سرویس جهان مشرق - «کریستا گِیل پایک[۱]» نامی است که در تاریخ حقوق و جزا در آمریکا جایگاهی منحصربه‌فرد دارد. او سال ۱۹۹۵ و در سن ۱۸ سالگی، به اتهام مشارکت در قتل هم‌کلاسی ۱۹ ساله‌اش، «کالین اسلمر»، در ایالت تنسی بازداشت و متعاقباً به مرگ محکوم شد[۲]. این حکم، پایک را به جوان‌ترین زنی تبدیل کرد که در تاریخ معاصر آمریکا به اعدام محکوم می‌شد[۳].

با این حال، پرونده‌ی او نه‌تنها به دلیل جنایت هولناکی که در ۱۸ سالگی مرتکب شد، بلکه به دلیل وقوع یکی از بی‌سابقه‌ترین فجایع اجرایی در تاریخ مجازات مرگ در آمریکا در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ (۸ مهر ۱۴۰۵) مورد توجه مجامع بین‌المللی حقوق بشر قرار گرفته است؛ جایی که پایک پس از دریافت دوزهای مرگ‌بار داروی پنتوباربیتال زنده ماند و دچار تشنج و کما شد[۴]. گزارش پیش رو به توهم «اعدام بشردوستانه» در آمریکا، برخی از موارد تبدیل روش‌های جدید اعدام به شکنجه، و در نهایت «اعدام» اخیر کریستا پایک پرداخته است.

این تصویر که اداره‌ی اصلاح و تربیت تنسی آن را در اختیار رسانه‌ها قرار داده، «کریستا پایک» مجرم محکوم به اعدام، را در تاریخ ۱۲ ژانویه‌ی ۲۰۲۳ نشان می‌دهد. (+)

مخاطبان محترم مشرق، گزارش زیر حاوی توصیفات دردناک درباره‌ی رنج انسان‌هاست. خواندن این گزارش برای همه‌ی سنین و همه‌ی افراد مناسب نیست.

افسانه‌ی «اعدام بشردوستانه»

مؤلفه‌ی تاریخ مجازات اعدام[۵] در آمریکا (که اخیراً روبه‌افزایش نیز گذاشته[۶]) تغییر مداوم در روش‌ها و ابزارهای اجرای حکم است[۷]؛ سیری تحولی که همواره از سوی متولیان نظام قضایی و مجریان قانون تحت عنوان «پیشرفت به سوی روش‌های انسانی‌تر، متمدنانه‌تر و بدون درد» تبلیغ شده است[۸].

در اواخر قرن نوزدهم میلادی، ظهور صندلی الکتریکی به عنوان جایگزینی کاملاً مدرن، علمی و مهندسی‌شده برای روش‌های سنتی مانند دار زدن یا جوخه‌ی آتش مطرح شد؛ روش‌هایی که بارها به دلیل قطع سر، خفگی طولانی‌مدت یا زجر کشیدن محکوم، اعتراضات عمومی را برانگیخته بودند. سیاست‌گذاران وقت مدعی بودند که جریان برق فشار قوی می‌تواند در کسری از ثانیه فعالیت مغز را متوقف کند و مرگی ناگهانی و کاملاً بی‌درد را به دنبال داشته باشد.

این تصویر که گفته می‌شود متعلق به سال۱۹۰۸ است، یک مرد را روی صندلی الکتریکی نشان می‌دهد. صندلی الکتریکی، اواخر قرن نوزدهم، به عنوان ابزاری «متمدنانه» برای اعدام «بدون درد» معرفی شد و با وجود این‌که بارها به وسیله‌ای برای شکنجه‌ی مجرمان تبدیل شد، اما امروزه همچنان در شماری از ایالت‌های آمریکا به عنوان یک روش اعدام مورد استفاده قرار می‌گیرد. (+)

چند دهه بعد و با آشکار شدن فجایع متعدد انسانی در استفاده از صندلی الکتریکی (از جمله سوختگی‌های شدید و زجر کشیدن محکومان)، اتاق‌های گاز به عنوان روشی تمیزتر معرفی شدند.

در نهایت، در دهه‌ی ۱۹۷۰ میلادی و با پیشگامی ایالت اوکلاهاما، روش «تزریق مرگ‌بار» خلق شد و به عنوان راه‌حل طلایی[۹] و بلامنازع اجرای مجازات مرگ در اکثر ایالات آمریکا به تصویب رسید[۱۰]. منطق بنیادین پشت توسعه‌ی روش تزریق مرگ‌بار، شبیه‌سازی کامل فرآیند اعدام با یک عمل جراحی یا بی‌هوشی ساده‌ی پزشکی بود.

