به گزارش مشرق، روزنامه اسرائیلی هاآرتص در گزارشی تحلیلی نوشت که فرمان تازه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا برای اعمال تعرفه ۲۵ درصدی علیه کشورهایی که با ایران تجارت میکنند، در عمل با موانع جدی روبهروست. بسیاری از شرکای تجاری ایران، از جمله اندونزی، ترکیه، پاکستان، عمان و قطر، نهتنها عجلهای برای تبعیت از دستور ترامپ ندارند، بلکه خودِ آمریکا نیز در شرایط کنونی به همکاری این کشورها نیاز دارد.
به نوشته این روزنامه، ترامپ برای پیشبرد «شورای صلح غزه» و نیز تأمین نیازهای راهبردی واشنگتن، به روابط نزدیک با این کشورها وابسته است و همین موضوع باعث شده آینده «جنگ اقتصادی علیه ایران» در هالهای از ابهام قرار گیرد.
این گزارش در آستانه نشست شورای صلح ترامپ در واشنگتن منتشر شده؛ نشستی که به گفته هاآرتص، برای «پرابوو سوبیانتو»، رئیسجمهور اندونزی، یک فرصت تشریفاتی و در عین حال اقتصادی است. پس از ماهها مذاکره و فشار، ترامپ پذیرفته است که تعرفه واردات کالاهای اندونزی را از ۳۲ درصد به ۱۹ درصد کاهش دهد. در مقابل، اندونزی متعهد شده تعرفه کالاهای آمریکایی را پایین بیاورد، خرید هواپیماهای بوئینگ را افزایش داده و واردات سویا از آمریکا را گسترش دهد.
هاآرتص این توافق را نشانهای از «نیاز متقابل» میان واشنگتن و جاکارتا دانسته و تأکید کرده است که چنین روابطی مانع از آن میشود که آمریکا بتواند اندونزی را برای قطع تجارت با ایران به طور فوری تحت فشار قرار دهد.
هاآرتص در ادامه نوشت که با وجود لحن تند ترامپ علیه ایران، واقعیتهای ژئوپلیتیک و اقتصادی نشان میدهد که واشنگتن نمیتواند بهسادگی کشورهای مهمی مانند اندونزی، ترکیه، پاکستان، عمان و قطر را وادار به قطع روابط تجاری با ایران کند؛ هر یک از این کشورها در معادلات منطقهای و طرحهای سیاسی ترامپ نقش کلیدی دارند. به همین دلیل، «تحریمهای اقتصادی علیه تهران مانند گذشته امکان اجرای فوری ندارند» و آینده این سیاست به میزان همکاری یا مقاومت این کشورها بستگی خواهد داشت.
ترامپ هفته گذشته فرمانی اجرایی امضا کرد که بر اساس آن، هر کشوری که به خرید کالا یا خدمات از ایران ادامه دهد، علاوه بر تعرفههای اولیه، با تعرفه ۲۵ درصدی اضافی مواجه خواهد شد. این فرمان عملاً شرکای تجاری ایران را هدف تعرفههای ثانویه قرار میدهد. کاخ سفید نیز با انتشار این دستورالعمل اعلام کرد که این فرمان با هدف «رسیدگی به تهدیدهای ناشی از دولت ایران علیه ایالات متحده» صادر شده و به آمریکا اجازه میدهد بر واردات از کشورهایی که بهطور مستقیم یا غیرمستقیم از ایران خرید میکنند، تعرفههای اضافی اعمال کند.
بر اساس این فرمان که از ۷ فوریه ۲۰۲۶ (۱۸ بهمن) اجرایی شده است، وزارت بازرگانی موظف است کشورهایی را که از ایران کالا یا خدمات خریداری میکنند شناسایی کند. سپس وزارت خارجه، خزانهداری، بازرگانی، امنیت داخلی و نماینده تجاری آمریکا، میزان و گستره دقیق تعرفهها را تعیین کرده و توصیه نهایی را به رئیسجمهور ارائه خواهند داد. کاخ سفید تأکید کرده است که رئیسجمهور میتواند در صورت تغییر شرایط یا واکنش متقابل کشورها، این فرمان را اصلاح کند.