به گزارش مشرق، در حالی که عربستان همچنان در باتلاق یمن دست و پا میزند و هر روز یک شکست میدانی جدید متحمل میشود و حتی ائتلاف آن هم علناً از هم پاشیده، رژیم سعودی، سرکوبگری علیه زندانیان سیاسی را تشدید کرده و هفت نفر از آنها را در کمتر از یک ماه (بین ۱۷ اکتبر و ۱۴ نوامبر) اعدام کرد، از جمله دو فرد زیر سن قانونی که جرم آنها صرفاً شرکت در اعتراضات بود.
تشدید اعدامهای غیرقانونی در عربستان؛ ۷ قربانی در یک ماه
همه این اعدامها به شکل غیر قانونی و تحت عنوان مجازاتهای اختیاری انجام شد، به این معنی که احکام به صلاحدید قاضی صادر شده است، نه بر اساس هیچ مجازاتی که در سیستم حقوقی کشور تصریح شده است.
در جدیدترین نوع سرکوبگریها، روز شنبه وزارت کشور عربستان از اعدام فاضل الصفوانی، فعال برجسته و جواد عبدالله قریریص، نوجوان، هر دو از شهر عوامیه در شهر شیعه نشین قطیف خبر داد.
مقامات سعودی طبق معمول اتهاماتی واهی علیه این جوانان وارد کردند، از جمله «پیوستن به یک سازمان تروریستی خارجی با هدف از بین بردن امنیت و ثبات، تیراندازی به پرسنل و خودروهای امنیتی با استفاده از سلاح و بمب، داشتن سلاح و مهمات جنگی و ارائه پشتیبانی برای تأمین مالی و انجام عملیات تروریستی در داخل عربستان».
اینها همان اتهاماتی هستند که قبلاً هم علیه سایر قربانیان وارد شده بودند و در واقع مجموعهای از اتهامات تکراری و ساختگی برای توجیه اعدامهای غیرقانونی و سرکوب آزادی بیان به شمار میروند.
خانوادهای که همه اعضای آن قربانی سرکوب شدند
جواد عبدالله قریریص در پایان دسامبر ۲۰۱۷ به جرم شرکت در اعتراضات مسالمت آمیز سال ۲۰۱۲ و در حالی که از همان موقع تحت تعقیب بود، بازداشت شد. برادرش علی هم در سال ۲۰۱۱ در جریان یک تظاهرات مسالمت آمیز هدف گلوله نیروهای سرکوبگر سعودی قرار گرفت و جانش را از دست داد.
یکی دیگر از برادران او به نام مرتجی نیز در سن ۱۴ سالگی بازداشت شد و جوانترین زندانی سیاسی در عربستان بود. رضا دیگر برادر عبدالله هم در سال ۲۰۱۴ بازداشت و به ۱۲ سال زندان محکوم شد. پدر آنها هم بارها توسط نیروهای سرکوبگر سعودی بازداشت و شکنجه شده است.
سازمان اروپایی- سعودی حقوق بشر گزارش داد که جواد عبدالله قریریص ۲۷۰ روز در حبس انفرادی بود و مورد ضرب و شتم و شکنجه شدید قرار گرفت. همچنین سعودیها از او تحت فشار و شکنجه اعتراف گرفته بودند و قاضی با وجود اینکه این موضوع را میدانست، اما آن را نادیده گرفت و حکم اعدام را صادر کرد.
همچنین با وجود اینکه عبدالله قریریص هنگام طرح اتهامات علیه او خردسال بود، اما مقامات او را بر اساس نظر قاضی و نه هیچ متن قانونی به اعدام محکوم کردند و قانون نوجوانان را که مجازاتهای بیش از ۱۰ سال زندان را برای خردسالان ممنوع میکند، اعمال نکردند.
نگرانی درباره تداوم بازداشتها و اعدامهای خودسرانه در عربستان
سازمانهای بین المللی حقوق بشر هم بارها درباره پرونده وی صحبت کردند و گروه کاری سازمان ملل در مورد بازداشتهای خودسرانه به این نتیجه رسید که بازداشت او، به همراه چهار نفر دیگر، خودسرانه بوده و خواستار آزادی آنها شد.
با این حال، ریاض چهار نفر از پنج نفری را که در گزارش سازمان ملل نام برده شده بودند، اعدام کرد، در حالی که جان یکی دیگر از فعالان به نام یوسف المناصف همچنان در خطر است.