«تزریق مرگ‌بار» به عنوان بهترین روش اعدام در آمریکا شناخته می‌شود، هرچند محکومان به اعدام بسته به این‌که در کدام ایالت زندگی می‌کنند، می‌توانند بین این گزینه و گزینه‌های دیگری مانند صندلی الکتریکی و اتاق گاز انتخاب کنند. (+)

هدف رسمی و اعلام‌شده از «پزشکی‌سازی[۱۱]» اعدام، القای این تصور عمومی بود که فرد محکوم، همانند یک بیمار در اتاق عمل یا فردی که تحت مراقبت‌های تسکینی قرار دارد، با تزریق داروهای آرام‌بخش به خوابی عمیق و آرام می‌رود و ظرف چند دقیقه، بدون احساس کوچک‌ترین درد یا ناآرامی، می‌میرد[۱۲].

اما تحلیل‌های عمیق حقوقی و پزشکی نشان می‌دهند[۱۳] که این ساختار متشکل از تخت‌های چرمی، سرم‌های نوین، پوشش‌های استریل و آنژیوکت‌ها، بیش از آن‌که برای کاهش رنج و عذاب محکوم طراحی شده باشد، برای تسکین خاطر، عذاب وجدان و بار روانی شاهدان، قضات و مجریان حکم ساخته شده است[۱۴].

در همین‌باره بخوانید:

›› بحران خودکشی در زندان‌های آمریکا/ هر ۲۰ روز یک زندانی در نیویورک خودکشی می‌کند

تناقض عجیبی که در نظام پزشکی آمریکا وجود دارد، مقایسه‌ی نحوه‌ی اجرای اعدام‌های دولتی[۱۵] با برنامه‌های قانونی «کمک پزشکی به مرگ» یا «مرگ خودخواسته» است[۱۶]. در حال حاضر در ۱۳ ایالت آمریکا و منطقه‌ی کلمبیا، سالانه هزاران مورد مرگ خودخواسته در بخش خصوصی و تحت نظارت کلینیک‌ها و سازمان‌های بهداشتی غیردولتی برای بیماران مبتلا به بیماری‌های لاعلاج انجام می‌شود[۱۷].

در این فرآیندهای خصوصی، داروسازان و پزشکان متخصص با استفاده از ترکیبات دقیق دارویی، مرگ‌های کاملاً بدون درد، آرام و بدون کوچک‌ترین عارضه‌ی پزشکی یا زجر کشیدن را رقم می‌زنند[۱۸]. این مسئله اثبات می‌کند که دانش فنی و پزشکی برای پایان دادنِ بی‌درد به حیات انسان کاملاً وجود دارد؛ اما هنگامی که نظام قضایی و دولت آمریکا تصمیم به اعدام یک مجرم در زندان می‌گیرد، به دلیل نادیده گرفتن قوانین پزشکی، عدم حضور تکنسین‌های مجرب و پنهان‌کاری در خلوت زندان‌ها، فرآیند اعدام به شکنجه‌ای هولناک تبدیل می‌شود[۱۹].

اتاق اعدام در زندانی در شهر «هانتسویل» ایالت تگزاس. اعدام مجرمان توسط دولت آمریکا به روش «تزریق مرگ‌بار» در حالی به خطا می‌رود که سالانه هزاران نفر در این کشور در کلینیک‌های خصوصی و زیر دست متخصصان پزشکی خدمات «کمک پزشکی به مرگ» را دریافت می‌کنند. منظور از «کمک پزشکی به مرگ» مواردی است که در آن‌ها فرد بیمار مبتلا به یک بیماری لاعلاج، با مشورت یک متخصص درمانی، دارویی را برای بی‌هوشی و سپس مرگ دریافت می‌کند و خودش آن را مصرف می‌نماید. این کار در برخی ایالت‌های آمریکا و همین‌طور پایتخت این کشور، واشینگتن، مجاز است. این نشان می‌دهد، مسئله به هیچ عنوان کمبود در علم پزشکی یا متخصصان مجرب نیست، بلکه تصمیمی عامدانه از سوی مجریان مجازات اعدام در آمریکاست. (+)

در واقع، پشت نقاب سفید و ظاهراً بهداشتی پروتکل‌های پزشکی در زندان‌ها، روندی از شکنجه‌ی سازمان‌یافته و مدرن نهفته است[۲۰]. در پروتکل‌های سه‌دارویی سنتی (شامل سدیم تیپنتال برای بی‌هوشی، پانکورونیوم بروماید برای فلج کردن عضلات، و پتاسیم کلراید برای ایست قلبی)، داروی دوم باعث فلج کامل سیستم حرکتی و تنفسی می‌شود[۲۱]. این فلج عضلانی، نقابی خوفناک بر چهره‌ی اعدام می‌زند؛ چراکه محکوم را از انجام هرگونه حرکت، فریاد زدن، یا نشان دادن واکنش بازمی‌دارد، حتی اگر به دلیل عدم دریافت دوز کافی داروی بی‌هوشی، با هوشیاری کامل در حال تجربه‌ی سوزش مرگ‌بار پتاسیم کلراید در رگ‌های خود و حس خفگی مطلق باشد[۲۲].

