیاز فزاینده‌اش به سوخت با مسکو سر یک میز نشست و توافق نورد استریم ۲ را علی رغم مخالفت‌هایی از درون اروپا پیش برد. حالا آمریکا این نیروهای گریز از مرکز در اتحادیه را تحریک و تشویق می‌کند که با دست پر، یعنی با مطرح‌کردن خط لوله دریای خزر در مقابل اقدام آلمان بایستند.

حزب مردم اروپا که سرآمد احزاب در پارلمان اتحادیه است در سندی با عنوان «مواضع حزبی در قبال مختصات خارجی امنیت انرژی» به صراحت با پروژه نورد استریم ۲ که قرار است صادرات نفت و گاز روسیه به اروپا را افزایش دهد مخالفت کرده و از آن سو پروژه لوله گاز دریای خزر را به عنوان جایگزین مطلوب معرفی کرده است. چند روز بعد از انتشار این سند در ژوئن سال جاری، شورای اتحادیه در سندی با عنوان «راهبرد جدید اتحادیه اروپا نسبت به آسیای مرکزی» بر این مطلب مهر تأیید زد، هر چند مخالفتش با نورد استریم ۲ در این حد بود که باید مطابقت آن با آیین‌نامه‌های اتحادیه دقیقاً بررسی شود.

کنارکشیدن دانمارک از طرح نورد استریم ۲ نیز احتمالاً با این فشارها نسبتی دارد. دانمارک یکی از سه مسیر احتمالی نورد استریم ۲ بود و دو مسیر دیگر نیازمند هزینه بیشتری هستند. ترامپ شرکت‌های مشارکت‌کننده در ساخت نورد استریم ۲ را نیز تهدید به تحریم کرده زیرا می‌داند روسیه احتمالاً در ساخت لوله محتاج برخی از فناوری‌های پیشرفته که در اختیار آنها است، خواهد شد.  

اندیشکده ویلسون این احتمال را دور از ذهن نمی‌داند که فشارهای آمریکا نه برای متوقف‌کردنِ نورد استریم ۲، بلکه برای یک معامله دو طرفه باشد. یعنی روسیه به ساخت خط لوله گاز دریای خزر رضایت دهد و آمریکا نیز دست از مانع‌تراشی در مسیر ساخت نورد استریم ۲ بردارد. شاید اینکه مصوبه شورای اروپا راهی برای چانه‌زنی بر سر نورد استریم ۲ باقی گذاشته، از همین جهت باشد.


منابع

https://www.petroleum-economist.com/articles/politics-economics/europe-eurasia/۲۰۱۹/third-time-lucky-for-trans-caspian-gas-pipeline

https://nationalinterest.org/feature/trans-caspian-gas-pipeline-start-small-aim-big-۵۸۰۱۲

https://en.wikipedia.org/wiki/Trans-Caspian_Gas_Pipeline

https://www.wilsoncenter.org/blog-post/prospects-for-the-trans-caspian-gas-pipeline-under-the-trump-administration