اما علاوه بر قریریص، عربستان سعودی، فاضل الصفوانی، فعال و از سازماندهندگان برجسته اعتراضات مسالمتآمیز در قطیف (۲۰۱۱) را اعدام کرد. او در مستند بیبیسی در سال ۲۰۱۴ با عنوان «عربستان سعودی: جنبش مخفی» حضور یافت و در آنجا درباره حمله نیروهای سرکوبگر به خانه خانوادگیاش صحبت کرد و خواستههای معترضان برای حقوق، کرامت و آزادی سیاسی را بیان کرد.
الصفوانی، عکاس، در ۳۱ دسامبر ۲۰۲۰ به همراه برادرش علی الصفوانی، جواد قریریص و چند نفر دیگر بازداشت شد. او از دوربین خود به عنوان سلاحی برای مقابله با سرکوب معترضان استفاده یکرد و در یک در مورد آرمانهای خودش و سایر فعالان آزادی بیان صحبت کرد و گفت: «من خواهان حقوق همه هستم، نه فقط یک فرقه، صرف نظر از اینکه کسی شیعه باشد یا سنی. همه ما خواهان آزادی، عدالت، حقوق هستیم - همه چیز. در واقع ما هیچ چیز نداریم...».
سعودیها اجازه خداحافظی خانوادهها با قربانیان را هم نمیدهند
در این زمینه یک منبع محلی که ترجیح داد ناشناس بماند، در گفتگو با روزنامه الاخبار اعلام کرد که خانوادههای این دو شهید از طریق رسانههای اجتماعی و خبرگزاریها از اعدام آنها مطلع شدند، همانطور که سایر خانوادههای قربانیان از مرگ پسرانشان به این روش مطلع شدند.
این منبع تاکید کرد که مقامات، علیرغم حقوقی که طبق قوانین بینالمللی برای بازداشتشدگان تضمین شده است، به خانوادهها در مورد قصد اعدام آنها اطلاع ندادند و به آنها اجازه ندادند با پسرانشان خداحافظی کنند.
وی افزود: جنایات رژیم سعودی به اعدامها محدود نمیشود، بلکه به محروم کردن خانوادهها از اجساد فرزندانشان یا حتی دانستن محل دفن آنها، صرفاً با بیان اینکه آنها در «قبرستانهای مسلمانان» هستند، نیز گسترش مییابد.
منبع مذکور تاکید کرد که مقامات سعودی همچنین مقامات مانع از برگزاری مراسم عزاداری یا تسلیت خانوادههای قربانیان اعدام شده میشوند و در واقع سرکوبگری رژیم سعودی علاوه بر فعالان، خانوادههای آنها را هم تحت تاثیر قرار میدهد.
این منبع گفت که این اقدامات رژیم سعودی در چارچوب مجازات جمعی و با هدف ایجاد رعب و وحشت در میان مردم است.
تشدید سرکوبگری رژیم سعودی با هدف سرپوش گذاشتن بر شکستهای میدانی در یمن است
از سوی دیگر، یکی از بستگان یکی از اعدامشدگان در گفتگو با الاخبار، این اقدامات اخیر را در چارچوب تلاش محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، برای فرار از شکستهایی که در جنگ یمن متحمل میشود دانست.
منابع وابسته به انجمن مخالفان شبه جزیره عربستان هم اعلام کردند که رژیم سعودی هر زمان که در تجاوز خود به یمن شکست میخورد، به نمایش پیروزیهای خیالی بر روی اجساد زندانیان بیدفاع متوسل میشود و سعی میکند با ریختن خون بیگناهان، شکستهای نظامی و سیاسی خود را جبران کند.
طبق آمار جمعآوریشده توسط منابع حقوقبشری و دادههای رسمی، تعداد اعدامها در عربستان سعودی از ابتدای سال به حداقل ۲۰۹ نفر رسیده است. سازمان اروپایی ـ سعودی حقوق بشر ۲۰۴ اعدام را تا ۷ نوامبر ثبت کرده است و پس از آن پنج اعدام دیگر توسط مقامات سعودی در ۱۱، ۱۲ و ۱۴ نوامبر اعلام شده است.
اعدام این شهروندان شیعه در عربستان در حالی است که رژیم سعودی از سالهای طولانی بهویژه بعد از تحولات کشورهای عربی در سال ۲۰۱۱ تبدیل به یکی از سرکردگان اصلی سرکوب آزادی بیان و حقوق بشر کنار کشورهایی مانند بحرین شده است و اعدامهای جمعی فعالان از مشخصههای بارز این سیاست است.