حتی در سیستم‌های تک‌دارویی جدیدتر که از دوزهای بالای باربیتورات‌ها (مانند پنتوباربیتال[۲۳]) استفاده می‌کنند، خطاهای متعدد در رگ‌گیری و تزریق بافتی، این ادعای «مرگ آرام و بی‌درد» را از اساس زیر سؤال برده است[۲۴].

خودروهای اورژانس، ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶، پس از اعدام نافرجام «کریستا پایک» وارد محوطه‌ی زندان فوق‌امنیتی «ریوربند» در ایالت تنسی شده‌اند تا پایک را به بیمارستان منتقل کنند. اگرچه زنده ماندن کریستا پایک پس از تزریق دو دوز داروی مرگ‌بار پنتوباربیتال اتفاقی بی‌سابقه بود، اما وقوع اعدام نافرجام در آمریکا به هیچ عنوان حادثه‌ی نادری نیست. فقط در ایالت تنسی طی ۱۴ ماه گذشته، پایک سومین موردی بود که در آن اعدام یک مجرم طبق برنامه پیش نمی‌رفت. با این حال، ایالت‌های دیگر آمریکا نیز در این زمینه کارنامه‌ی درخشانی ندارند. در مورد پایک، مأموران اعدام دست‌کم ۷ بار او را سوزن‌سوزن کردند تا یک رگ مناسب برای تزریق داروی مرگ‌بار پیدا کنند. این در حالی است که با وجود تزریق دارو، پایک بی‌هوش نشد و به خواندن آواز با «مشاور معنوی‌اش» ادامه داد. پس از چند دقیقه، در حالی که باید تا آن زمان به خواب فرو می‌رفت، شکایت کرد که احساس می‌کند بازویش دارد منفجر می‌شود، و پرسید: «همیشه همین اتفاق می‌افتد؟» (+)

سابقه‌ی آمریکا در اعدام‌های نافرجام

مطالعات گسترده‌ی حقوقی، سم‌شناسی و آماری که توسط پژوهشگرانی نظیر پروفسور «آستین سارات» انجام شده، نشان می‌دهد روش تزریق مرگ‌بار بالاترین نرخ خطا، شکست و ناکارآمدی اجرایی (حدود ۷ درصد) را در میان تمام روش‌های اعدام در تاریخ معاصر آمریکا دارد[۲۵]. بر خلاف تصور عمومی، اعدام‌های فاجعه‌بار و همراه با زجر شدید، به هیچ عنوان استثنا نیستند، بلکه پیامد ساختاری و اجتناب‌ناپذیر سپردن اقدامات پیچیده‌ی پزشکی به افراد غیرمتخصص و بدون آموزش‌های پزشکی استاندارد در محیط‌های امنیتی زندان‌ها هستند[۲۶]. نگاهی به تعداد اندکی از پرونده‌های شاخص تاریخی «اعدام‌های نافرجام»، نادرستی ادعای «مجازات بدون درد» را به روشنی اثبات می‌کند:

◄ ویلیام کملر[۲۷] (۱۸۹۰): کملر نخستین فردی بود که با صندلی الکتریکی اعدام شد. به دلیل عدم محاسبه‌ی درست شدت جریان برق و زمان وصل آن، جریان اولیه و شوک ۱۰۰۰ ولتی نتوانست کملر را بکشد. پس از وصل مجدد جریان، که این‌بار یک شوک ۲۰۰۰ ولتی به او وارد کرد، بدن کملر دچار سوختگی شدید شد؛ رگ‌هایش پاره شدند؛ و بوی گوشت سوخته فضا را پر کرد[۲۸]. گزارش‌های مطبوعاتی آن زمان این اعدام را «منظره‌ای مشمئزکننده و شکنجه‌ای عریان» توصیف کردند.

◄ رومل بروم[۲۹] (۲۰۰۹): مأموران اجرای حکم اعدام ایالت اوهایو بیش از دو ساعت تمام بدن بروم را سوزن‌سوزن کردند تا رگ مناسبی برای تزریق داروی مرگ‌بار روی دست‌ها و پاهایش پیدا کنند[۳۰] (اتفاقی که یک ساعت تمام برای کریستا پایک نیز رخ داد[۳۱]). پس از ۱۸ بار فرو کردن دردناک سوزن، پارگی رگ‌ها و ایجاد جراحات شدید که با گریه و ناله‌های بروم همراه بود، اجرای حکم توسط فرماندار متوقف شد. بروم ۱۱ سال بعد در زندان به دلیل ابتلا به کووید-۱۹ درگذشت، اما کابوس آن دو ساعت شکنجه را تا پایان عمر با خود داشت.

◄ کلیتون لوکت[۳۲] (۲۰۱۴): مأموران اعدام ایالت اوکلاهاما برای اعدام لوکت یک ترکیب دارویی آزمایش‌نشده را به او تزریق کردند. به علاوه، رگی که در ران او برای تزریق انتخاب شده بود، دچار پارگی شد و داروها به جای جریان خون وارد بافت نرم شدند[۳۳]. لوکت با وجود آن‌که بر اساس پروتکل باید کاملاً بی‌هوش می‌بود، پس از تزریق داروها به هوش آمد، چشمانش را باز کرد، به‌شدت تکان خورد، ناله کرد و کلماتی را به زبان آورد، از جمله: «یک مشکلی وجود دارد.» او پس از ۴۳ دقیقه عذاب و رنج شدید، سرانجام بر اثر سکته‌ی قلبی درگذشت.

◄ جوزف وود[۳۴] (۲۰۱۴): تیم اجرای حکم اعدام ایالت آریزونا، حدود دو ساعت تلاش کردند تا وود را با ترکیب دارویی میدازولام و هیدرومورفون بکشند[۳۵]. شاهدان حاضر در اتاق اعدام گزارش دادند که وود ظرف یک ساعت و ۵۷ دقیقه بیش از ۶۰۰ بار برای نفس کشیدن خرخر کرده و دهانش همانند ماهی بیرون افتاده از آب باز و بسته می‌شده، در حالی که مسئولان ادعا می‌کردند او در خواب عمیق است.

◄ دویل لی هَم[۳۶] (۲۰۱۸): مأموران اعدام ایالت آلاباما، حدود دو ساعت و نیم برای یافتن یک رگ سالم در بدن «هم»، که به سرطان پیشرفته مبتلا شده بود، تلاش کردند[۳۷]. آن‌ها حداقل ۱۲ بار سوزن‌های ضخیم را وارد دست‌ها، پاها و ران او کردند که حتی منجر به سوراخ شدن مثانه و شریان‌های اصلی او، از جمله سرخرگ رانی، شد. خون فراوانی که روی تخت اعدام جاری شده بود، موجب شد تا روتختی زیر «هم» دست‌کم یک بار تعویض شود، و در نهایت به دلیل شکنجه‌بار بودن فرآیند، اجرای حکم لغو گردید. پزشکی که پس از اقدام به اعدام «هم» را معاینه کرده بود، در گزارش خود نوشت وی آرزو کرده بوده که به جای آن درد شدید، سریع‌تر کشته شود.

◄ کنت یوجین اسمیت[۳۸] (۲۰۲۴): اسمیت که یک بار در سال ۲۰۲۲ از اعدام ناموفق با تزریق مرگ‌بار (پس از ساعت‌ها سوزن زدن دردناک) جان سالم به در برده بود، در ژانویه‌ی ۲۰۲۴ توسط ایالت آلاباما با روش جدید و آزمایش‌نشده‌ی «هیپوکسی نیتروژن[۳۹]» (نوعی خفگی) اعدام شد[۴۰]. مسئولان ادعا کرده بودند که این روش ظرف چند ثانیه موجب بی‌هوشی و مرگ بی‌درد می‌شود، اما اسمیت برای دقایق متوالی روی تخت اعدام تشنج کرد، در تلاش برای تنفس خرخر کرد، چشمانش از حدقه بیرون زد، و زجر کشید تا سرانجام جان داد.

فعالان مخالف مجازات اعدام در آستانه‌ی اجرای حکم اعدام «کنت یوجین اسمیت»، ۲۵ ژانویه‌ی ۲۰۲۴، در حاشیه‌ی جاده‌ی منتهی به «مؤسسه‌ی اصلاح و تربیت هولمن» در شهر «اتمور» ایالت آلاباما، تابلوهایی را نصب کرده‌اند. روی تابلوی جلویی در تصویر نوشته شده «اعدام‌های آزمایشی را متوقف کنید» و روی تابلوی دیگر نوشته «به اتاق گاز نه بگویید». اسمیت به روش آزمایش‌نشده‌ی هیپوکسی نیتروژن اعدام شد، اما به جای بی‌هوشی و مرگ آرام، پس از چندین دقیقه خفگی و تشنج در نهایت جان داد. (+)

جنایت هولناک کریستا پایک

کریستا پایک[۴۱] در محیطی آکنده از سوءاستفاده‌های شدید جسمی، عاطفی و جنسی، فقر مطلق و رهاشدگی خانوادگی رشد یافت. آسیب‌های روانی متعدد در دوران کودکی و نوجوانی، ساختار شخصیت و سلامت روان او را به‌شدت متزلزل کرده بود. ژانویه‌ی ۱۹۹۵، پایک که تنها ۱۸ سال و چند ماه داشت، به همراه دوست‌پسر ۱۷ ساله‌اش، «تداریل شیپ»، و یک دختر نوجوان دیگر به نام «شادولا پترسون»، همکلاسی ۱۹ ساله‌ی خود، کالین اسلمر، را به منطقه‌ای جنگلی و خلوت در محوطه‌ی دانشگاه تنسی در ناکسویل کشاندند[۴۲]. پایک که تحت تأثیر اختلالات روانی حاد، پارانویا، بدبینی شدید و محرک‌های محیطی قرار داشت، تصور می‌کرد اسلمر می‌خواهد دوست‌پسرش را از او بدزدد.

«کالین اسلمر» (تصویر بالا) هم‌کلاسی ۱۹ ساله‌ی «کریستا پایک» بود که سال ۱۹۹۵ توسط او به قتل رسید. پایک، که آن زمان ۱۸ سال داشت، معتقد بود اسلمر می‌خواهد دوست‌پسر ۱۷ ساله‌اش «تداریل شیپ» را از چنگ او دربیاورد. پایک و شیپ با همکاری یک‌دیگر نقشه‌ی قتل اسلمر را کشیدند و اجرا کردند؛ با این حال، شیپ هنگام ارتکاب جرم ۱۸ سال تمام نداشت و بنابراین، تنها به حبس ابد با امکان عفو مشروط محکوم شد. (+)

وی در نهایت، اسلمر را مورد ضرب‌وجرح و شکنجه‌ی طولانی‌مدت قرار داد. این درگیری خونین، که طی آن پایک و هم‌دستانش بدن و گلوی او را با کاتر و ساطور چندین بار پاره‌پاره کردند و یک ستاره‌ی پنج‌پر را (ظاهراً تحت تأثیر عقاید شیطان‌پرستانه) در سینه‌ی او فرو کردند، بالأخره زمانی به پایان رسید که پایک با ضربه‌ی محکم یک تکه آسفالت بر سر اسلمر، جمجمه‌ی او را خرد کرد و او را به قتل رساند[۴۳]. رفتار غیرعادی و خشن پایک پس از حادثه و نگه داشتن تکه‌ای از جمجمه‌ی مقتول[۴۴]، نشان‌دهنده‌ی عمق اختلالات رفتاری و روانی کنترل‌نشده‌ی او در آن سنین بود.

«مری مارکس» (تصویر بالا) متخصص انسان‌شناسی پزشکی قانونی دانشگاه تنسی، سال ۱۹۹۶، در جریان محاکمه‌ی «کریستا پایک» به اتهام قتل «کالین اسلمر» درباره‌ی صدمات واردشده به جمجمه‌ی اسلمر شهادت می‌دهد. پایک قطعه‌ای از جمجمه‌ی اسلمر را از صحنه‌ی قتل به عنوان «یادگاری» با خود برده بود و بلافاصله آن را به هم‌کلاسی‌های خود نشان داده بود. (+)

مارس ۱۹۹۶، دادگاه ایالتی تنسی کریستا پایک را به اتهام قتل عمدی درجه‌ی اول و تبانی برای قتل به اعدام محکوم کرد. هیأت‌منصفه نیز هیجانات و آسیب‌های روانی دوران کودکی او را نادیده گرفت. نکته‌ی قابل‌توجه در تناقضات حقوقی این پرونده آن بود که تداریل شیپ به دلیل آن‌که هنگام وقوع جنایت ۱۷ سال و چند ماه داشت (زیر سن قانونی ۱۸ سال بود)، از مجازات مرگ مصون ماند و به حبس ابد با امکان درخواست عفو مشروط محکوم شد. بدین ترتیب، پایک به عنوان تنها فرد بالای ۱۸ سال گروه، به مرگ محکوم گردید و به جوان‌ترین زن محکوم به اعدام در تاریخ معاصر آمریکا تبدیل شد.

«کریستا پایک» (چپ) و مادرش هنگام قرائت حکم محکومیت پایک توسط هیأت‌منصفه در دادگاه به جرم قتل «کالین اسلمر» در سال ۱۹۹۶. پایک که ۱۸ سال و چند ماه سن داشت، به مجازات اعدام محکوم شده بود. (+)

پایک ۳۰ سال بعدی عمر خود را در شرایط سخت انفرادی در زندان زنان تنسی گذراند[۴۵]. در طول این سه دهه، تیم وکلا و نهادهای حقوق بشری بارها با ارائه‌ی اسناد پزشکی محکم در خصوص آسیب‌های مغزی، صرع، و اختلال شخصیت مرزی پایک، و همچنین با استناد به یافته‌های علمی جدید عصب‌شناسی مبنی بر عدم رشد کامل قشر پیش‌پیشانی مغز (مسئول کنترل اراده و پیش‌بینی عواقب) تا سن ۲۵ سالگی، خواستار تخفیف مجازات او به حبس ابد شدند[۴۶]. با این حال، تمام درخواست‌های فرجام‌خواهی در دادگاه‌های ایالتی و فدرال یکی پس از دیگری رد شدند[۴۷].

«کریستا پایک» در کودکی و حتی از زمانی که نوپا بود، بارها قربانی تجاوز و آزار جنسی شده بود. وی زمانی که تنها ۱۲ سال داشت یک بار تلاش کرد خودکشی کند. ۱۷ ساله بود که یک مرد غریبه در کنار یک جاده با خشونت به او تجاوز کرد و پلیس هیچ‌گاه آن مرد را دستگیر نکرد. حدود یک سال پس از این حادثه، پایک اقدام به قتل اسلمر کرد. دوست‌پسر پایک و هم‌دست او در قتل اسلمر، «تداریل شیپ» نوجوان ۱۷ ساله‌ای بود که پیش‌تر پایک را کتک زده و با تیغ تهدید به قتل کرده بود، اما پایک همچنان عاشقش بود. (+)

فاجعه‌ی شب اعدام پایک

پس از صدور حکم نهایی اعدام و رد آخرین درخواست عفو انسانی توسط فرماندار ایالت تنسی، زمان اجرای حکم کریستا پایک برای شب ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ در مؤسسه‌ی امنیتی ریوربند[۴۸] تنظیم شد. بر اساس پروتکل ایالت تنسی[۴۹]، به پایک حق انتخاب میان صندلی الکتریکی و تزریق مرگ‌بار داده شد و او روش تزریق مرگ‌بار[۵۰] (تک دارویی پنتوباربیتال) را انتخاب نمود.

با این وجود، مراحل اجرای حکم از همان ابتدا با مشکلات فنی و پزشکی[۵۱] عمیقی همراه شد[۵۲]. تیم اجرای حکم زندان، که فاقد تکنسین‌های متخصص بی‌هوشی بود، بیش از یک ساعت کامل برای وارد کردن سوزن و پیدا کردن رگ مناسب روی دست‌های پایک تلاش کردند. این فرآیند با دست‌کم ۷ بار وارد کردن دردناک سوزن‌های ضخیم، تا شدن سوزن‌ها در بافت و ایجاد پارگی مویرگی همراه بود[۵۳].

شاهدان ساعت ۶:۴۱ شب اجازه‌ی ورود به محل اعدام را پیدا کردند[۵۴]. ساعت ۷:۲۶ شب وقتی بالأخره پرده‌های اتاق شاهدان کنار زده شد، پایک روی تخت اعدام بسته شده بود و سوزن‌ها روی دست راستش قرار داشتند. ساعت ۷:۳۰ شب، پایک «آخرین جملاتش» را بیان کرد. اما با تزریق دوز اول داروی پنتوباربیتال، شکنجه جای اعدام را گرفت[۵۵]. ساعت ۷:۳۴ شب، پایک با فریاد و درد شدید گفت: «رگ دستم دارد می‌ترکد[۵۶]!» بر خلاف انتظارات پزشکی که داروی باربیتورات باید ظرف ۳۰ تا ۶۰ ثانیه فرد را به بی‌هوشی کامل و عمیق فرو ببرد، پایک بعد از چهار دقیقه همچنان هوشیار بود. سپس، شروع به تکان دادن شدید سر، خندیدن‌های ناشی از شوک روانی و هذیان، و تقلا برای تکان دادن دست‌هایش کرد. ساعت ۷:۳۹ شب، با پاهایش ملحفه‌ای را که رویش انداخته بودند، کنار زد.

بررسی‌های بعدی نشان داد که به دلیل آنژیوکت‌گذاری نادرست، دارو به جای ورود به مجرای اصلی وریدی، به بافت‌های نرم و زیرپوستی دست نفوذ کرده و موجب سوختگی شدید بافتی، تاول‌های بزرگ و تورم دردناک شده.

در همین‌باره بخوانید:

›› «روز مادر» در زندان زنان آمریکا

طبق پروتکل تنسی، به دلیل زنده ماندن محکوم پس از ۵ دقیقه، دوز دوم داروی مرگ‌بار نیز تزریق گردید. همزمان، پرده‌های اتاق شاهدان کشیده شد و دیگر هیچ‌کس درون اتاق را نمی‌دید. اما حتی پس از تزریق دوز دوم هم صدای خرخر شدید، تنفس سخت و صداهای ناشی از خفگی و تشنج پایک به گوش وکلای حاضر در پشت در می‌رسید[۵۷]. مسئولان اجرایی که با بحرانی بی‌سابقه مواجه شده بودند، پس از حدود یک ساعت بلاتکلیفی و عدم اعلام فوت، رسماً اجرای حکم را متوقف کردند[۵۸].

پایک که وارد حالت کما و نارسایی تنفسی شده بود، با آمبولانس تحت تدابیر شدید امنیتی به بیمارستان منتقل گردید و زیر دستگاه تنفس مصنوعی قرار گرفت[۵۹]. به این ترتیب، او به نخستین فرد در تاریخ معاصر مجازات اعدام در آمریکا تبدیل شد که پس از دریافت دو دوز کامل و مرگ‌بار از داروی اعدام زنده ماند و اجرای حکمش لغو گردید[۶۰].

خبرنگارانی که روز چهارشنبه، ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶، به عنوان شاهد در مراسم اعدام «کریستا پایک» در شهر «نشویل» ایالت تنسی حضور داشتند، پس از توقف اجرای حکم، توسط عوامل امنیتی از محل بیرون رانده می‌شوند. این خبرنگاران و وکلای پایک می‌گویند تا پیش از اعلام توقف اجرای حکم، پایک همچنان خِرخِر می‌کرده و تنفس دشواری داشته است. (+)

وکلای پایک، فردای اجرای حکم اعدام، اعلام کردند که وضعیت او در بیمارستان وخیم است[۶۱]؛ و روز بعد، جزئیات بیش‌تری را از وضعیت او افشا کردند: او بی‌هوش است، دستگاه تنفس مصنوعی به او متصل شده[۶۲]، و هر دو دستش دچار تورم، تاول و سوختگی شده‌اند[۶۳]. ۵ اکتبر، وکلای پایک گفتند که وی دچار مرگ مغزی شده و انتظار می‌رود دستگاه‌های حمایت حیاتی به‌زودی از او جدا شوند[۶۴]. با این حال، یک روز بعد، ۶ اکتبر، پایک به هوش آمد[۶۵] و حرف زد[۶۶]؛ هرچند به گفته‌ی وکلایش، او دچار ذات‌الریه شده بود، قابلیت بلع را از دست داده بود، و در یکی از دستانش لخته‌ی خون جمع شده بود. وکلای پایک می‌گویند نخستین کلمات او پس از به هوش آمدن این‌ها بوده: «من کجا هستم؟ شما که هستید؟» اما او «کاملاً آگاه است که ایالت [تنسی] تلاش کرده، او را اعدام کند[۶۷].»

«کریستا پایک» که قرار بود به خاطر شکنجه و قتل هولناک «کالین اسلمر» اعدام شود، فعلاً توسط دولت آمریکا شکنجه شده و هنوز معلوم نیست ایالت تنسی دوباره تلاش خواهد کرد او را به قتل برساند یا نه. چه‌بسا بتوان گفت «عدالت» دارد در حق پایک اجرا می‌شود. (+)

وکلای پایک در این‌باره که بر خلاف توصیه‌های پزشکی، دست و پای او را به تخت بیمارستان زنجیر کرده‌اند، اظهار نگرانی کردند[۶۸]. ۸ اکتبر، یکی از وکلای پایک در مصاحبه با بی‌بی‌سی خبر داد که او توانایی حرکتی محدودی را بازیافته است[۶۹]: «او امروز برای اولین بار بلند شده و راه می‌رود، اما فقط در محدوده اتاق و نه مسافت طولانی[۷۰].» و در نهایت، ۱۰ اکتبر، وکلای پایک بیانیه‌ای صادر کردند مبنی بر این‌که او از بیمارستان مرخص شده[۷۱] و دوباره به زندان زنان تنسی، موسوم به «مرکز توان‌بخشی دِبرا کی. جانسون» منتقل شده است[۷۲]. انتظار می‌رود هفته‌ها یا حتی ماه‌ها طول بکشد تا مشخص شود آیا پایک می‌تواند سلامتی خود را بازیابد یا نه[۷۳]. به علاوه، به احتمال قوی، دعوای حقوقی طولانی‌مدتی بر سر حق ایالت تنسی برای تلاش دوباره به منظور اعدام پایک[۷۴] در پیش خواهد بود[۷۵].

مجرم یا موش آزمایشگاهی؟

اکثر افرادی که در آمریکا عادلانه به اعدام محکوم می‌شوند، مجرمانی هستند که مرتکب جنایت‌های هولناک، مانند تجاوز و قتل کودکان، شده‌اند. در مورد کریستا پایک نیز شکی وجود ندارد که وی باید اعدام می‌شد. اگر تصور می‌کنید ممکن است پایک بعد از ارتکاب آن جنایت وحشیانه در ۱۸ سالگی از اقدام خود پشیمان شده باشد، خوب است بدانید وی سال ۲۰۰۱، زمانی که شماری از زندانیان بخش فوق‌امنیتی به دلیل وقوع آتش‌سوزی در حال تخلیه‌ی سلول‌هایشان بودند، تلاش کرد تا با بندی شبیه به بند کفش[۷۶]، یک مجرم محکوم به حبس ابد را خفه کند[۷۷]؛ هرچند با مداخله‌ی مأموران زندان، قربانی تنها بی‌هوش شد و سپس به هوش آمد.

در نهایت، پایک به خاطر این سوءقصد به ۲۵ سال حبس محکوم شد[۷۸]. همچنین، سال ۲۰۱۲ مقامات زندان متوجه شدند، پایک تلاش کرده تا با اجیر کردن یکی از نگهبانان زندان و با کمک یک مربی ورزشی ۳۴ ساله که حدود ۱۴۰۰ کیلومتر آن‌طرف‌تر، در نیوجرزی، زندگی می‌کرد و از طریق نامه‌نگاری با پایک آشنا شده بود[۷۹]، از زندان فرار کند.

«کریستا پایک» (جلوی تصویر) قاتل محکوم به اعدام، ۱۲ آوریل ۲۰۱۲، در دادگاه حضور پیدا کرده تا در برابر اتهام حمله به قصد قتل یک زندانی دیگر در سال ۲۰۰۱، از خود دفاع کند. پایک همان سال ۲۰۱۲ تلاش کرد تا با اجیر کردن یک نگهبان و طرح دوستی با یک نفر در نیوجرزی، حدود ۱۴۰۰ کیلومتر آن‌طرف‌تر، از زندان فرار کند. (+)

به این ترتیب، پایک مسلماً جای ترحم را برای خود باقی نگذاشته است. با این وجود، سؤالی که همچنان بدون پاسخ مانده، این است که آیا «اعدام‌های نافرجام» در آمریکا بیش‌تر نتیجه‌ی ناتوانی در اجرای حکم اعدام هستند، یا تصمیمی عامدانه برای آزمون و خطای روش‌های شکنجه روی مجرمان. تبدیل ابزارهای اعدام از دار و جوخه‌ی آتش و صندلی الکتریکی به تخت بیمارستان، آنژیوکت و سرنگ‌های تزریق، نه‌تنها شکنجه و زجر محکومان[۸۰] را حذف نکرده، بلکه آن را سازمان‌یافته و مشروع کرده و پشت پرده‌های زندان‌ها و تحت پوشش واژگان پزشکی مخفی نموده. هرچه باشد، واقعاً جای سؤال دارد که کشوری که در طول تاریخ خود باعث کشتار میلیون‌ها انسان بی‌گناه در سراسر جهان شده، چگونه از اجرای مجازات و اعدام چند مجرم در داخل زندان‌های خود عاجز است و ساده‌ترین فرآیندهای فنی را به شکنجه‌های چندساعته تبدیل می‌کند.

«کریستا پایک» قاتل محکوم به اعدام، ۴ دسامبر ۲۰۰۷، وارد دادگاه جنایی شهر «ناکسویل» ایالت تنسی می‌شود. (+)

چنان‌که اندیشکده‌ی آمریکایی «امریکن‌کانسروتیو» می‌نویسد:

کریستا پایک قرار بود ۳۰ سال پس از صدور حکم اعدامش به خاطر قتلی بی‌رحمانه در تنسی، اعدام شود؛ انتظاری که شاید طولانی‌تر از حد معمول باشد، اما خیلی هم طولانی‌تر نبود. (میانگین زمان انتظار در صف اعدام حدود ۲۰ سال است.) این فاصله‌ی طولانی نشانه‌ای از سخت‌گیری و وسواس نظام حقوقی آمریکا نیست؛ بلکه بیش‌تر نشانه‌ی ناکارآمدی و فساد اخلاقی آن است؛ و این موضوع فارغ از این‌که مجازات اعدام را قبول داشته باشید یا نداشته باشید، صدق می‌کند. نگه داشتن زندانیان در صف اعدام برای چنین مدت طولانی‌ای، به خودی خود و طبق هر معیار متمدنانه‌ای، مجازاتی بی‌رحمانه و غیرعادی است[۸۱] که فقط از بدترین دیکتاتوری‌های فاسد و بی‌ارزش انتظار می‌رود. اما ناکامی تأسف‌بار در اجرای حکم کریستا پایک (البته نه به این خاطر که جلادها تلاششان را نکردند) اگر تا این حد تکان‌دهنده نبود، خنده‌دار به نظر می‌رسید: بزرگ‌ترین قدرت نظامی جهان، دست‌کم روی کاغذ، نمی‌تواند یک زن ۵۰ ساله را سریع بکشد[۸۲]!

در همین‌باره بخوانید:

›› در زندان‌ زنان آمریکا چه می‌گذرد