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 19
  • در انتظار بررسی: 0
  • غیر قابل انتشار: 7
  • CA ۰۱:۳۵ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    5 12
    مطمئنا از این منطقه اروپایی ها هیچگاه نخ.اهند توانست گاز ببرند چون علاوه بر دلایل گفته شده بالا مشکلات دیگری نیز هست. نخست اینکه مورد استریم ۲ هیچگاه عملیاتی نخواهد شد بنابراین نمی‌تواند ابزار چانه زنی باشد دوم اینکه دریای خزر هیچگاه کنوانسیون حقوقی پایان یافته نخواهد داشت چون ملاحظات امنیتی دارد برای همین اروپا هیچ موقع به صورت فعلی نخواهد توانست از این منطقه گاز ببرد. یا آمریکا و روسیه بایستی به توافق برسند که نیاز به یک سری تعهدات الزام آور هست.‌که بعید بدانم چنین تعهداتی طرفین بدهند برای همین اروپا زادروش فعلی هیچگاه نخواهد توانست از این منطقه گاز برای خود ببرد.
  • محمد IR ۰۱:۴۲ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    26 26
    اگر روسها عاقل باشند به ایران کمک می کنند تا کشورهای جعلی تازه تاسیس مثل آذربایجان، ترکمنستان، گرجستان و ارمنستان دوباره به حیات کلی ایران برگردند. روسیه هم می تواند قزاقستان و کشورهای اروپایی شرقی را به مرزهای خود برگرداند.
    • یوسف اکبری IR ۰۸:۴۶ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
      16 42
      انوقت عربستان هم حق دارد ایران و بقیه حدود قلمرو خود در زمان حضرت علی رو مطالبه کنه
    • IR ۱۰:۱۷ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
      12 3
      تهش میشه هخامنشیان داداش
    • IR ۱۱:۳۹ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
      17 6
      یوسف اکبری چرند نگو ! عربستان سعودس وهابی چه ربطی حضرت امام علی (ع) و حکومتش داره ! فعلا که اولاد علی حاکم ایران است و این عربستان هست که باید برود زیر پرچم اولاد علی !
  • IR ۰۱:۴۶ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    38 3
    ما چرا نگرانیم؟روسیه باید نگران باشه که بازار گاز اروپا رو از دس میده و یکه نازیشو از دس میده وگرنه ما که بخاطر نحریمهای امریکا و فشار روسیه که گازی به اروپا ارسال نمیکردیم روسیه همونه که زود بازار نفنی ایرانو قبضه کرد
    • IR ۱۱:۳۸ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
      3 8
      شما نگران نباش بخواب ! این خط لوله علاوه بر این که باعث آلودگی دریای خزر می شه ! باتوجه به خصومت ترکمنستان و آذربایجان نسبت به ایران مطمئنن باعث از دست رفتن بازارهای انرژی ایران مثل ترکیه میشه ! ترکیه همیشه به بهانه نبود جایگزین برای گاز ایران از تحریم های امریکا پیروی نکرده ولی اگر این گزینه عملیاتی بشه امریکا ترکیه رو مجبور به قطع گاز ایران می کنه و درضمن این خط لوله برخلاف مصالح ایران در تقسیم دریای خزر هست و باعث ایجاد ادعای مالکیت ترکمنستان و آذربایجان نسبت به بستر قرار گیری این خط لوله می شه .
    • مهدی IR ۱۳:۴۵ - ۱۳۹۸/۰۵/۳۰
      0 0
      خیانت به خودمون تمومی نداره تازه به دوران رسیده ها وقتی یه جا اتیش میگیره تر و خشک با هم میسوزه
  • بسیجی IR ۰۲:۱۲ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    14 12
    باید غواص بفرستیم لوله رو سوراخ کنیم .
    • ناصر IR ۱۳:۴۴ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
      5 7
      ایول خوب فکریه
  • IR ۰۸:۲۷ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    19 7
    دمشون گرم از الان واسه 100 سال بعد کره زمین برنامه دارن.چه معنی میده نفت و گاز عاملی باشه برای باج خواهی روسیه از اروپا
    • IR ۱۱:۳۲ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
      3 9
      شما حقوق بگیر اتحادیه اروپا هستی ! نمی فهمی که این خط لوله به ضرر ایران هم هست نه فقط روسیه نادان !
  • IR ۱۱:۵۳ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    2 13
    گرایشهای ترکمنستان و آذربایجان به غرب یکی از مشکلاتی است که می تواند برای آینده جبهه پایداری مشکل ساز باشد.
  • IR ۱۲:۴۱ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    9 1
    سالها قبل هم در مورد لوله نفت باکو -جیهان هم خیلی رسانه ها در ایران مطالبی منتشر کردند اما بالاخره انجام شد. الان هم صادرات نفت داره انجام میشه در عین حال این خط جدیدهم نصب میشه
  • IR ۱۴:۳۲ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    1 8
    بسمه تعالی این حرف سفیر آمریکا صرفا یک بلوف سیاسی برای افزایش محبوبیت در ترکمنستان است چرا که در شرایط فعلی ایجاد چنین خطی بر خلاف منافع آمریکا در اروپا است.
  • IR ۱۴:۵۰ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    8 0
    طرح بسیار خوبی هست
  • IR ۱۵:۱۶ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    2 8
    مطمئنا روسها بچه نیستند و می دانند دیر یا زود اروپا مجبور به نورد استریم 2 خواهد بود اما اگز لوله دریای خزر راه بیافتد هیچ تضمینی نیست که آنها گاز روسیه را بخرند اینو به مقامات سفارت روسیه و خود پوتین برسانید
  • لیلا BG ۲۳:۲۱ - ۱۳۹۸/۰۵/۲۸
    0 0
    بایداین دو منطقه ترکمنستان و اران گوشمالی بشن. به یک جنگ داخلی نیاز دارن
  • ۱۰:۱۱ - ۱۳۹۸/۰۶/۲۶
    0 0
    برخلاف آنچه که دررسانه ها تقسیم بندی جدید در یای مازندران را توطئه روسها برای بالا کشیدن سهم ایران می دانند ولی بنظر می رسد که این طرح بیشتر برای منافع اروپایی ها وآمریکایی ها تنظیم شده وروسها به ظاهر مجری آن بوده اند واقعا راست گفت آن بزرگی که گفت آمریکا وروسیه لبه های یک قیچی هستند که هرگز همدیگر را نخواهند برید

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس