کد خبر 1851451
تاریخ انتشار: ۱۸ آبان ۱۴۰۵ - ۰۹:۴۸

به گزارش مشرق، کانال تلگرامی اندیشکده تهران با انتشار گزارشی نوشت:

عربستان در جنگ یمن، علاوه بر تلاش جهت شکست نظامی انصارالله، در پی منزوی‌کردن این جنبش در افکار عمومی جهان عرب و مسلمانان بود. ریاض با برجسته‌سازی هویت زیدی انصارالله و پیوند زدن آن به تشیع، تلاش داشت تا انصارالله را نیرویی وابسته به ایران معرفی کرده و اعتبار این جنبش را که به دلیل حمایت از مردم مظلوم فلسطین در پسا ۷ اکتبر به دست آمده بود، از بین ببرد. ازاین‌رو، بخشی از راهبرد عربستان، تبدیل منازعه سیاسی و نظامی یمن به منازعه‌ای با ابعاد مذهبی، عربی و حتی مقدس بود.

حرمین شریفین؛ تلاش برای تبدیل منازعه یمن به مسئله جهان اسلام

عربستان بارها مدعی رهگیری موشک‌ها یا پهپادهای یمنی در نزدیکی مکه و مدینه شده و آن را تلاش انصارالله برای هدف‌گیری اماکن مقدس خوانده است؛ ادعایی که و مقامات صنعا به شدت آن را انکار کرده‌اند.

عربستان در تلاش است تا با این حربه، جنگ یمن را به مسئله تمام مسلمانان و دفاع از حرمین تبدیل کند، بااین‌حال، این ابزار در تنش اخیر حمایت جدی جهان اسلام را برای ریاض به همراه نداشته است.

تعز در برابر غزه؛ استفاده از رنج مردم یمن برای تضعیف اعتبار فلسطینی انصارالله

افزایش اعتبار انصارالله در جهان اسلام در پی حمایت این جنبش از مردم فلسطین، حمله علیه اهداف اسرائیلی و محدودسازی تردد دریایی مرتبط با اسرائیل در دریای سرخ، عربستان را به برجسته‌سازی محاصره تعز واداشت تا میان حمایت این جنبش از غزه و اتهام محاصره یک شهر یمنی تناقض ایجاد کند.

عربستان در کارزار یادشده کوشید تا محاصره تعز را به محاصره غزه تشبیه کند، این در حالی است که در تعز جابه‌جایی کالا، غذا و افراد با نظارت ارتش یمن ممکن بوده و مذاکرات قبایلی برای حل مسالمت‌آمیز این مسئله در جریان است.

فعالان رسانه‌ای وابسته به عربستان، برخی علمای اهل سنت و رسانه‌های ضد انصارالله در کارزار «باز کردن راه‌ها»، تلاش کردند تا محدودیت‌های اعمال شده بر تعز را برجسته کنند. اما افکار عمومی سکوت آنان هنگام محاصره و کشتار فلسطینیان و موضع‌گیری کنونی این افراد در حمایت از ریاض را زیر سؤال بردند. بدین‌ترتیب، این کارزار به کارزاری بر علیه خود عربستان و بازیگردانان آن تبدیل شد.

بسیج علمای وابسته؛ تبدیل جنگ سیاسی به تکلیف مذهبی

عربستان برای مشروعیت‌بخشی شرعی به جنگ علیه یمن، از علمای دینی و نهادهای مذهبی بهره گرفت. هم‌زمان با آغاز عملیات نظامی علیه یمن در مارس ۲۰۱۵، بیانیه الازهر، مواضع شخصیت‌هایی مانند الددو، حمایت مفتی اعظم و پشتیبانی شورای علمای ارشد عربستان از تصمیم پادشاه، پشتوانه مذهبی جنگ را تقویت کرد.

سه سطح این رویکرد عبارت بود از حمایت فقهی از جنگ، معرفی انصارالله به‌عنوان گروه باغی و تکفیر اعضای آن. دو سطح نخست گسترده‌تر بود و تکفیر بیشتر از سوی چهره‌های تندرو مطرح شد؛ بااین‌حال، ادبیات تکفیری به تشدید شکاف مذهبی کمک کرد.

دوگانه‌سازی‌های کاذب، آخرین تلاش برای انزوای انصارالله

عربستان انصارالله را در دوگانه‌هایی چون «نیروهای نیابتی ایرانی ـ فارسی در برابر جهان عرب» و «شیعه در برابر اهل سنت» قرار داد. این روایت، انصارالله را نه بازیگری یمنی با ریشه‌های مشخص، بلکه ابزار ایران برای مبارزه با اعراب و اهل تسنن معرفی می‌کرد.

وینسنت دوراک در مقاله «محدودیت‌های روایت فرقه‌ای در یمن» در سال ۲۰۱۹، نشان می‌دهد که تحلیل بحران یمن صرفاً بر اساس تقابل شیعه و سنی یا جنگ نیابتی ایران و عربستان، ظرفیت توضیحی محدودی دارد و بسیاری از ریشه‌های داخلی و سیاسی منازعه را نادیده می‌گیرد.

در همین زمینه، مسئله فلسطین به یکی از مهم‌ترین عوامل برهم‌زننده دوگانه‌سازی عربستان تبدیل شد. هنگامی که انصارالله در واکنش به جنگ غزه، عملیات نظامی علیه اهداف اسرائیلی را آغاز کرد، امکان معرفی این جنبش به‌عنوان یک نیروی ضدعرب یا صرفاً یک بازیگر فرقه‌ای دشوارتر شد.

عربستان با اتکا به حرمین، محاصره تعز، علمای اهل سنت و دوگانه‌های عربی ـ ایرانی و شیعه ـ سنی کوشید انصارالله را منزوی کند، اما نتوانست بر افکار عمومی جهان اسلام و کشورهای عربی مسلط شود. حمایت انصارالله و دولت صنعا از غزه، در مقایسه با عملکرد دیگر بازیگران منطقه در برابر اسرائیل، از عوامل ناکامی ریاض بود. شکست عربستان، علاوه بر ناکامی نظامی، در ناتوانی از انحصار روایت جنگ یمن و سلب مشروعیت منطقه‌ای از انصارالله نیز آشکار است.

*بازنشر مطالب شبکه‌های اجتماعی به منزله تأیید محتوای آن نیست و صرفا جهت آگاهی مخاطبان از فضای این شبکه‌ها منتشر می‌شود.

برچسب‌ها