گزارش تسنیم|یارانه پنهان ۲۰۰هزار میلیارد تومانی بنزین و سرِ بی‌کلاه محرومان/ طرح، «هر ایرانی، ۲۰ لیتر بنزین» به سرانجام می‌رسد؟

محاسبه قیمت تمام شده تولید بنزین در ایران و محاسبه میزان یارانه پنهانی که در مصرف این فرآورده استراتژیک نفتی در داخل کشور پرداخت می شود، پارامترهای متعددی دارد.

به گزارش مشرق، پس از آنکه در آبان ماه سال گذشته به یکباره با افزایش قیمت بنزین و سهمیه بندی دوباره این فرآورده استراتژیک نفتی مواجه شدیم، یکی از واکنش هایی که به این طرح ناگهانی مطرح شد، عدم تطبیق آن با عدالت اجتماعی بود، چرا که در این شرایط، هر خانواده ای که وسیله نقلیه بیشتری داشته باشد، بیشتر از یارانه بنزین بهره می گیرد و خانواده هایی که هیچ وسیله نقلیه ای ندارند، هیچ بهره ای از یارانه بنزین نخواهند داشت.

* هزینه تمام شده تولید بنزین چقدر است؟

این موضوع که قیمت تمام شده تولید بنزین در کشور چقدر است و چه میزان یارانه بابت بنزین پرداخت می شود، پیچیدگی ها و پارامترهای بسیار متعددی برای محاسبه دارد.

بیشتر بخوانید:

بازخوانی توصیه‌های صندوق بین‌المللی پول برای اقتصاد ایران

نفت به عنوان انفال جزو ثروت ملی محسوب می‌شود که متعلق به تمام نسل‌های این کشور است، از این رو عواید حاصل از نفت باید برای سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت و ایجاد ارزش افزوده بیشتر برای بهره‌مندی تمام نسل‌ها هزینه شود. با این حال، بخشی از نفت تولیدی کشور (یک میلیون و ۸۰۰ هزار بشکه در روز) صرف تولید فرآورده های نفتی در ۹ پالایشگاه نفت خام می شود. علاوه بر این روزانه حدود ۴۰۰ هزار بشکه میعانات گازی نیز برای تبدیل به فرآورده های نفتی به تنها پالایشگاه میعانات گازی کشور (پالایشگاه ستاره خلیج فارس) ارسال می شود.

* هر لیتر نفت خام حدود ۷۰۰۰ تومان

براساس میانگین قیمت فعلی نفت ایران که هر بشکه نفت در بازارهای جهانی حدود ۴۵ دلار فروخته می‌شود، اگر آن را به قیمت ریال آن بر ۱۵۹ لیتر (هر بشکه) تقسیم کنیم هر لیتر نفت خام کشور (با نرخ دلار ۲۴۵۰۰ تومانی) حدود ۶ هزار و ۹۳۴ تومان ارزش دارد، حال برای تبدیل نفت خام به فرآورده‌های نفتی قابل عرضه باید این نفت پس از یک فرآورش اولیه به محل پالایشگاه منتقل و پس از فرآیندهای مختلف پالایش به انبارهای فرآورده‌های نفتی منتقل و از آنجا توسط نفتکش‌های حمل زمینی به جایگاه‌های عرضه سوخت حمل شود که تمام این مراحل هزینه‌بر است. از سوی دیگر برای هر بشکه تصفیه نفت خام حداقل ۲۰ هزار دلار در یک پالایشگاه متعارف باید سرمایه‌گذاری شود، یعنی با فرض وجود یک پالایشگاه ۳۰۰ هزار بشکه‌ای که مازوت آن حتی زیر ۱۰ درصد نیاید، ۶ میلیارد دلار باید هزینه شود که چهار تا پنج سال نیز زمان می‌برد و تنها ۲۵ درصد آن بنزین خواهد بود.

* ۳۰ درصد مالیات و عوارض روی قیمت بنزین

علاوه بر این هزینه‌ها قیمت نهایی فرآورده‌های نفتی در کشور با افزودن مالیات بر ارزش افزوده و عوارض توسط شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی محاسبه می‌شود. براساس ماده ۱۶ فصل سوم و ماده ۳۸ فصل هفتم قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال ۸۷، نرخ مالیات برای انواع بنزین ۲۰ درصد و نرخ عوارض برای انواع بنزین، نفت سفید و گازوئیل ۱۰ درصد و نفت کوره ۵ درصد اعمال می‌شود. بنابراین برای هر لیتر بنزین ۳۰ درصد مالیات و عوارض (شامل ۲۰ درصد مالیات و عوارض و ۱۰ درصد مالیات ارزش افزوده) و برای هر لیتر گازوئیل ۱۱.۵ درصد (شامل ۱۰ درصد عوارض و ۱.۵ درصد مالیات ارزش افزوده) لحاظ می‌شود.

بیشتر بخوانید:

از پافشاری بر حمایت معیشتی تا دو فوریت هسته‌ای

* هزینه پالایش یک بشکه نفت خام در ایران ۲ دلار در هر بشکه است

هزینه پالایش یک بشکه نفت خام در پالایشگاه های ایران حدود ۲ دلار در هر بشکه است. هزینه کارمزد جایگاه دار، تانکر و کارمزد به شرکت خطوط لوله و مخابرات نفت نیز به ازای هر لیتر حدودا ۲۵۰ تومان است.

اگر تمامی ارقام مذکور را در نظر بگیریم، می توان گفت در حال حاضر قیمت تمام شده بنزین برای دولت با تمامی عوارض و هزینه ها، حداقل چیزی در حدود ۵ هزار تومان در هر لیتر است.

* چقدر یارانه پنهان بنزین داریم؟

از آبان ۹۸ تاکنون که بیش از یک سال از سهمیه بندی بنزین می گذرد، ۱۴ مرحله سهمیه ۶۰ لیتری بنزین با قیمت ۱۵۰۰ تومان در هر لیتر برای خودروهای شخصی و ۱۴ مرحله سهمیه ۲۵ لیتری بنزین برای موتورسیکلت ها واریز شده است.

قیمت بنزین در فوب خلیج فارس ۵۰ سنت دلار است که با توجه به میانگین ۱۸ هزار تومانی قیمت دلار در یکسال گذشته، چیزی در حدود ۹ هزار تومان در هر لیتر، بنزین بر اساس فوب خلیج فارس به طور میانگین در یکسال اخیر ارزش داشته است.

* یارانه بنزین ۱۵۰۰ تومانی چقدر است؟

در طول یکسال در ۱۲ نوبت مجموعا ۷۲۰ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی به کارت سوخت خودروهای شخصی و ۳۰۰ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی به کارت سوخت موتورسیکلت ها واریز شد.

نسبت به قیمت بنزین آزاد ۳۰۰۰ تومانی، در ۱۲ نوبت (یکسال) چیزی در حدود یک میلیون و ۸۰ هزار تومان هر خودرو و ۴۵۰ هزار تومان هر موتورسیکلت یارانه بنزین دریافت کرده اند.

اگر این یارانه را بر اساس هزینه حداقل ۵ هزار تومانی تولید و عرضه بنزین برای دولت محاسبه کنیم، برای هر خودرو ۲ میلیون و ۵۲۰ هزار تومان و برای هر موتورسیکلت یک میلیون و ۵۰ هزار تومان یارانه پنهان بنزین در یکسال گذشته پرداخت شده است.

اگر این یارانه را بر اساس قیمت بنزین در فوب خلیج فارس (به طور متوسط) در یکسال گذشته محاسبه کنیم، برای هر خودرو ۵ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان و برای هر موتورسیکلت ۲ میلیون و ۲۵۰ هزار تومان یارانه بنزین تعلق گرفته است.

اما فقط بنزین ۱۵۰۰ تومانی دارای یارانه پنهان نیست، بلکه بنزین ۳۰۰۰ تومانی نیز یارانه پنهان دارد و اینکه سالانه چقدر یارانه پنهان بنزین برای مصرف این فرآورده نفتی در کشور پرداخت می شود، بر اساس محاسبات اتاق بازرگانی ایران، این رقم در مجموع بالغ بر ۲۰۰ هزار میلیارد تومان است.

* یارانه بنزین به سفره خانواده های بدون خودرو هم می رسد؟

طرحی در کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی در مرحله مطالعه و بررسی قرار دارد که بر اساس آن، این میزان یارانه بنزین فقط به دارندگان موتورسیکلت و خودرو تعلق نگیرد، بلکه بین تمامی افراد جامعه، حتی کسانی که وسیله نقلیه شخصی ندارند نیز تقسیم شود.

بر اساس این طرح، به هر ایرانی روزانه ۷ دهم لیتر بنزین تعلق می گیرد، به عبارتی هر فرد ایرانی ماهانه ۲۰ لیتر سهمیه بنزین دارد که برای کسانی که وسیله نقلیه شخصی ندارند، امکان فروش این سهمیه فراهم خواهد شد.

فردا کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی، طرح سهمیه بندی بنزین بر اساس خانوار را در دستور رسیدگی خود دارد، اگرچه به نظر نمی رسد این طرح به این زودی ها بتواند از فاز مطالعه و بررسی، وارد فاز قانون گذاری شود؛ اما در صورت تبدیل آن به قانون، نظام سهمیه بندی بنزین تغییر اساسی و ساختاری خواهد داشت.

منبع: تسنیم

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

نظرات

  • انتشار یافته: 21
  • در انتظار بررسی: 0
  • غیر قابل انتشار: 1
  • IR ۱۶:۳۸ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    8 0
    مشرق جان تو نفتو چرا به دلار حساب میکنی اخه عزیز من ما این نفتو تو کشور خودمون از زمین در میاریم چربطی به دلار داره مگه ما اینو با دلار میخریم؟؟نعمت رایگان خدا رو دارن از زیر زمین در میارن میفروشنش به منو تو تو اروپا که نفت رو از خارج میخرن بنزین نسبت به درامدشون از تو ایران که خودمون منبع نفت دنیاییم ارزونتره لطفا این نظرمو بزار تا حالا هرچه نظر دادم هیچکدومشونو نذاشتی چون توشون انتقاد میکردم از دولت حتما که نباید قربون صدقشون بریم تا نظراتمونو پخش کنی
    • IR ۱۹:۵۰ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      3 2
      خیلی طرح عالیه ایشالله به سرانجام میرسه خیییییییییییلی ممنون سردار قالیباف عاششششششقتم خیلی مردی خیلی باحالی همش دعات میکنم
  • Mjp IR ۱۶:۵۳ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    5 2
    مردم انتظار آرن قیمت بنزین بشه همون هزاریاحداقل هزارو پانصدوانتظاربرگشت قیمت دارنداونوقت میخوان بنزین راپنج تومن کنن واونم بیست لیتر؟ این مقداذحتی برای دوچرخه وموتورهم اندکه حتی کفاف یروزم. نمیده..
    • IR ۱۸:۱۸ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      7 5
      نه اتفاقا بنده که ماشین ندارم اصلا راضی نیستم و دوست دارم 20 لیتر را مثل بقیه بگیرم و بفروشم اصلا هم راضی نیستم یک قرون بخواد در این یارانه ناعادلانه از طرف من سمت پولدارهای شاسی سوار بره
    • IR ۱۹:۰۰ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      6 4
      جناب 18:18 که ماشین نداری و راضی نیستی ماشین دارها یارانه بنزین شما رو استفاده کنن! ما که ماشین داریم و به دلیل کارمند بودن یارانه ما رو قطع کردن هم راضی نیستیم حق ما رو ندن و بدن به شما. اگر منابع مملکت برای همه است باید به همه بدن نه اینکه به یه عده یارانه بدن و یارانه یه عده دیگه رو قطع کنن. مگه نگفته بودن یارانه سهم همه مردمه و باید به همه تعلق بگیره؟ یارانه اول رو که قطع کردن تازه یارانه بنزین هم به ما نمیدن. آره عزیزم ما هم از خیلی چیزها راضی نیستیم. مشرق جان چاپ کن لطفا!
    • شیراز IR ۱۹:۱۸ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      5 3
      شماکه فکرمیکنی بنزین گرون میشه پول میره توجیبت باعرض معذرت بگم وقتی کرایه ها قیمت اجناس دیگه دهبرابرشدبا افزایش قیمت بنزین بعدمیفهمی پول ندن بهتره وسهمیه.. چه ماشین داره بی ماشین ضررمیکنه یسفرمیخوای بری حداقل بالای دویست سیصدهزارپول بنزینه.کرابه هادهبرابرمیشه یقینا
    • IR ۱۹:۳۲ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      5 1
      باز همون بهانه همیشگی بنزین گرون بشه چیزهایی دیگه گرون میشه !!!!!! این از بیعرضگی دولته والا با حساب دو دوتا چهارتا گرونی سه برابری بنزین حداکثر 5 درصد روی اجناس میاره و بقیه ان دزدی و بهانه است سال قبل در ان ماجرا بارها این مسءله با حساب کتاب دودوتا چهارتای ریاضی بیان شد یه وانت 2تن بار بیاره 300 کیلومتر 45 لیتر 45 تومان تا اخرخودتون حساب کنید
    • IR ۱۹:۴۶ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      3 2
      من هم با 18:18 موافقم . ایشالله به زودی این قانون تصویب میشه و شاسی بلند سوارا میسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسوزن باید واسه شمال رفتناشون و جوج بازی هاشون از ما بی ماشین ها بنزین بخرن خخخخخخخخخخخخخخخخخخخ اینه که خیلی سوختن. حالا اب داغ بریزین اونجا که سوخته خخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخ دم مجلسی ها گرم بابا خیلی باحالین هههههههههههههه
    • IR ۰۷:۵۵ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۱
      1 0
      جناب خخخخخخخخخخخخخخ که الان خیلی خوشحالی!!! اون شاسی بلند سواری که خرج شمال رفتنش دو سه میلیونه عمرا نمیاد واسه دویست سیصد تومن از تو بنزین بخره. یه جایی میذاره تو کاسه ات که نفهمی از کجا خوردی! وقتی قیمت جنس هایی که بهت میفروشه رو دو برابر کرد متوجه میشی آب رو باید کجا ریخت. حالا برو خوش باش!!!!!
