به گزارش مشرق، در چند هفته اخیر فروش شرکت بزرگ حملونقل دریایی اسرائیل « خدمات حمل و نقل یکپارچه زیم» تبدیل به یکی از مهمترین موضوعات اقتصادی و سیاسی در اسرائیل شده است.
بر اساس گزارش رسمی امروز کانال ۱۲ تلویزیون رژیم صهیونیستی، شرکت حملونقل آلمانی هاپاگ-لوید و صندوق سرمایهگذاری اسرائیلی فرصتهای FIMI در یک توافق خرید، تمام سهام زیم را به ارزش بیش از ۳.۵ میلیارد دلار به دست آوردهاند و قرار است شرکت از بورس نیویورک خارج شود و مالکیت آن تغییر کند.
زیم چیست و چرا اهمیت دارد؟
زیم یکی از قدیمیترین و بزرگترین شرکتهای حملونقل کانتینری جهان است که در بیش از ۹۰ کشور فعالیت میکند و حضور گستردهای در مسیرهای تجاری اصلی دارد. این شرکت از سال ۱۹۴۵ بخش مهمی از تجارت دریایی اسرائیل بوده و بهویژه در دوران بحرانها ادامه خدماتش به بنادر این رژیم کمک کرده است تا ارتباط تجاری با جهان حفظ شود.
واکنش داخلی؛ اعتراض کارگران و مقامات محلی
فروش زیم با واکنشهای تند داخلی مواجه شده است. کمیته کارگران زیم اعلام کرده که انتقال مالکیت به شرکت خارجی تهدیدی برای امنیت ملی اسرائیل و تداوم زنجیره تأمین این رژیم است.
آنها میگویند شرکت در مواقع بحران نقش حیاتی دارد و اگر مالکیت آن به دست خارجیها بیفتد ممکن است در شرایط اضطراری کمک مؤثر به اسرائیل نکند. کمیته همچنین ادعا کرده که حدود ۴۰۰ تا ۷۰۰ کارمند اسرائیلی ممکن است در صورت انتقال محل مدیریت و مرکز شرکت از اسرائیل، شغل خود را از دست بدهند.
در همین راستا شهردار حیفا نیز با تأکید بر اهمیت استراتژیک زیم برای اقتصاد منطقه، خواستار توقف فروش شده و گفته است این معامله میتواند به امنیت غذایی، دارویی و زنجیره تأمین اساسی اسرائیل آسیب برساند.
نقش دولت اسرائیل و «سهام طلایی»
اسرائیل به دلیل اهمیت استراتژیک شرکت، زمانی در خصوصیسازی آن سهمی ویژه بهنام «سهام طلایی» حفظ کرد که شامل قدرت قانونی برای جلوگیری از فروش به خارج میشود.
سازمان شرکتهای اسرائیل اخیراً واکنش نشان داده و تأکید کرده که ممکن است در این معامله دخالت کند، چون دولت هنوز بهطور رسمی موضع خود را اعلام نکرده است و نگرانیها درباره امنیت ملی باعث شده این موضوع حساس شود.
آیا حملات یمنیها بر تصمیم فروش تأثیر داشته؟
برخی تحلیلها و گزارشهای رسمی شرکت زیم نشان میدهد، از اکتبر ۲۰۲۳ به دلیل حملات مکرر نیروهای مسلح یمن در دریای سرخ، خطوط دریایی و عبور از کانال سوئز بهطور موقت متوقف شده و شرکتها مجبور شدهاند کشتیهای خود را دور قاره آفریقا بفرستند که مسافت و هزینهها را افزایش داده است.
این نوع وقایع باعث افزایش هزینههای عملیاتی، نگرانی سرمایهگذاران و بیثباتی در تجارت بینالمللی شده و احتمالاً یکی از عواملی بوده که زیم را به بررسی گزینههای استراتژیک، از جمله فروش یا جذب شریک خارجی، واداشته است، هرچند که این موضوع تنها دلیل نیست و عوامل گسترده اقتصادی و رقابتی نیز نقش دارند.
این معامله اگر کامل شود میتواند بازتابهای فراتر از حوزه اقتصادی داشته باشد: از تغییر در ساختار مالکیت یکی از پایههای تجارت دریایی اسرائیل تا بحث درباره امنیت ملی و استقلال لجستیکی اسرائیل، حتی اتحادیه کارگری تهدید به اقدامات گسترده کرده است تا مانع نهایی شدن فروش شود.
بنابراین موضوع فروش زیم نه فقط یک معامله اقتصادی بلکه محور یک مناقشه داخلی درباره حاکمیت، امنیت و آینده استراتژیک زنجیره تأمین ملی در اسرائیل است که با توجه به تحولات منطقهای و فشارهای خارجی، تبدیل به یکی از بحثبرانگیزترین پروندههای اقتصادی این رژیم شده است.