  • IR ۱۶:۵۷ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    5 3
    اولأ مگه ما بر اساس کشورهای خلیج فارس حقوق میگیریم کهدبتونیم مثل اونا خرج کنیم دومأ ماشین کم مصرف و خوب اونارو با لگن های وطنی مقایسه کن بعد حرف بزن سومأ قیمت واقعی دلار به گفته بیشتر کارشناس ها هفت هزار تومنه نه ۱۸ یا ۳۰ هزار تومن .... چهارم از این کی بهت پول داده تا این اراجیف رو به اسم مقاله کارشناسی مطرح کنی
    • IR ۱۸:۲۵ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      2 4
      حالا یا لگن یا طلا تو اگه میتونی بهترشو بساز هیچ دلیل نمیشه بنده بی ماشین یا حداکثر پراید سوار با 100 - 6 مصرف که حداکثر ماهی 2 باک 30 لیتری میزنم بخوام به پای پرادو سوار و سانتافه سوار با مصرف روزی 30 لیتر بنزین مفت میزنن بسوزم انقلاب کردم که نهایت عدالت برقرار باشه نه امریکا بتونه بدوشم نه مستکبر کوچولوهای ایرونی
    • IR ۱۹:۴۸ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      2 1
      اسحنت بر 18:25 من هم همین نظرو دارم حالا سانتافه سوارا بسوزززززززززززززززززززززززززززززززین ای جانم بسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسسوز و بسسسسسسسسسسسسسسسسساز و بنزین گرون بخر تا حالت جا بیاد
    • IR ۰۷:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۱
      1 1
      اون سانتافه سوار بنزین میزنه اصلا هم براش مهم نیست چون خرج یه روغن عوض کردنش تو ماه اندازه کل حقوق جنابعالیه ولی اونی که تهش میسسسسسسسسسسسسسسسسوزه امثال شماها هستید میگی نه بشین نگاه کنن!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
    • IR ۱۰:۴۵ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۱
      0 0
      اخوی تهش شب اول قبره که اونجا معلوم میشه کی میسوزه والا دزدی و گرگی و انداختن به مردم افتخاری نیست هنری هم نیست از دست هرکسی هم برمیاد
  • IR ۱۷:۱۱ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    2 1
    قبلا 30 لیتر بود!
  • IR ۱۸:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    3 0
    طرح حقوق ۴۵ دلار به هر ایرانی رو احیا کنید.
  • محسن IR ۱۹:۰۶ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    2 1
    سلام هرچي ميشه با دلار مقايسه ميكند مانند بنزين طوري نيست بنزين قيمت بيرون از ايران حساب كنيد ولي شما بيايد حقوق مثل انها پرداخت كنيد ي كارگر الان در كويت چند ميگيره يا در دانمارك و غيره درايران ي پرايد چقدر ميشه ي كارگر در فنلاند با زمان كوتاهي ماشين ميخره در ايران ان ماشين بايد ي عمر كار كني تا بخري
    • IR ۱۹:۳۶ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
      4 1
      تا قبل از برجام کارگر ها با سه چهار سال کار میتونستند یه پراید نوتهیه کنند
  • IR ۲۱:۳۰ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    1 0
    تنش جدید لطفا ایجاد نکنین
  • IR ۲۲:۱۴ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۰
    0 0
    باید صاحبان کارخانه و کارگاه و همه کسانی که در تولید خدمات و ایجاد شغل میکنند از بنزین برق و آب و گاز رایگان استفاده کنند
  • ۰۹:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۹/۱۱
    0 0
    خانواده هایی که خودرو ندارند بلاخره برای رفت وآمد کارهای روزانه از خود رو استفاده نمی کنند؟ وقتی بنزین ارزان باشد طبیعتا کرایه هم ارزانتر خواهد بود وبلعکس پس نمی توان گفت آن بقول شما یارانه پنهان به این خانواده ها نمی رسد ،موضوع دیگر خود یارانه ها ،این یارانه ها مگر بخشی از ثروت ملی نیستند؟ دولت طوری صحبت می کند که انگار یارانه ها صدقه ای است که دولت دارد به مردم می دهد! خیر یارانه ها بخشی از ثروت ملی وسرمایه همین مردمند که چون دولت بدلیل ناکارآمدیش نتوانسته آن را وارد چرخه تولید وارزش افزوده کند بطور نقدی آن را به صاحبانش می پردازد پس اگر قرار بر منت گذاشتن باشد این حق ملت است نه دولت

این مطالب را از دست ندهید....

فیلم برگزیده

برگزیده ورزشی

برگزیده عکس